پرسش بهخودیخود نه نشانه بیایمانی است و نه تضمینی برای حقیقتجویی. ممکن است کسی از سر کنجکاوی، دغدغه اخلاقی، تجربهای تلخ یا میل به فهم عمیقتر سؤال کند؛ دیگری در پی رفع تناقضی واقعی باشد؛ و فردی نیز پرسش را ابزاری برای تمسخر، تخریب یا تحریک مخاطبان قرار دهد. بنابراین، نه میتوان هر پرسشی را تهدیدی برای دین دانست و نه میتوان هر پرسشگری را حقیقتجو فرض کرد.
مسئله اصلی این است که با پرسش چگونه مواجه میشویم و چه نسبتی میان پرسشگری، شناخت و ایمان برقرار میکنیم. ۱. از سؤال تا ابهام و شبهه؛ آیا هر مرحله خطرناکتر از مرحله قبل است؟
سؤال، ابهام و شبهه سه مفهوم نزدیک اما متفاوتاند. سؤال ممکن است صرفاً درخواست اطلاعات باشد؛ ابهام زمانی پدید میآید که معنای یک آموزه، دلیل یک حکم یا نسبت میان دو گزاره روشن نباشد؛ و شبهه معمولاً هنگامی شکل میگیرد که یک ادعا یا استدلال، اعتبار یک باور را با تردید مواجه کند.
در کاربرد عمومی فارسی، «شبهه» گاهی به معنای هر پرسش دشوار و گاهی به معنای ادعایی گمراهکننده به کار میرود. ازاینرو، نباید پیشاپیش بار منفی این واژه را بر هر پرسش دشواری تحمیل کرد.
مواجهه با پرسش ممکن است سه پیامد متفاوت داشته باشد: به فهم عمیقتر بینجامد، ضعف یک استدلال یا خلأ آموزشی را آشکار کند، یا در اثر اطلاعات نادرست و جدل غیرمسئولانه به سردرگمی و بیاعتمادی دامن بزند. پس نه هر پرسشی سازنده است و نه هر شبههای الزاماً مخرب؛ تعیینکننده، محتوای مسئله، کیفیت استدلال و نحوه مواجهه با آن است. شاهد قرآنی: پرسش حضرت ابراهیم(ع) برای اطمینان قلب
در آیه ۲۶۰ سوره بقره، حضرت ابراهیم(ع) از خداوند میخواهد چگونگی زندهکردن مردگان را به او نشان دهد:
«رَبِّ أَرِنِی کَیْفَ تُحْیِی الْمَوْتَی»
پروردگارا، به من نشان بده چگونه مردگان را زنده میکنی.
خداوند میپرسد: «أَوَلَمْ تُؤْمِنْ»؛ آیا ایمان نیاوردهای؟ و ابراهیم(ع) پاسخ میدهد:
«بَلَی وَلَٰکِنْ لِیَطْمَئِنَّ قَلْبِی»
چرا، اما برای آنکه دلم آرامش یابد. …

بازار











































































































































