المپیاد کار تیمی را آموزش می‌دهد؛ از کشف استعداد تا تمرین دموکراسی

به گزارش خبرنگار مهر، مرجان اشرفی‌زاده نویسنده و کارگردان سینما درباره هدف اصلی المپیاد فیلمسازی نوجوانان عنوان کرد: هدف اصلی هر رقابت و به‌ویژه مسابقاتی که برای سنین پایین‌تر برگزار می‌شود، کشف استعدادها در زمان مناسب و در فرصتی مناسب و زودهنگام است. این امر به کودکان و نوجوانان کمک می‌کند تا مسیر پرورش استعداد خود را به‌شکل بهتری طی کنند. طبیعتاً المپیاد فیلمسازی نیز مانند سایر رقابت‌ها و المپیادها، به‌صورتی زودهنگام، استعدادِ داستان‌گویی با تصویر را شناسایی می‌کند. این شناسایی می‌تواند آنها را به سمتی هدایت کند که مسیر تحصیلی، حرفه‌ای و شغلی خود را زودتر انتخاب کنند و از رفتن به مسیرهای ناهمسو جلوگیری کند. در نهایت، آنها متوجه می‌شوند که به این زمینه علاقه دارند. همچنین اینگونه رویدادها می‌توانند خانواده‌ها را متقاعد و آگاه کنند که نوجوان آنها چنین استعداد و علاقه‌ای دارد و در نتیجه، از اجبار کردن او به مسیری که تمایلی به آن ندارد، پرهیز کنند.

وی افزود: به یاد دارم افرادی بوده‌اند که از طریق المپیادها موفق شده و سپس به فیلمسازی کوتاه و احتمالاً پس از آن به سینمای حرفه‌ای وارد شده‌اند. هرچند در حال حاضر نمونه مشخصی را به یاد نمی‌آورم، اما این امکان به‌صورت بالقوه وجود دارد. به نظر می‌رسد در چنین رویدادهایی، استعداد و توانایی نوجوانان جدی‌تر در نظر گرفته می‌شود.

این فیلمساز با بیان خاطره‌ای گفت: خاطره‌ای از دوران راهنمایی دارم که در آن نمایشنامه، داستان و فیلمنامه می‌نوشتم، اما هرگز به این فکر نمی‌کردم که می‌توان از این مرحله فراتر رفت و با وجود عشق به سینما، ایده‌هایم را به تصویر تبدیل کرد. اکنون فکر می‌کنم اگر در آن زمان چنین المپیادی وجود داشت، شاید مسیر شغلی و حرفه‌ای من متفاوت می‌شد. احتمالاً زودتر به نتیجه می‌رسیدم و شاید آن اختلاف‌نظر با خانواده‌ام که سال‌ها به درازا کشید، زودتر حل می‌شد.

اشرفی‌زاده بیان کرد: هنگامی که کودکان و نوجوانان در فضایی قرار می‌گیرند که علایق مشترکی دارند، گروه‌های همسان خود را پیدا می‌کنند. در بسیاری از موارد، دانش‌آموزانی با علایق هنری در محیط‌های آموزشی مانند مدارس، که عموماً بر جنبه‌های علمی متمرکز هستند، ممکن است احساس تنهایی یا انزوا کنند. اما چنین فرصتی (مانند شرکت در المپیادها) این امکان را فراهم می‌کند که آنها گروهی را بیابند که هم‌فکر و هم‌احساس باشند و فضایی مناسب برای بروز استعدادهای خود داشته باشند.

وی با اشاره به تقویت روحیه کار تیمی در المپیاد تصریح کرد: بچه‌ها در المپیاد توانایی کار تیمی را نیز کسب می‌کنند. این تجربه به آنها می‌آموزد که همواره نظر یا صدای یک فرد به تنهایی شنیده یا تایید نمی‌شود، بلکه باید به یک جمع‌بندی و توافق گروهی رسید. اگر در جایی احساس می‌کنیم حق با ماست و نکته‌ای مهم را بیان می‌کنیم، باید شیوه‌ای مؤثر برای بیان آن بیابیم که دیگران را متقاعد کند، نه اینکه با سرکوب، تحکم، قهر یا روش‌های کودکانه بخواهیم نظر خود را به کرسی بنشانیم. این خود آموزش بسیار ارزشمندی جدا از آموزش‌های تخصصی سینما است.

این فیلمساز اظهار کرد: به نظر من، تعامل و همکاری‌ای که نوجوانان در قالب گروه‌ها برای خلق یک اثر پیدا می‌کنند، و سپس نیاز به سپردن آن به جمع و اتکا به دانش و آگاهی گروهی برای تصمیم‌گیری‌ها، درس‌های بسیار مهمی در بر دارد. آنها در نهایت نتیجه کار خود را می‌بینند و ارزیابی می‌کنند که آیا تصمیمات درست بوده یا نه و ممکن است تأثیر رفتار فردی خود را در کار گروهی مشاهده کنند. همه اینها آموزش‌هایی جدی و اساسی است و آغازگر آزمون و خطاهایی است که در آینده می‌تواند کمک شایانی به مسیر شغلی و حرفه‌ای آنها کند.

اشرفی زاده عنوان کرد: در مورد ایجاد پل ارتباطی میان سینمای حرفه‌ای و نوجوانان، واقعاً نمی‌توان انتظار زیادی داشت. با این حال، این فرصتی کم‌نظیر و ویژه است که منتورها و اساتید همراه کننده‌ نوجوانان از فضای سینمای جدی و حرفه‌ای بیایند و آثار ساخته شده توسط داوری از بدنه سینمای حرفه‌ای ارزیابی شود. این می‌تواند تجربه‌ای بی‌نظیر برای نوجوانان علاقه‌مند به فیلمسازی باشد. من بار دیگر به خاطره شخصی خود در نوجوانی بازمی‌گردم، به‌ویژه با توجه به اینکه از شهرستان بودم و فاصله ما از این فضا بسیار زیاد و دسترسی‌هایمان بسیار محدود بود. به نظرم چنین فرصتی واقعاً استثنایی است. ممکن است برخی از نوجوانان بتوانند از این امکان بهره بیشتری ببرند و برخی کمتر، اما در نهایت، این یک فرصت یگانه و ارزشمند محسوب می‌شود.

این فیلمساز درباره برگزاری المپیاد فیلمسازی نوجوانان در تهران توضیح داد: باید دید که آیا میزبانی از این رویداد در تهران بهتر خواهد بود یا در اصفهان. برگزاری این رویداد به صورت مستقل و در تهران، پایتخت ایران، می‌تواند فرصت خوبی باشد. شاید دسترسی و حضور فیلمسازان جوان از سراسر کشور در این شرایط آسان‌تر شود. همچنین، پرداختن ویژه و انحصاری به این برنامه، امکان تمرکز بیشتر نوجوانان شرکت‌کننده بر کار خود را فراهم می‌کند.

اشرفی‌زاده در پایان تاکید کرد: امیدوارم این دوره تجربه‌ای مثبت باشد و نوجوانان کشورمان با امید و انگیزه‌ای بیشتر از آنچه ما در اختیار داشتیم، مسیر خود را طی کرده و موفق باشند.