رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه رشد نقدینگی در پنجماهه نخست سال ۱۴۰۵ به ۱۹ درصد رسیده، میگوید چنین عددی حاکی از توقف شتاب رشد نقدینگی در ماههای اخیر است. عبدالناصر همتی این تحول را نتیجه برنامهریزی برای استفاده از ابزارهای مؤثر پولی و بهویژه کنترل جدیتر خلق نقدینگی در شبکه بانکی دانسته است؛ رویکردی که در شرایط خاص اقتصاد ایران و همزمانی آن با جنگ، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
این بخش بهصورت خودکار گردآوری شده است. برای مطالعه کامل خبر، به منبع اصلی مراجعه کنید.
کنترل رشد نقدینگی در هر شرایطی یکی از پایههای اصلی مهار تورم است، اما در وضعیت جنگی، این موضوع با پیچیدگی بیشتری همراه میشود. جنگ میتواند از مسیر افزایش هزینههای عمومی، نیاز به تأمین مالی بازسازی، اختلال در زنجیره تأمین، افزایش تقاضای سرمایه در گردش بنگاهها و تشدید نااطمینانی، فشار مضاعفی بر منابع پولی و مالی وارد کند. از این منظر، قرار گرفتن رشد نقدینگی در سطح ۱۹ درصد طی پنج ماه نخست سال، نشانهای از تلاش سیاستگذار پولی برای حفظ انضباط در بازار پول، بدون کنار گذاشتن نیازهای تولید و اقتصاد واقعی است.
بانک مرکزی در سال جاری با یک مأموریت دوگانه روبهرو بوده است: از یک سو باید از تکرار چرخه رشد بالای پایه پولی و تشدید فشارهای تورمی جلوگیری کند و از سوی دیگر، تأمین مالی بنگاهها، خانوارها و بخشهای آسیبدیده از شرایط جنگی را از مسیرهای هدفمند دنبال کند. آمارهای اعلامشده از سوی بانک مرکزی نشان میدهد این نهاد تلاش کرده به جای گسترش بیضابطه اعتبارات، منابع بانکی را با اولویت تولید و زنجیرههای اقتصادی هدایت کند.
کنترل خلق پول از مسیر بانکها
نقدینگی در اقتصاد تنها از مسیر چاپ پول یا افزایش مستقیم پایه پولی رشد نمیکند. بخش مهمی از نقدینگی در فرآیند اعطای تسهیلات و گسترش ترازنامه بانکها شکل میگیرد. هنگامی که بانکها بیش از توان منابع، کیفیت داراییها و ظرفیت واقعی اقتصاد اعتبار ایجاد کنند، بخشی از این اعتبار میتواند به افزایش تقاضای غیرمولد، فشار بر بازار داراییها و در نهایت تورم منجر شود. …