چک الکترونیکی در شبکه بانکی از مرحله معرفی یک خدمت تازه عبور کرده و حالا مقررات صدور آن نیز به تدریج با ماهیت دیجیتال این ابزار هماهنگ میشود. تازهترین تغییر در این مسیر از ۲۴ تیرماه ۱۴۰۵ در سامانه صیاد اجرایی شده است؛ جایی که بانک مرکزی قاعده کنترلی ۸۰ درصد را برای دستهچکهای کاغذی و الکترونیکی از یکدیگر تفکیک کرد.
قاعده ۸۰ درصد به زبان ساده به این معناست که برای دریافت دستهچک جدید، متقاضی باید بخش مشخصی از برگههای دستهچک قبلی خود را تعیین تکلیف کرده باشد. پیش از تغییر اخیر، کنترل این شرط میان دو نوع دستهچک کاغذی و الکترونیکی بهصورت مستقل انجام نمیشد. با تفکیک جدید، عملکرد دارنده دستهچک در هر یک از این دو مسیر جداگانه سنجیده میشود.
نتیجه عملی این تغییر آن است که استفادهنشدن از بخش عمده برگههای دستهچک کاغذی، به خودی خود مانعی برای دریافت دستهچک الکترونیکی ایجاد نمیکند و وضعیت دستهچک دیجیتال نیز مستقل از نسخه کاغذی کنترل میشود. این اصلاح اگرچه در ظاهر یک تغییر فنی در سامانه صیاد است، اما در عمل یکی از وابستگیهای میان ابزار سنتی و دیجیتال چک را کاهش میدهد.
از صدور دستهچک تا استفاده واقعی
اهمیت این تغییر زمانی روشنتر میشود که در کنار روند استفاده از چک الکترونیکی قرار گیرد. آمار شبکه بانکی در اردیبهشت ۱۴۰۵ نشان میداد ۸۸۸ هزار و ۲۱۶ فقره چک الکترونیکی در یک ماه صادر شده است؛ در حالی که تعداد چکهای الکترونیکی صادرشده در فروردین ۳۰۳ هزار و ۲۶۸ فقره بود. به این ترتیب صدور این ابزار تنها در فاصله یک ماه حدود ۱۹۳ درصد افزایش پیدا کرد. …
