سقاخانه‌ها، میراث مهربانی در حافظه تاریخی شهرها

به گزارش خبرگزاری ایمنا، در کوچه پس‌کوچه‌های اصفهان، میان دیوارهای کهن و گذرهایی که هنوز عطر تاریخ را در خود دارند، سقاخانه‌هایی باقی مانده‌اند که قصه‌شان فراتر از چند جرعه آب است، بناهایی کوچک که روزگاری تشنگی رهگذران را برطرف می‌کردند و در گذر زمان، به نشانه‌ای از نذر، بخشندگی، باورهای مذهبی و هویت محله‌های قدیمی شهر تبدیل شدند.

در محله تاریخی دردشت، سقاخانه‌ها بخشی از همین روایت فراموش‌نشدنی هستند، یادگاری‌هایی که کاشی‌های رنگارنگ و نقش‌های مذهبی آنها از پیوند زندگی روزمره مردم با فرهنگ عاشورایی حکایت می‌کند. اینجا آب تنها مایه حیات نیست، نشانی از سنتی دیرینه است که در آن سیراب کردن دیگری عملی خیرخواهانه و گاه نذری مقدس به شمار می‌رفت.

سقاخانه‌ها در گذشته پاسخی به یکی از نیازهای اساسی زندگی شهری بودند، پیش از گسترش شبکه‌های آب‌رسانی، دسترسی به آب آشامیدنی در گذرها و بازارها اهمیت فراوانی داشت و بانیان خیر با ساخت این فضاها، امکان استفاده رایگان از آب را برای رهگذران فراهم می‌کردند. به تدریج، این کارکرد اجتماعی با باورهای مذهبی و هنر معماری در آمیخت و سقاخانه‌ها به بخشی از هویت فرهنگی محله‌ها تبدیل شدند.

ندا احمدی، پژوهشگر میراث فرهنگی با تاکید بر اهمیت نگاه همزمان به جنبه‌های معماری و اجتماعی سقاخانه‌ها به عنوان میراث تاریخی شهرها به خبرنگار ایمنا می‌گوید: ارزش این بناها تنها در قدمت یا تزییناتشان خلاصه نمی‌شود، بلکه باید آنها را در پیوند با زندگی مردم، آیین‌های محلی، سنت وقف و نذر شناخت.

وی با بیان اینکه سقاخانه‌های محله دردشت از نمونه‌های قابل توجه این میراث در اصفهان هستند، می‌افزاید: کاشی‌کاری‌های رنگارنگ، نقوش اسلیمی و مضامین مذهبی، جلوه‌ای … …