چهارشنبه, ۳ مرداد, ۱۴۰۳ / 24 July, 2024
مجله ویستا

محاصره شده - BESEIGED


سال تولید : ۱۹۹۸
کشور تولیدکننده : ایتالیا و انگلستان
محصول : ماسیمو کورتزی
کارگردان : برناردو برتولوچی
فیلمنامه‌نویس : کلر پپلو و برتولوچی، بر مبنای داستانی نوشتهٔ جیمز لاسدان
فیلمبردار : فابیو چانکتی
آهنگساز(موسیقی متن) : آلسیو ولاد
هنرپیشگان : تندی نیومن، دیوید تولیس، کلاودیو سانتاماریا، جان اوخوانگ، ماسیمو د روسی، سیریل نری و ورونیکا لازار
نوع فیلم : رنگی، ۹۳ دقیقه


خانه‌ای قدیمی در مرکز رُم، جزیرهٔ امنی برای دو آدم تنهاست. مرد ̎کینسکی̎ (تولیس)، انگلیسیِ میانه‌سالی است، گوشه‌گیر و با شخصیتی نامتعارف، و زن، ̎شاندورای̎ (نیومن)، آفریقائی جوان است بیست و چند ساله که باری از نگرانی و امید را بر دوش می‌کشد. ̎کینسکی̎، پشت پیانوی خود پنهان می‌شود و موسیقی را تنها هم‌دم خود می‌داند. ̎شاندورای̎ از سرزمین‌هائی دور آمده و در عوضِ اتاقی در خانهٔ ̎کینسکی̎ آن‌جا را تمیز می‌کند. دورادور، بازی ̎پس زدن و پیش کشیدنِ̎ غریبی بین آن‌دو در جریان است هم‌راه با رازها و شک‌ها و قاطعیت‌ها...
● محاصره شدن مثل استراتژی عنکبوت (۱۹۷۰)، فیلمی جمع‌وجور با بودجهٔ تلویزیونی و نشان‌گر بازگشت دوبارهٔ برتولوچی به ریشه‌هاست. در واقع در این فیلم به ویژگی مشترک چهار فیلم آخرش ـ استفاده از زبان انگلیسی ـ وفادار مانده، اما جاه‌طلبی‌های قبلی را تا حدودی کنار گذاشته است. طرح داستانی، بر مبنای داستانی از لاسدان، بسیار کم‌رنگ و کم‌اهمیت شده تا فارغ‌ از این دست‌وپاگیری داستان بشود بازی‌های فرمی وسوسه کننده‌ای انجام داد. برتولوچی، لااقل به لحاظ سبک و فرم اجرائی، لذت‌بخش‌ترین و جذاب‌ترین فیلم دو دههٔ اخیرش را ساخته؛ با کمترین گفت‌وگو، حرکت‌های دوربین عالی و تدوین پیچیدهٔ درخشانی (کار جاکوپوکوادری) که شالودهٔ اثر را شکل می‌دهد و بار عمده‌ای از توفیق چنین تجربهٔ نابی را به دوش می‌کشد. استفاده از رنگ در فیلم عالی است و دو بازیگر مستعدش حضور فوق‌العاده‌ای دارند. موسیقی متنوع فیلم ـ ترکیبی از پیانوی کلاسیک، قطعات جاز و موسیقی پاپ آفریقائی ـ حس و ریتم فصل‌های متختلف محاصره شده را مشخص می‌کند. محدودیت لوکیشن و بسته بودن مکان، قالبی برای برتولوچی تعیین کرده که بلندپروازی‌های ساختاری و تکنیکی او را جلوهٔ دل‌چسبی می‌دهد. نسبت‌های نژادپرستانه و استعمارگرانه به فیلمی تا این حد بی‌توجه به مضمون و دل‌بستهٔ فرم، جزو عجایبی است که اتفاق افتاد.