وزیر آموزش‌وپرورش: کیفیت آموزشی با ساخت‌وساز محقق نمی‌شود

به گزارش خبرنگار مهر، علیرضا کاظمی، وزیر آموزش‌وپرورش، در گفت‌وگو با خبرنگاران در حاشیه همایش «راهبرد عدالت در کیفیت آموزشی» با تأکید بر اینکه هدف نهایی عدالت آموزشی، دستیابی به اثربخشی در نظام تعلیم و تربیت است، گفت: وقتی از عدالت صحبت می‌کنیم، منظور صرفاً توزیع امکانات نیست، بلکه هدف غایی ما این است که بتوانیم به اهداف واقعی نظام تعلیم و تربیت و اثربخشی مورد انتظار برسیم.

وی افزود: عدالت در آموزش و ارتقای کیفیت آموزشی می‌تواند ما را به این نقطه برساند، اما تحقق آن الزامات مشخصی دارد. چه بخواهیم و چه نخواهیم، نخستین الزام دستیابی به کیفیت و اثربخشی، «دسترسی به آموزش» است.

فضای آموزشی؛ نخستین گام تحقق عدالت

وزیر آموزش‌وپرورش با اشاره به اهمیت فضاهای آموزشی اظهار کرد: زمانی که از دسترسی صحبت می‌کنیم، اولین مؤلفه، فضای آموزشی است. پرسش نخست این است که آیا دانش‌آموز از فضای استاندارد آموزشی برخوردار است و آیا این فضا به تجهیزات استاندارد مجهز شده است یا خیر. پس از آن، می‌توان به سایر مؤلفه‌ها پرداخت.

وی ادامه داد: ساخت فضاهای آموزشی، استانداردسازی تجهیزات و ارتقای امکانات، همگی مقدمه دستیابی به عدالت به معنای واقعی آن، یعنی کیفیت و اثربخشی آموزشی هستند. خوشبختانه در این حوزه گام‌های بزرگی برداشته شده است.

تمرکز دولت بر فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی

کاظمی با اشاره به اقدامات اخیر دولت گفت: آخرین گام مهمی که در این مسیر برداشته شده، رویکرد رئیس‌جمهور محترم، دکتر پزشکیان، در تجهیز مدارس به فناوری‌های روز دنیا و استانداردهای نوین مبتنی بر فناوری‌های آینده، به‌ویژه هوش مصنوعی است. ایجاد زیرساخت‌های لازم برای ارتباط پایدار در مدارس نیز در همین راستا در حال پیگیری است.

معلم؛ مهم‌ترین مؤلفه تحقق کیفیت

وزیر آموزش‌وپرورش با تأکید بر نقش معلم تصریح کرد: با وجود اهمیت فضا و تجهیزات، مهم‌ترین مؤلفه در تحقق و ارتقای کیفیت در نظام تعلیم و تربیت، معلم است. به همین دلیل، نه کیفیت و نه عدالت را نمی‌توان به یک عامل یا یک بُعد محدود کرد.

وی افزود: نظام مسائل عدالت آموزشی هم در حوزه سخت‌افزاری و هم در حوزه نرم‌افزاری قابل بررسی است. این مسائل در جلسه امروز به تفصیل مطرح شد و اگرچه فرصت پرداختن به همه ابعاد آن در این گفت‌وگو وجود ندارد، اما در تمامی این حوزه‌ها برنامه‌ریزی و اقدام در حال انجام است.

کیفیت آموزشی با ساخت‌وساز محقق نمی‌شود

کاظمی مهم‌ترین چالش پیش‌روی نظام آموزشی را نگاه نادرست به مفهوم کیفیت دانست و گفت: نباید تصور کنیم کیفیت یک امر صرفاً سخت‌افزاری است که با ساختن فضا یا تجهیز مدارس محقق شود. کیفیت یک فرایند زمان‌بر است که از مسیر اصلاح برنامه‌ها و فرایندها شکل می‌گیرد.

وی تحول در برنامه درسی و منابع انسانی را از مهم‌ترین محورهای این اصلاحات برشمرد و افزود: در حوزه منابع انسانی، با وجود توفیقات قابل توجه در ۴۶ سال گذشته، هنوز با استانداردهای مطلوب فاصله داریم. این موضوع را با آمارهایی درباره درصد معلمانی که از طریق دانشگاه فرهنگیان وارد آموزش‌وپرورش شده‌اند، میزان تناسب رشته تحصیلی معلمان و سطح تحصیلات آنان تشریح کردم.

نقش عوامل مکمل در کیفیت‌بخشی مدارس

وزیر آموزش‌وپرورش با اشاره به سایر عوامل مؤثر در کیفیت مدارس گفت: مؤلفه‌هایی مانند مربیان تربیت‌بدنی، مربیان بهداشت، مربیان پرورشی، چیدمان معاونت‌ها، کتابخانه‌ها، منابع آموزشی و همچنین نحوه پر کردن اوقات فراغت دانش‌آموزان، نقش مهمی در کیفیت‌بخشی آموزش دارند و تأمین امکانات لازم برای این حوزه‌ها از اولویت‌های ماست.

وی تأکید کرد: عدالت آموزشی و چالش‌های آن تک‌بعدی نیست و ابعاد متنوعی دارد. برای هر یک از این ابعاد، طراحی‌ها و برنامه‌ریزی‌های لازم انجام شده است.

کاظمی با ابراز خرسندی از برگزاری این همایش گفت: به نظر من، امروز اتفاق بسیار بزرگی رقم خورد. لازم می‌دانم به‌طور ویژه از دکتر اسماعیلی تشکر کنم. برای نخستین‌بار شاهد برگزاری رویدادی بودیم که مسئله آموزش‌وپرورش را فراتر از سطح حاکمیت، به گفتمان اصلی میان صاحب‌نظران اجرایی، دانشگاهی، فعالان حوزه تعلیم و تربیت، معلمان و حتی مردم تبدیل کرد.

وی افزود: تشکیل دبیرخانه دائمی عدالت و کیفیت آموزشی، پشتوانه‌ای بسیار ارزشمند برای آموزش‌وپرورش ایجاد می‌کند و به ما کمک خواهد کرد جهت‌گیری‌ها و مسیر حرکت خود را دقیق‌تر تنظیم کنیم و با استفاده از همه ظرفیت‌های کشور، جهش جدی در این حوزه رقم بزنیم.

آموزش‌وپرورش؛ نقطه عطف دولت چهاردهم

وزیر آموزش‌وپرورش در پایان تأکید کرد: من معتقدم این دوره از دولت، با نگاه و ایمان عمیق رئیس‌جمهور به اینکه نقطه آغاز تحول و توسعه کشور آموزش‌وپرورش است، به یک نقطه عطف در تاریخ جمهوری اسلامی ایران تبدیل خواهد شد.

وی خاطرنشان کرد: دستاوردهای این نگاه در سال‌های آینده برای مردم عزیز کشور ملموس خواهد شد و جامعه به این توجه ویژه افتخار خواهد کرد. اطمینان دارم بسیاری از مشکلات حل خواهد شد و با لطف خداوند و حمایت‌های صورت‌گرفته، با سرعت و شتاب بیشتری به سمت تحقق عدالت واقعی، اثربخشی و دستیابی به اهداف نظام تعلیم و تربیت حرکت خواهیم کرد.