حجتالاسلام والمسلمین سید احمد خاتمی، امام جمعه موقت تهران، در خطبههای نماز جمعه این هفته تهران با اشاره به موضوع «یومالفصل» در قرآن کریم گفت: قیامت در قرآن کریم با هفت نام و وصف معرفی شده که یکی از آنها «یومالفصل» به معنای روز جدایی است؛ روزی که حق از باطل و صفوف مؤمنان از کافران جدا میشود.
وی با اشاره به آیات قرآن کریم افزود: در سورههای صافات، دخان، مرسلات و نبأ از «یومالفصل» سخن گفته شده است؛ «إِنَّ یَوْمَ الْفَصْلِ کَانَ مِیقَاتًا». در آن روز حق و باطل از یکدیگر جدا میشوند و انسان از کسانی که در دنیا با آنها مأنوس و دوست بوده نیز جدا خواهد شد.
خاتمی با اشاره به آیات ۳۳ تا ۳۷ سوره مرسلات اظهار کرد: در آن روز انسان از برادر خود، از مادر و پدرش، از همسرش و از فرزندانش جدا میشود؛ چراکه هر کس آنقدر گرفتار وضعیت و اعمال خویش است که اساساً فرصت توجه به دیگری را ندارد.
امام جمعه موقت تهران تأکید کرد: آنچه در قیامت باقی میماند، خود انسان و اعمال اوست؛ بنابراین باید خودمان را برای «یومالفصل» آماده کنیم.
وی با اشاره به مباحث مطرحشده درباره سیره نبوی در شرایط جنگی گفت: به دلیل جنگ تحمیلی که بر ما تحمیل شد، در خطبههای گذشته درباره سیره پیامبر اکرم (ص) در رابطه با جنگ سخن گفتیم.
خاتمی ادامه داد: در رابطه با جنگ سه نوع مسئله وجود دارد؛ بخشی مربوط به خود جنگ، بخشی مربوط به صلح و آتشبس و بخشی نیز مربوط به دوران پس از جنگ و ادامه مسیر است.
وی افزود: اگرچه جنگ ما هنوز تمام نشده است، اما نکتهای که میخواهم عرض کنم، در ادامه جنگ نیز مؤثر است و مربوط به سیره پیامبر اکرم (ص) میشود.
امام جمعه موقت تهران با اشاره به آموزههای قرآن کریم در جنگ بدر اظهار کرد: آنچه پیامبر اکرم (ص) مأمور بود به مسلمانان بگوید این بود که موفقیتهای جنگ را هیچکس، هیچ جناح و هیچ گروهی به خودش نسبت ندهد، بلکه آن را از ذات مقدس ربوبی بداند.
وی با اشاره به آیه ۱۲ سوره انفال گفت: خداوند در جنگ بدر به ملائکه وحی کرد که «أَنِّی مَعَکُمْ»؛ یعنی من با شما هستم و مؤمنان را به مقاومت تشویق کنید. در شرایطی که تعداد مسلمانان ۳۱۳ نفر و تعداد دشمن حدود هزار نفر بود و دشمن از نظر تجهیزات نیز برتری داشت، خداوند مدد غیبی خود را شامل حال مسلمانان کرد.
خاتمی ادامه داد: در این جنگ نابرابر، کفار با وجود امکانات و تجهیزات خود، ۷۰ کشته دادند و جنگ به پایان رسید. قرآن کریم در آیه ۱۷ سوره انفال با صراحت میفرماید: «فَلَمْ تَقْتُلُوهُمْ وَلَٰکِنَّ اللَّهَ قَتَلَهُمْ وَمَا رَمَیْتَ إِذْ رَمَیْتَ وَلَٰکِنَّ اللَّهَ رَمَیٰ».
وی با اشاره به روایتی از ابن عباس درباره جنگ بدر گفت: پیامبر اکرم (ص) به امیرالمؤمنین (ع) فرمود مشتی ریگ به من بده و حضرت نیز مشتی خاک به پیامبر داد. پیامبر اکرم (ص) آن را به سوی صورت دشمن پاشید و این خاکها در چشم دشمنان قرار گرفت و در روایتی آمده است که به دهان و بینی آنان نیز وارد شد.
