چند سالی است که در مورد اتصال شبکه بانکی میان ایران و روسیه از سوی مسئولان مطالبی را میشنویم؛ اما در واقعیت میدان، تجار همچنان برای تسویه حسابها به صرافیها و تراستیها در کشورهای ثالث مثل ترکیه مراجعه می کنند.
دلیل این موضوع چیست؟ آیا زیرساختهای بانکی در عمل ناکارآمد هستند، یا اینکه ریسکهای قانونی و امنیتی در شبکه رسمی، تاجر را ناچار به انتخاب مسیرهای غیررسمی میکند؟
اساساً طرف روسی در پذیرش مبادلات مستقیم از مسیر رسمی محافظهکاری میکند یا بازرگانان ایرانی استفاده از صرافیها را بر شبکه رسمی ترجیح میدهند؟
ایرانیها با کارتهای بانکی خود میتوانند با مراجعه به خودپردازهای روسیه روبل دریافت کنند و به نظر میرسد روسها نیز امکان برداشت ریال با کارتهای شتاب را دارند. این یعنی سطح روابط بانکی ارتقا یافته و برخلاف تصور، این مسیر مسدود نیست. روابط بانکی ایران و روسیه برقرار است
هماکنون بانکهای ایرانی و روسی در حال گشایش اعتبار اسنادی (LC) هستند، اما موانع اصلی در داخل سیستم خودمان ایجاد میشود. بهعنوان مثال، صادرکننده ملزم است ارز حاصل از صادرات را با نرخ بانک مرکزی به کشور بازگرداند. این موضوع موجب افت درآمد و کاهش سود صادرکننده میشود؛ به همین دلیل او تمایلی به بازگشت ارز از طریق شبکه بانکی ندارد.
این وضعیت با ادعای قطع روابط بانکی متفاوت است. ما با سیاستهای حاکم بر نرخ تبدیل و تعهدات بازگشت ارز، عملاً مسیر را برای تاجر غیراقتصادی کردهایم؛ بهطوری که او امکان استفاده از شبکه بانکی برای نقل و انتقالات مالی میان ایران و روسیه را از دست میدهد. بانک ملی ایران سهام میر بیزنس بانک روسیه را خریده است
ایران در روسیه دارای ظرفیت بانکی است؛ بانک ملی ایران تمام سهام «میر بیزنس بانک» را خریداری کرده است. این بانک، نهادی ۱۰۰ درصد روسی با مالکیت بانک ملی ایران است که تحت قوانین و مقررات بانک مرکزی روسیه فعالیت میکند. اگرچه میر بیزنس بانک به تجار ایرانی خدمات ارائه میدهد، اما وقتی نرخ تبدیل ارز و فرآیندهای مربوطه برای تاجر صرفه اقتصادی ندارد، عملاً استفاده از این مسیر برای نقل و انتقالات مالی غیرممکن میشود. …
