تناقض بزرگ روبیو

به گزارش فرارو به نقل از میدل ایست ای، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، هفتم اکتبر در آتن سخنرانی‌ ایراد کرد که با وجود اهمیت سیاسی و محتوایی، بازتاب چندانی نیافت. این سخنرانی به‌دلیل احتمال نامزدی او در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ و همچنین برداشت بحث‌برانگیزش از تاریخ غرب، شایسته بررسی است.

روبیو در برابر پارتنون، بنای نمادین یونان باستان، از سرنوشت تمدنی غرب سخن گفت و مدعی شد غرب کنجکاوی، بلندپروازی و بی‌صبری در برابر تصور ناممکن‌بودن را به جهان عرضه کرده است. اما پشت این بیان پرطمطراق، روایتی گزینشی قرار داشت که دستاوردهای غرب را برجسته می‌کرد و نقش تمدن‌های دیگر و هزینه‌های تاریخی گسترش قدرت غربی را نادیده می‌گرفت.

او یونانیان باستان را سرچشمه ویژگی‌هایی دانست که بعدها غرب را از تمدن‌هایی متمایز کرد که به ادعای او، هدف اصلی‌شان ثبات و تأمین نیازهای اولیه بود. چنین برداشتی گویی سازندگان معابد آنگکور در کامبوج، منجمان سمرقند، مهندسان جاده‌های اینکاها و ریاضی‌دانان منطقه کرالا در هند، صرفاً به بقا می‌اندیشیدند. این تصویر با تاریخ سازگار نیست. ابن‌بطوطه سه دهه جهان شناخته‌شده زمان خود را پیمود و دریانوردان پلی‌نزیایی بدون ابزارهای ناوبری مدرن، پهنه اقیانوس آرام را پشت سر گذاشتند. کنجکاوی و نوآوری هرگز انحصار تمدن غرب نبوده است. میراثی که بدون جهان اسلام کامل نمی‌شود

روایت روبیو حتی درباره میراث یونان نیز ناقص است. بخش مهمی از فلسفه و علوم یونانی به‌واسطه دانشمندان مسلمان حفظ شد، گسترش یافت و به اروپای قرون وسطی رسید. مترجمان و اندیشمندان بغداد آثار یونانی را ترجمه و تفسیر کردند و این میراث از مسیر کتابخانه‌های جهان عرب و اندلس اسلامی به اروپا انتقال یافت. بنابراین، میراث علمی غرب نه زنجیره‌ای مستقل و بی‌وقفه، بلکه نتیجه تبادل دانش میان تمدن‌هاست. …