جنگ چه بر سر اقتصاد خاورمیانه آورد؟ | کدام کشورها بیشترین آسیب را دیدند؟

با این حال، آثار اقتصادی جنگ در کشورهای منطقه یکسان نبوده است. کشورهای صادرکننده نفت که به‌طور مستقیم از اختلالات تولید و صادرات آسیب دیده‌اند، با کاهش شدید فعالیت اقتصادی مواجه هستند؛ درحالی‌که بخشی از کشورهای واردکننده نفت توانستند با اتکا به تقاضای داخلی، درآمدهای ارزی حاصل از گردشگری و حواله‌های ارزی و همچنین سیاست‌های حمایتی، مقاومت بیشتری در برابر شوک‌ها نشان دهند.

یکی از مهم‌ترین تحولات، کاهش قابل‌توجه تولید نفت و گاز در کشورهای صادرکننده منطقه بوده است. مجموع تولید نفت این کشورها از حدود ۳۳ میلیون بشکه در روز پیش از جنگ به نزدیک ۱۹ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است. کشورهایی از جمله ایران، عراق، کویت، قطر و بحرین که وابستگی بیشتری به تنگه هرمز و مسیرهای جایگزین محدودتری داشتند، بیشترین آسیب را تجربه کرده‌اند. در قطر، کاهش تولید نفت و گاز به ۸۶ درصد نیز رسیده است.

اگرچه تولید برخی کشورها پس از فصل بهار بهبود پیدا کرد، اما از اواسط تابستان بار دیگر اختلالات در خطوط انتقال و مسیرهای دریایی بر تولید اثر گذاشت. عربستان نیز با کاهش تولید مواجه شد. در مقابل، عمان به دلیل افزایش تولید توانست عملکرد متفاوتی داشته باشد.

اختلالات انرژی به سایر بخش‌های اقتصادی نیز سرایت کرده است. فعالیت‌های تجاری، حمل‌ونقل، گردشگری و خدمات در کشورهای مستقیماً درگیر جنگ کاهش یافته و نرخ اشغال هتل‌ها در بحرین، امارات و عراق بیشترین افت را ثبت کرده است.

در بازار جهانی انرژی نیز قیمت نفت برنت که در ابتدای زمستان سال گذشته حدود ۶۵ دلار در هر بشکه بود، در پایان زمستان به نزدیک ۱۱۸ دلار رسید و پس از آن در محدوده ۹۰ دلار نوسان کرد. در شهریور امسال، هم‌زمان با ازسرگیری درگیری‌ها، قیمت نفت به بیش از ۱۰۰ دلار رسید که حدود ۵۰ درصد بالاتر از سطح پیش از جنگ بود. قیمت سوخت هواپیما، گازوئیل و بنزین نیز به‌ترتیب حدود ۸۵، ۶۸ و ۴۵ درصد افزایش یافت. چشم‌انداز رشد؛ رکود شدید در ۲۰۲۶ و بازگشت در ۲۰۲۷ …