بروز تدریجی مشکل
ژاپن زمانی در تلفن همراه آنقدر جلو بود که بسیاری از امکاناتی که بعدها در گوشیهای هوشمند جهانی شدند، سالها زودتر در این کشور وجود داشتند. اما همین پیشتازی، به شکلی paradoxical، به یکی از مشکلات ژاپن تبدیل شد. شرکتهای داخلی محصولات خود را عمدتاً برای بازار خاص ژاپن طراحی کردند و در زمانی که بازار جهانی به سمت یک پلتفرم مشترک مبتنی بر iOS و Android حرکت کرد، بسیاری از آنها نتوانستند خود را با قواعد تازه هماهنگ کنند.
بیشتر بخوانید : چرا باتری آیفون زود خالی می شود؟ ۹ راهکار واقعی آیفون 18 کی میاد و چه شکلیه؟ نگاهی به جدیدترین آیفون اسرار فناوریهای عجیب ژاپن | از خانه های کوچک و دستشوییهای هوشمند تا روباتهای انساننما
ژاپن پیش از آیفون
پیش از ظهور آیفون، تلفنهای همراه ژاپنی امکاناتی مانند اینترنت موبایل، دوربین، پرداخت با تلفن، تلویزیون و سرویسهای آنلاین را در اختیار کاربران قرار میدادند. شرکتهایی مانند NEC، Panasonic، Sharp، Fujitsu و Sony در این بازار فعال بودند و اپراتورهای ژاپنی نیز نقش بسیار پررنگی در طراحی و عرضه گوشیها داشتند. به همین دلیل، ژاپن برای مدتی یکی از پیشرفتهترین بازارهای موبایل جهان بود. مشکل از جایی شروع شد که ژاپن برای خودش گوشی ساخت.
پدیده گالاپاگوس
بخش مهمی از گوشیهای ژاپنی برای نیازهای بسیار خاص کاربران داخلی طراحی میشدند. این محصولات در ژاپن پیشرفته و محبوب بودند، اما بسیاری از آنها با استانداردها، نرمافزارها و نیازهای بازارهای دیگر هماهنگ نبودند.
این پدیده بعدها با اصطلاح «گالاپاگوس» توصیف شد؛ یعنی فناوری که در یک بازار بسیار پیشرفته میشود اما به دلیل سازگاری بیش از حد با شرایط محلی، در خارج از آن بازار موفق نمیشود.
آیفون فقط یک گوشی جدید نبود
ورود آیفون در سال ۲۰۰۷، قواعد صنعت موبایل را تغییر داد. رقابت دیگر فقط بر سر کیفیت دوربین، طراحی یا تعداد امکانات نبود؛ سیستمعامل، فروشگاه اپلیکیشن، نرمافزار و اکوسیستم به بخش اصلی محصول تبدیل شدند. شرکتهای ژاپنی که تجربه زیادی در سختافزار داشتند، در ایجاد چنین اکوسیستم جهانی به اندازه اپل موفق نبودند.
وقتی بازار داخلی هم از دست رفت
شاید مهمترین نشانه این تغییر، وضعیت خود ژاپن باشد. اپل که ابتدا یک برند خارجی بود، بهتدریج به یکی از محبوبترین سازندگان گوشی در این کشور تبدیل شد. طبق دادههای MM Research برای سال مالی ۲۰۲۵، اپل حدود ۵۰.۷ درصد بازار گوشی هوشمند ژاپن را در اختیار داشته و پس از آن Google با ۱۲.۴ درصد و Samsung با ۱۱ درصد قرار گرفتهاند. Sharp نیز حدود ۷.۱ درصد سهم داشته است.
سونی هنوز هست؛ اما دیگر غول بازار نیست
با این حال، نباید تصور کرد ژاپن کاملاً از صنعت گوشی خارج شده است. Sony همچنان گوشیهای Xperia تولید میکند و روی بازارهای تخصصیتر تمرکز دارد. Sharp نیز همچنان فعال است. اما هیچکدام دیگر در مقیاس Apple، Samsung یا غولهای چینی، بازیگر اصلی بازار جهانی نیستند.
نکته مهم این است که عقبنشینی ژاپن از بازار گوشی به معنای عقبماندن این کشور از فناوری موبایل نیست. شرکتهای ژاپنی همچنان در بخشهایی مانند حسگرهای تصویری، قطعات الکترونیکی، مواد پیشرفته و فناوری تولید نقش مهمی دارند. بنابراین مشکل ژاپن بیشتر در برند و محصول نهایی بود، نه در توانایی فناورانه.
در واقع می توان گفت ژاپن تولید گوشی را نباخت؛ بلکه مدل کسبوکار را باخت. داستان ژاپن نشان میدهد که در صنعت فناوری، داشتن محصول پیشرفته کافی نیست
کد خبر 1063580
