بازار
برای برلین نیز ایران فقط یک بازار تجاری نبود. موقعیت جغرافیایی کشور، نزدیکی به شوروی، راه‌های ارتباطی و دسترسی احتمالی به خاورمیانه، ایران را در محاسبات سیاست خارجی آلمان قرار می‌داد.
با این حال، یک تصور مشهور درباره روابط ایران و آلمان نازی نیاز به اصلاح دارد. گاهی گفته می‌شود رهبران اصلی حکومت هیتلر به ایران سفر کرده بودند؛ اما واقعیت چنین نیست. آدولف هیتلر، هرمان گورینگ، هاینریش هیملر و یواخیم فون ریبن‌تروپ هرگز به ایران نیامدند. آنچه واقعاً اتفاق افتاد، حضور گروهی از مقام‌های بلندپایه، دیپلمات‌ها، کارشناسان و مأموران اطلاعاتی آلمان در ایران بود؛ افرادی که برخی از آنها ارتباط مستقیمی با ساختار حکومت نازی داشتند و بعضی دیگر بیشتر به دستگاه سنتی دولت و ارتش آلمان تعلق داشتند. آلمان صنعتی برای تهران جذابیت ویژه‌ای داشت؛ کشوری که مهندس و کارخانه و ماشین‌آلات می‌فرستاد و در مقایسه با روسیه و بریتانیا، سابقه حضور استعماری مستقیم در ایران نداشت.
یکی از مهم‌ترین چهره‌هایی که در این دوره وارد ایران شد، هایمار شاخت بود؛ مردی که شاید نامش برای مخاطب عمومی کمتر از هیتلر شناخته شده باشد، اما در ساختار اقتصادی رایش سوم جایگاهی بسیار مهم داشت.
شاخت در سال ۱۹۳۶ به تهران آمد. او رئیس رایشس‌بانک و وزیر اقتصاد آلمان بود و در آن زمان یکی از قدرتمندترین چهره‌های اقتصادی حکومت هیتلر محسوب می‌شد. سفر او به ایران در چارچوب گسترش مناسبات اقتصادی دو کشور انجام گرفت و موضوعاتی مانند تجارت، اعتبارات و همکاری‌های صنعتی در مرکز توجه قرار داشت.
اهمیت سفر شاخت در این بود که نشان می‌داد رابطه تهران و برلین از رفت‌وآمد بازرگانان و کارشناسان فنی فراتر رفته است. آلمان در حال تبدیل شدن به یکی از شرکای مهم اقتصادی ایران بود و شرکت‌های آلمانی در پروژه‌های صنعتی و عمرانی کشور حضور بیشتری پیدا می‌کردند. …
