افزایش نرخ دلار در شرایطی که اقتصاد با محدودیتهای تجاری، محاصره دریایی و تورم بالا مواجه است، لزوما پدیدهای غیرمنتظره نیست. کارشناسان معتقدند محاصره دریایی میتواند از مسیر تشدید کسری بودجه و افزایش فشارهای مالی دولت، اثر خود را به بازار ارز منتقل کند. از این منظر، بخشی از رشد اخیر دلار را میتوان با متغیرهای بنیادی توضیح داد و آن را صرفا حاصل رفتارهای هیجانی بازار ندانست. محدودتر شدن دسترسی اقتصاد به منابع ارزی در کنار افزایش هزینههای دولت، میتواند فشار بر بازار ارز را افزایش دهد.
در کنار عوامل بنیادی، جنگ و افزایش تنشهای ژئوپلیتیک نیز به یکی از منابع اصلی نوسان در بازارهای دارایی تبدیل شده است. با این حال، یکی از نکات قابلتوجه در تحولات اخیر، تغییر واکنش بازار به سیاستگذار است. اظهارات و حتی شفافسازیهای مقامات اقتصادی، از جمله رئیسکل بانک مرکزی، دیگر مانند گذشته توانایی تغییر محسوس رفتار معاملهگران را ندارد. این تغییر میتواند نشانه آن باشد که بخش قابلتوجهی از انتظارات بازار تحتتاثیر متغیرهایی شکل گرفته که در کوتاهمدت در اختیار سیاستگذار پولی نیست. در چنین شرایطی، ابزارهای ارتباطی و تلاش برای مدیریت انتظارات از طریق اظهارنظر و توضیح سیاستها، بهتنهایی نمیتواند مسیر بازار را تغییر دهد. بازار بیش از گذشته به متغیرهای واقعی اقتصاد و تحولات سیاسی خارجی واکنش نشان میدهد. شرط تغییر مسیر دلار
پرسش اصلی اکنون این است که روند صعودی دلار تا چه زمانی ادامه خواهد داشت. از نگاه برخی فعالان و کارشناسان اقتصادی، تا زمانی که بازار نشانهای معتبر از شکلگیری تفاهم میان ایران و آمریکا، حتی در قالب توافقی موقت، دریافت نکند، تغییر پایدار در چشمانداز بازار دشوار خواهد بود. چنین تفاهمی در صورت تحقق میتواند با کاهش ریسکهای سیاسی و افزایش ظرفیت درآمدهای ارزی، یکی از مهمترین عوامل شکلدهنده انتظارات بازار را تغییر دهد. …