هشت مورد از عنایات الهی در جنگ
امام جمعه موقت تهران در ادامه با بیان اینکه این مطالب را به دلیل شرایط جنگی امروز مطرح میکند، گفت: در این بیش از ۱۶۰ روز مقاومت، عنایتهای فراوانی از سوی خداوند شامل حال ملت ایران شده است که من هشت مورد از آنها را نوشتهام و بهاختصار بیان میکنم.
خاتمی نخستین مورد را ناکامی دشمن در براندازی نظام جمهوری اسلامی دانست و اظهار کرد: دشمن میخواست نظام را نابود کند، اما به فضل خدا نهتنها نتوانست نظام را نابود کند، بلکه ایران به یک ابرقدرت در جهان تبدیل شد.
وی دومین مورد را ناکامی دشمن در بازگرداندن ایران به عصر حجر عنوان کرد و گفت: دشمن میخواست ایران را به عصر حجر برگرداند، اما دنیا فهمید که خود دولت آمریکا عصر حجری است و اساساً دولت آمریکا چیزی از تمدن و دموکراسی نمیداند.
امام جمعه موقت تهران در ادامه به توان موشکی ایران اشاره کرد و گفت: دشمن میخواست توان موشکی ما را از بین ببرد، اما نتوانست و همین توان موشکی، آمریکا را به ذلت نشاند و به ذلت نیز خواهد نشاند.
وی افزود: چهارمین مورد، مسئله توان هستهای ایران بود. آمریکا میخواست توان هستهای ایران را از بین ببرد، اما خداوند «طبس دو» را در اصفهان پیش آورد و آمریکاییهای جنایتکار دست از پا درازتر فرار کردند و توان هستهای ما همچنان باقی است. توان هستهای ما مربوط به دانشمندان هستهای است.
وی پنجمین مورد را نیز ناکامی دشمن در پروژه تجزیه ایران عنوان کرد و گفت: دشمن در پی تجزیه ایران به هفت کشور بود تا ایران یکپارچه نباشد، اما به حمدالله نه در این جنگ بیش از ۱۶۰ روزه و نه در جنگ ۱۲ روزه، نتوانست به این هدف دست پیدا کند.
امام جمعه موقت تهران، در ادامه خطبههای نماز جمعه این هفته تهران با برشمردن دیگر مواردی که آن را «عنایت الهی» در جریان جنگ و مقاومت دانست، اظهار کرد: سالی حتی یک وجب از خاک ایران کم نشد و کم نخواهد شد.
وی افزود: ششمین مورد این است که آمریکا در پی تسلط بر ایران بود. عدهای از سیلیخوردههای آمریکا نیز برای خود چند تاج آماده کرده بودند، اما این آرزوها تحقق پیدا نکرد و آنها نیز با ذلت و خواری مأیوس شدند.
خاتمی هفتمین مورد را ناکامی دشمن در ایجاد تفرقه میان مردم دانست و گفت: دشمن در پی تفرقه بین ملت بود، اما به فضل خدا روزبهروز بر وحدت مردم افزوده شد.
امام جمعه موقت تهران در ادامه به موضع یکی از مقامهای ارشد نظامی آمریکا اشاره کرد و گفت: هشتمین مورد این است که رئیس ستاد مشترک آمریکا و از ارشدترین نیروهای نظامی این کشور خواهان خروج فوری آمریکا از جنگ با ایران شد و تعبیرش این بود که «نتیجه معکوس گرفتیم»؛ یعنی گرفتار و بدبخت شدیم و این حرف او معنایی جز این ندارد.
وی افزود: یک نکته نهم را هم عرض کنم. وقتی جنگ آغاز شد، یکی از مسئولان نظامی گفت ناوهای آمریکا در منطقه حضور دارند؛ اما امروز حتی یک شناور آمریکایی هم در منطقه خلیج همیشه فارس نیست.
خاتمی خطاب به نمازگزاران گفت: عزیزان من، این همه عنایت خدا بود. کور است چشمی که دست خدا را در این همه عنایت نمیبیند. با این خدا رفیق باشید، با این خدا مأنوس باشید.
