خداحافظی با راوی تصویری خرمشهر

صمدیان با اشاره به ویژگی‌های شخصیتی و حرفه‌ای راستانی گفت: نمی‌دانم محسن را چگونه می‌توان تعریف کرد؛ جز اینکه بگوییم استثنایی بود؛ انسانی شیرین‌سخن و غریب که پیش از آنکه عکس‌هایش را ببینیم، به آنها فضایی معنوی می‌بخشید؛ چیزی که ما معمولا یا از آن غافلیم یا از بیانش عاجزیم.

این عکاس پیشکسوت با اشاره به دشواری سخن گفتن درباره راستانی در چنین موقعیتی گفت: موقعیت عجیبی است. صمدیان با بیان اینکه فقدان راستانی خلأیی در تاریخ تصویری ایران ایجاد کرده است، گفت: اگر بخواهم از طرف جامعه عکاسی حرف بزنم، باید بگویم چیزی را از دست داده‌ایم که یا در تاریخ تصویری ایران نمونه‌ای نداشته یا تنها نشانه‌های بسیار کم‌رنگی از چنین حضور شیرین و درجه‌یکی در آن دیده می‌شود.

در ادامه مراسم مهران کاشانی، فیلم‌نامه‌نویس و از دوستان نزدیک محسن راستانی، گفت: دیشب که داشتم به او فکر می‌کردم، دیدم حتی حرف زدن درباره‌اش هم نمی‌تواند منظم و خطی باشد؛ چون خود محسن هم همین‌طور بود. ذهنش مدام از موضوعی به موضوع دیگر می‌رفت. استعداد عجیبی داشت که در عرض یک دقیقه، ما را از یک موضوع ساده به خداوند وصل کند.

او توضیح داد: مثلا به عکسی نگاه می‌کرد و می‌گفت چه عکس قشنگی است. وقتی تایید می‌کردم، بلافاصله می‌گفت این عکس من را یاد آسمان می‌اندازد و بعد از عظمت آسمان می‌پرسید و اینکه آیا خداوند از آن بالا ما را نگاه می‌کند. او تقریبا هر چیزی را به این شکل به موضوعی عمیق‌تر پیوند می‌زد. ایمان محسن برای من بسیار جذاب بود. گاهی با او شوخی می‌کردم و به چالش می‌کشیدمش، اما خودش هم این چالش‌ها را دوست داشت؛ چون فرصتی پیدا می‌کرد تا حقیقت وجودی‌اش را بی‌پرده بیان کند و از ایمانش حرف بزند.

کاشانی با اشاره به نگاه راستانی به مرگ اظهار کرد: نمی‌دانم این نگاه به دلیل عکاس جنگ بودنش بود یا اینکه مرگ را بارها از نزدیک دیده بود، اما محسن همیشه دغدغه مرگ را داشت. او مانند من به مرگ نگاه نمی‌کرد. من از مرگ می‌ترسم، اما محسن از آن نمی‌ترسید؛ مرگ برایش بیشتر شبیه یک راز بود. بارها درباره مرگ با من صحبت کرده بود و هر بار آن را به موضوعی زیبا تبدیل می‌کرد. …