افرادی که بیشتر از ۱۱۰ سال عمر میکنند، فقط بهدلیل سبک زندگی یا ژنتیک، متفاوت نیستند؛ بدن آنها ممکن است در سطح سلولی هم ویژگیهای خاصی داشته باشد. پژوهشی تازه نشان میدهد سیستم ایمنی این افراد دارای تعداد بیشتری از نوع خاصی از سلولهای دفاعی است که میتوانند به مقابله با سلولهای آسیبدیده، عفونتها و شاید حتی برخی سرطانها کمک کنند.
با افزایش سن، معمولاً عملکرد سیستم ایمنی بدن کاهش پیدا میکند. به همین دلیل سالمندان بیشتر در معرض عفونتها و برخی بیماریها قرار میگیرند. اما افراد فوقصدساله، یعنی کسانی که از ۱۱۰ سال عبور کردهاند، ظاهراً در برابر این روند معمول متفاوت عمل میکنند.
پژوهشگران دانشگاه اوزاکا در ژاپن، سلولهای ایمنی ۲۸ نفر را بررسی کردند. این گروه شامل افراد ۷۰ تا ۹۹ ساله، افراد صدساله و کسانی بود که بیش از ۱۱۰ سال عمر کرده بودند. دانشمندان بیش از ۴۰هزار سلول ایمنی از نوع سلول T را تحلیل کردند تا ببینند سیستم دفاعی بدن در این افراد چه تفاوتی دارد.
سلولهای T یکی از بخشهای مهم سیستم ایمنی هستند. برخی از آنها مانند فرمانده عمل میکنند و به دیگر سلولهای دفاعی دستور میدهند چگونه با تهدیدها مقابله کنند. اما گروهی خاص از آنها میتوانند مستقیماً به سلولهای آلوده یا غیرطبیعی حمله کنند و آنها را از بین ببرند.
طبق گزارش ساینتیفیک آمریکن، نتایج نشان داد افراد فوقصدساله تعداد بیشتری از نوعی سلول T به نام لنفوسیتهای T سیتوتوکسیک CD۴ دارند. این سلولها در بیشتر افراد بسیار کم هستند، اما در بدن افراد با طول عمر بسیار بالا افزایش پیدا کردهاند. بررسیهای بیشتر نشان داد این سلولهای ویژه در افراد فوقصدساله تکثیر شدهاند؛ یعنی بدن آنها در طول سالها تعداد زیادی از سلولهای مشابه تولید کرده است.
پژوهشگران میگویند لنفوسیتهای T سیتوتوکسیک CD۴ ممکن است مانند نیروی آمادهباش در بدن عمل کنند. آنها میتوانند سلولهایی را که توسط ویروسها آلوده شده یا رفتار غیرطبیعی پیدا کردهاند، شناسایی کنند.
یافته مورد بحث برای پژوهشگران اهمیت دارد، زیرا برخی ویژگیهای سلولهای ایمنی یادشده به سلولهایی شباهت دارد که در پژوهشهای مرتبط با درمان سرطان بررسی میشوند. در بعضی روشهای جدید مانند ایمنیدرمانی سرطان، هدف دانشمندان این است که توانایی سیستم ایمنی را برای شناسایی و از بین بردن سلولهای سرطانی افزایش دهند. به همین دلیل، شناخت عملکرد لنفوسیتهای T سیتوتوکسیک CD۴ میتواند به درک بهتر چگونگی مقابله طبیعی بدن با سلولهای غیرطبیعی کمک کند.
یکی از فرضیههای دانشمندان این است که فعالیت بیشتر لنفوسیتهای T سیتوتوکسیک CD۴ شاید به افراد فوقصدساله کمک کند تا در برابر برخی بیماریها، از جمله بعضی سرطانها، مقاومت بیشتری داشته باشند.
ذکر این نکته ضروری است که پژوهش مورد بحث فقط نشان داده است که میان وجود تعداد بیشتر این سلولهای ایمنی و طول عمر بسیار بالا ارتباطی وجود دارد؛ اما ثابت نکرده که این سلولها علت عمر طولانی هستند. همچنین تعداد افراد بررسیشده در مطالعه کم بوده و مشخص نیست آیا میتوان با دارو، تغذیه یا تغییر سبک زندگی، چنین تغییری را در سیستم ایمنی افراد دیگر ایجاد کرد یا خیر.
بااینحال، تحقیق نشان میدهد سالمندی همیشه به معنی ضعیفشدن کامل سیستم ایمنی نیست. در برخی افراد، بدن ممکن است در طول دههها خود را به شکلی سازگار تغییر دهد و بخشی از توان دفاعی خود را حفظ کند. شناخت این سازوکارها میتواند در آینده به پژوهشهای تازهای برای مقابله با بیماریهای مرتبط با افزایش سن کمک کند.