امام جمعه موقت تهران در ادامه با اشاره به راهپیمایی اربعین حسینی اظهار کرد: بحمدالله این اربعین باشکوه شما بود. سه میلیون نفر از ایران در پیادهروی اربعین حضور پیدا کردند و عملاً تعظیم شعائر کردند و شکر خدا را به جا آوردند.
وی افزود: اینها را لازم داریم و نباید دستکم بگیریم. شما در ارتحال نبی اکرم (ص)، امام مجتبی (ع) و امام رضا (ع) نیز سنگ تمام گذاشتید. با خدا مأنوس باشیم و تسبیح او را داشته باشیم.
خاتمی پیش از ورود به خطبه دوم و پس از قرائت سوره «الناس»، خطاب به نمازگزاران درباره سر دادن شعار همزمان با خطبهها گفت: همه مطالبی که تا اینجا گفتم، جزو خطبه است و نماز جمعه تهران در سراسر کشور پخش میشود.
وی افزود: عزیزان، شعار بدهید، اما قبل از خطبهها. این یک مسئله شرعی است. وقتی خطیب مشغول خطبه است، خواهش میکنم الگو بدهید تا مردم شهرستانها نیز از شما ببینند که به خطبه احترام میگذارید.
امام جمعه موقت تهران در ادامه خطبه دوم با اشاره به یکی دیگر از نامهای قیامت گفت: یکی از نامهای قیامت «یومالحق» است. آنچه در دنیا میبینید، مجازی و حقیقتنماست؛ حقیقت، ابدیت و جاودانگی است.
وی با اشاره به آیه ۳۹ سوره نبأ اظهار کرد: «ذَٰلِکَ الْیَوْمُ الْحَقُّ». زندگی واقعی آن زندگی است؛ بنابراین خودمان را برای آن زندگی ابدی آماده کنیم، زندگیای که چه بخواهید و چه نخواهید، خواهد رسید.
خاتمی با اشاره به آیه «إِنَّکَ مَیِّتٌ وَإِنَّهُم مَّیِّتُونَ» و آیه ۶۴ سوره عنکبوت افزود: به پیامبر (ص) گفته میشود که تو میمیری و آنان نیز میمیرند و «وَإِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِیَ الْحَیَوَانُ». خودمان را برای سرای ماندگار و ابدی آماده کنیم.
خاتمی در ادامه با اشاره به مطالب مطرحشده پیش از خطبهها توسط حجتالاسلام والمسلمین تقوی گفت: دو مطلب از مطالبی که امروز مطرح شد، یکی درباره هجرت بود که به تفصیل درباره آن سخن گفته شد و مبدأ تاریخ ما هجری شمسی است.
وی افزود: مطلب دیگر درباره «لیلةالمبیت» بود. لیلةالمبیت افتخار مولا علی (ع) است؛ شبی که امیرالمؤمنین (ع) جای پیامبر اکرم (ص) خوابید تا جان خود را فدای پیامبر کند.
امام جمعه موقت تهران ادامه داد: آن شب در عالم بالا غوغایی برپا شد. جبرئیل نزد امیرالمؤمنین (ع) آمد و به ایشان گفت: «بَخٍّ بَخٍّ لَکَ یَا ابْنَ أَبِی طَالِب»؛ آفرین بر تو. خداوند به واسطه تو بر فرشتگان مباهات میکند.
وی گفت: خدا را شاکریم که امامی مانند علی (ع) به ما داد و شاکریم که امامانی به ما عطا کرد که همه یکپارچه نور هستند.
خاتمی در ادامه با اشاره به سالروز پیروزی حزبالله لبنان در جنگ ۳۳ روزه در سال ۱۳۸۵ اظهار کرد: امروز روز پیروزی جریان مقاومت حزبالله در جنگ ۳۳ روزه است و این روز در تقویمها به عنوان «روز مقاومت» ثبت شده است.
وی افزود: مسئله مقاومت را در این خطبهها به تفصیل مطرح کردهایم و گفتهایم که مقاومت راز و رمز پیروزی است. فلسطین ۷۰ سال است که اشغال شده و در این ۷۰ سال، از مذاکرات آبی گرم نشد، اما آنچه برای فلسطین عزت آفرید، مقاومت بود.
