کارآوا لزوماً شعری با قافیهها و ابیاتی ترتیبیافته و مشخص نیست، بلکه گاه اصواتی بیمعناست. همچنین میتواند گفتوگوهایی روزمره باشد، بدون اینکه بتوان نام شعر و حتی نظم بر آنها نهاد، و به لحاظ زبانی و ادبی از هرگونه پیچیدگی و تصنع خالی است.
کارآوا به دلیل شمول بر ارزشها، باورها، سنتها، مَثَلها و اصطلاحات قدیمی و محلی و همچنین همراهی با آواز، ریتم و ملودی، از منظر جامعهشناسی، زبانشناسی و علم موسیقی ارزش چشمگیری دارد و فرهنگ شفاهی تماموکمال مردمان قدیم را بازتاب میدهد.
آواز بازدهی مشاغل را افزایش میدهد و موجب میشود که کارگر یا هنرمند، محصول یا اثر بهتری تولید کند. کارآوا سازوکاری شناختهشده برای نظمبخشی، آسانسازی کارهای پرزحمت سنتی و موجب ایجاد شادی، شور و نشاط در محیط کار میشود. در سالهایی نهچندان دور، ایرانیان برای هر فعالیتی مانند نانوایی، کشاورزی، آشپزی، صیادی، نمدمالی، شبانی، خانهداری و حتی قالیبافی کارنوا داشتهاند.
قالیبافان هنگام کار آوازها و ترانههایی میخوانند که آینه سرشتشان است. زنان قالیباف بهعنوان قشر عظیمی از نیروی کار در سراسر ایران نقش بسزایی در تولید، حفظ و انتقال این کارآواها به عهده دارند. ریتم موزون و هماهنگ دستهای قالیبافان، صدای رهاشدن تارها، نوای دفتین یا شانه هنگام کوبیدن پودها، با رنگ و طرح فرش درآمیخته و ناخودآگاه بافنده را به خواندن وامیدارد.
فضای این موسیقی با همراهی اشعار یا نواهایی است که گاه بافنده قبلاً شنیده و گاه برآیند قوه تخیل و اندیشه اوست.
محتوای کارآواهای قالیبافان به اقتضای نوع زندگی، عقاید، رسوم و نوع رویکرد اجتماعیشان در میان افراد و اقوام مختلف، متغیر بوده و هر فرد این کارنواها را با گویش و لهجه خاص خود میخواند و تفکرات و حالات بافنده را القا میکند.
آواهای قالیبافی شامل اشعار شاعران بزرگ ایران مانند «حافظ»، «سعدی»، «مولانا»، «باباطاهر» و… است:
«ز دست و دیده و دل هر دو فریاد که هرچه دیده بیند دل کند یاد بسازم خنجری نیشش ز پولاد زنم بر دیده تا دل گردد آزاد»
(باباطاهر)
همچنین … …


دانلود از کافه بازار





























































