یک ماه با بانگ مرال هیرکانی

اواسط شهریورماه فصلی است که جنگل‌های هیرکانی به‌واسطه یکی از مهم‌ترین اجزای خود، که مسیری تکاملی را با یکدیگر طی کرده‌اند، یک‌بار دیگر و این‌بار از سوی بزرگ‌ترین گونه علف‌خوار کشور، یعنی مرال، به خروش درمی‌آید. این خروش که در میان جوامع محلی بخش‌های مختلف شمال به «ورزاونگ»، «ورزاچمر» و «گوکل» مشهور است، نسل‌به‌نسل به یادگار مانده است. هنوز مناطقی از جنگل‌های هیرکانی شاهد حضور و بانگ این گونه ارزشمند هستند؛ بانگی که نه از سر سرخوشی و سرور، بلکه نعره‌ای در امتداد تکامل حیات در جنگل هیرکانی است؛ بانگی که نویدی برای شکوفایی، پویایی و ایجاد نسلی جدید است.

گله نرها در این فصل از هم جدا می‌شوند و هر یک از نرهای بالغ دست به انتخاب گله می‌زنند. آن‌ها برای مدت حدود یک ماه، تمام تلاش، حواس و انرژی خود را صرف حفظ گله و باروری می‌کنند. از همین رو، به بانگ‌دهی برای حفظ قلمرو جنسی، که به حرمسرا نیز معروف است، می‌پردازند. آن‌ها با بانگ خود حضورشان را به نرهای رقیب اعلام و دیگر نرها را از حریم خود دور می‌کنند.

نرهای غالب براساس قدرت بانگ، حجم شاخ و تنومندی، یکدیگر را ارزیابی می‌کنند. در برخی مواقع، نرهای هم‌تراز یا نرهایی که به‌لحاظ تنومندی و حجم شاخ هم‌اندازه باشند، برای تصاحب گله درگیر می‌شوند. در این اتفاق، صدای ضربات شاخ‌هایی که بر هم وارد می‌کنند، سکوت جنگل را می‌شکند و صحنه‌ای دیدنی را رقم می‌زند.

این جدال و تلاش تا جایی ادامه می‌یابد که یکی از نرها به نشانه قبول شکست، روی خود را برگرداند، از وارد آوردن ضربه بیشتر خودداری کند و از گله دور شود. طبیعت به نرهای قوی و غالب این فرصت را می‌دهد که صفات و خصوصیات خود را به‌عنوان فردی شایسته به نسل بعد منتقل کنند. از این طریق، همواره نسلی قوی و برتر به دنیا می‌آید.

نرهای جوان‌تر معمولاً در حاشیه گله هستند و فرصت‌طلبانه از ضعف و خستگی نرهای غالب در پایان دوره یک‌ماهه مستی استفاده می‌کنند. همچنین اگر ماده‌های جوان‌تری برای نخستین‌بار و کمی دیرتر از دوره معمول آمادگی باروری پیدا کنند، نرهای جوان فرصت جفت‌گیری به دست می‌آورند.

کاهش گستره زیستی مرال‌ها، گسستگی زیستگاه‌های مرال، کاهش اندازه جمعیت و ناامنی ناشی از حضور افراد به بهانه‌های … …