امام جمعه موقت تهران با اشاره به جنگ ۳۳ روزه گفت: همین رژیم صهیونیستی که با سه کشور مصر، سوریه و اردن درافتاد و با استفاده از سلاح خود آنها را سرکوب کرد، در برابر یک جریان مانند حزبالله به روز ذلت نشست و به روز ذلت نیز خواهد نشست.
خاتمی در بخش دیگری از خطبه دوم به موضوع جنگ و صلح پرداخت و گفت: در رابطه با جنگ و صلح، سه گزینه مطرح است. گزینه اول میگوید فقط جنگ؛ بزنید و آنها را درب و داغان کنید و دیگر هیچ.
وی ادامه داد: قرآن بیش از ۲۵ آیه درباره قتال دارد؛ از جمله «فَلْیُقَاتِلْ فِی سَبِیلِ اللَّهِ الَّذِینَ یَشْرُونَ الْحَیَاةَ الدُّنْیَا بِالْآخِرَةِ» در سوره نساء، «وَقَاتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّهِ» در سوره بقره، «إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِهِ» در سوره صف و «وَمَا لَکُمْ لَا تُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللَّهِ» در سوره نساء. حتی یک سوره قرآن به نام «قتال» نامیده شده که همان سوره محمد (ص) است.
امام جمعه موقت تهران تصریح کرد: قرآن اصل قتال را تأیید میکند، اما به طرفداران این گزینه یک ایراد دارم. پیامبر اکرم (ص) حدود ۸۰ جنگ داشت، اما صلح هم داشت.
وی با اشاره به آیه نخست سوره فتح گفت: «إِنَّا فَتَحْنَا لَکَ فَتْحًا مُّبِینًا». این فتح مبین چیست؟ اکثر مفسران شیعه و اهل سنت، از شیعه مرحوم فیض کاشانی و مرحوم علامه طباطبایی و از اهل سنت فخر رازی و بغدادی، میگویند این «فتح مبین» همان صلح حدیبیه است.
خاتمی تأکید کرد: بنابراین، گزینهای که فقط جنگ و لاغیر باشد، با کلمه «فقط» مورد ایراد است و گزینه قرآنی نیست.
«فقط صلح» نیز گزینه قرآنی نیست
امام جمعه موقت تهران گزینه دوم را «فقط صلح» دانست و گفت: گزینه دوم فقط صلح و لاغیر است که این روزها بر زبان بعضیها زیاد جاری شده است؛ دائم سخنرانی میکنند و پیام صلح میدهند و میگویند فقط صلح و حتی میگویند هر کس غیر از این را بگوید، در مسیر اسرائیلیهاست.
وی افزود: از خدا نمیترسیم که با این ادبیات سخن بگوییم. اگر این دیدگاه را دارید، بگویید گزینه ما صلح است؛ اما برخی برای این گزینه گاهی استفاده ابزاری از قرآن و روایات میکنند. همانهایی که میگویند از قرآن استفاده ابزاری نکنید، خودشان در حد مقدم از قرآن استفاده ابزاری میکنند.
خاتمی با اشاره به استناد برخی افراد به آیه «وَالصُّلْحُ خَیْرٌ» گفت: به سوره نساء، آیه ۱۲۸ استناد میکنند و میگویند «وَالصُّلْحُ خَیْرٌ». آقا جان، اول آیه را ببینید و آخر آیه را ببینید. موضوع آیه مسائل خانوادگی است.
وی ادامه داد: در مسئله خانوادگی، وقتی میان زن و شوهر اختلاف و بگومگو شد، آیا باید به دادگاه برویم و کار را تمام کنیم؟ قرآن میگوید «وَالصُّلْحُ خَیْرٌ». ممکن است برخی از مخاطبان ما از طلاب باشند و بگویند این آیه اطلاق دارد، اما پاسخ این است که موضوع این آیه مسائل خانوادگی است، نه مسائل جنگی که شما به آن استناد میکنید.
خاتمی در ادامه به استناد دیگر طرفداران «فقط صلح» اشاره کرد و گفت: به آیه «وَإِن جَنَحُوا لِلسَّلْمِ فَاجْنَحْ لَهَا» در سوره انفال، آیه ۶۱، استناد میکنند؛ یعنی اگر آنها به صلح تمایل داشتند، شما نیز به صلح تمایل پیدا کنید.
وی تصریح کرد: عزیز من، والله بلا، آمریکا در پی «سِلم» نیست، در پی «تسلیم» است؛ تسلیمی که آرزوی آن را به گور خواهد برد.
استناد به صلح امام حسن (ع)؛ زمینه مقاومت فراهم نبود
امام جمعه موقت تهران سومین استناد طرفداران این دیدگاه را صلح امام حسن مجتبی (ع) دانست و گفت: به صلح امام مجتبی (ع) استناد میکنند. آقا جان، برای امام مجتبی (ع) زمینه مقاومت فراهم نبود.
وی با اشاره به متن احتجاج طبرسی اظهار کرد: در جلد دوم «احتجاج» صفحه ۱۲ آمده است: «وَاللهِ مَا سَلَّمْتُ الْأَمْرَ إِلَیْهِ إِلَّا أَنِّی لَمْ أَجِدْ أَنْصَاراً...»؛ به خدا قسم من حکومت را تسلیم نکردم مگر اینکه یاورانی نیافتم و اگر یاورانی داشتم، شب و روز با او میجنگیدم تا خداوند میان من و او حکم کند.
خاتمی ادامه داد: در بحار، جلد ۴۴، صفحات ۴۴ و ۴۵ نیز آمده است که امام حسن (ع) به معاویه فرمود: «وَاللهِ لَوْ وَجَدْتُ صَابِرِینَ عَارِفِینَ بِحَقِّی غَیْرَ مُنْکِرِینَ مَا سَلَّمْتُ لَکَ»؛ به خدا قسم اگر یارانی صابر و عارف به حق خود مییافتم، تسلیم تو نمیشدم.
وی تأکید کرد: بنابراین، گزینه «فقط صلح» را نیز به صراحت میگویم؛ باز روی کلمه «فقط» تأکید دارم. این گزینه قرآنی نیست.
گزینه قرآنی؛ مقاومت فعال و دیپلماسی هوشمندانه
خاتمی تصریح کرد: گزینه قرآنی، گزینه سوم است؛ مقاومت و دیپلماسی هوشمندانه. این دو باید با هم باشند؛ «مقاومت فعال» و «دیپلماسی هوشمندانه».
وی افزود: نام این مسئله در فقه «مهادنه» است. در کتاب الجهاد مرحوم محقق حلی مطرح شده و صاحب جواهر نیز آن را مطرح کرده است. در «وسائل الشیعه» نیز در بحث جهاد آمده است که این امر به اجماع مسلمانان جایز است؛ یعنی آتشبس.
امام جمعه موقت تهران ادامه داد: بنابراین، مقاومت هم خودش را در مقاومت فعال نشان میدهد و هم در دیپلماسی هوشیارانه.
وی با اشاره به آیه ۳۵ سوره محمد (ص) گفت: قرآن میفرماید: «فَلَا تَهِنُوا وَتَدْعُوا إِلَی السَّلْمِ وَأَنتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَاللَّهُ مَعَکُمْ وَلَن یَتِرَکُمْ أَعْمَالَکُمْ»؛ سستی نکنید و دعوت به سازش نکنید، در حالی که شما برترید و خدا با شماست و اعمال شما را بیپاداش نمیگذارد.
نصب فرماندهان ارشد نیروهای مسلح
خاتمی در ادامه به انتصاب فرماندهان ارشد نیروهای مسلح توسط فرمانده معظم کل قوا اشاره کرد و گفت: هفته گذشته مقام معظم رهبری و فرماندهی کل قوا این عزیزان را منصوب کردند و این موضوع نشاندهنده اقتدار نیروهای مسلح ماست.
وی افزود: به حمدالله نیروهای تازهنفس وارد میدان شدند و راه فرماندهان شهید را دنبال میکنند و دشمن را بیشتر به قعر آبهای خلیج فارس میفرستند.
امام جمعه موقت تهران با سر دادن شعار «اللهاکبر، خامنهای» این انتصابات را تبریک گفت و برای فرماندهان جدید آرزوی توفیق روزافزون کرد.
تجمعات خیابانی عبادت است
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تجمعات خیابانی مردم گفت: این تجمعات خیابانی شما عبادت است، بیتردید. قرآن میفرماید: «وَلَا یَطَأُونَ مَوْطِئًا یَغِیظُ الْکُفَّارَ وَلَا یَنَالُونَ مِنْ عَدُوٍّ نَّیْلًا إِلَّا کُتِبَ لَهُم بِهِ عَمَلٌ صَالِحٌ».
خاتمی افزود: این تجمعات شما کمر دشمن را شکسته است. در گزارشهای خبری آمده بود که محبوبیت رئیسجمهور خبیث و جلاد آمریکا به زیر ۳۰ درصد رسیده است؛ این یعنی اوج ذلت آمریکا.
وی ادامه داد: چه کسی این ذلت را به وجود آورده است؟ همانهایی که پشت لانچرها نشسته بودند، با حمایت شما عزیزان. این تجمعات ملی است و مربوط به میهن است؛ قشر خاص، سلیقه خاص یا گروه خاصی تنها نیست.
امام جمعه موقت تهران تأکید کرد: همانطور که از آغاز همه آمدید، انشاءالله همگان بیایند تا زمانی که لازم باشد.
خاتمی با اشاره به مراسم چهلم شهدای مقاومت گفت: چهلمین روز خاکسپاری امام شهید، هفته آینده در تهران، قم و مشهد برگزار میشود و چهلمین روز خاکسپاری امام شهید و خانواده ایشان نیز هست.
وی افزود: همانطور که در تشییع پیکرها سنگ تمام گذاشتید، انشاءالله در این مراسم نیز مطمئنم شما مردم خوب سنگ تمام خواهید گذاشت.
امام جمعه موقت تهران در ادامه به سالروز آغاز بازگشت آزادگان اشاره کرد و گفت: ۲۸ مرداد ۱۳۶۹ آغاز بازگشت آزادگان عزیز است.
وی افزود: از صمیم جان میگویم که این عزیزان هشت سال در اسارت، مایه عزت و سربلندی نظام اسلامی شدند.
خاتمی ادامه داد: همینجا سلام و درود میفرستیم بر آزادگانی که در غربت به شهادت رسیدند و سلام و درود بر سید آزادگان، حجتالاسلام والمسلمین سید علیاکبر ابوترابی.
وی گفت: ابوترابی تحفهای الهی برای آزادگان عزیز بود و حق عظیمی بر گردن آزادگان دارد. با مدیریت حکیمانه او جان بسیاری از عزیزان آزاده ما حفظ شد.
امام جمعه موقت تهران در پایان این بخش گفت: آقای ابوترابی، روح بلندش با شهداست.
خاتمی در ادامه به آنچه «قصه فرار ترامپ با کامیون حمل غذا» خواند، اشاره کرد و گفت: واقعاً این ماجرا مایه شرمندگی برای این فرد و کپسول غرور و چپاول و کیش شخصیت اوست که خودش را خیلی بالا میبرد. او از ترس پرچمهای سرخ شما و از ترس پرچمهای انتقام شما، خواب راحت ندارد و نباید هم داشته باشد..
امام جمعه موقت تهران در آخرین بخش سخنان خود به کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ اشاره کرد و گفت: آخرین سخنم مسئله کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ است؛ کودتایی که با آن، آمریکا و آمریکای جنایتکار ۲۵ سال سیاه را بر ایران تحمیل کرد.
وی افزود: پس از پیروزی انقلاب اسلامی نیز در این ۴۷ سال، آمریکا حتی یک لحظه از توطئه علیه ایران اسلامی بازنایستاده است.
خاتمی این مسئله را راز نفرت همیشگی ملت ایران از آمریکا و زیربنای شعار «مرگ بر آمریکا» دانست و گفت: این جنایتکار زبان فهم و مفاهمه سرش نمیشود؛ زبان مذاکره سرش نمیشود، زبان زور را میفهمد.
وی تأکید کرد: به حمدالله ایران اسلامی این زور و این اقتدار را دارد و با اقتدار ایران اسلامی، شاخ این گاو برای همیشه شکسته خواهد شد، انشاءالله..
