وزغ تالشی، ساکن کوچک هیرکان

وقتی از جنگل‌های «هیرکانی» سخن می‌گوییم، اغلب تصویر درختان کهنسال مثل انجیلی، بلوط، توسکا و گیاهان سرسبز و باشکوه در ذهنمان شکل می‌گیرد؛ اما هیرکان تنها مجموعه‌ای از درختان نیست. هیرکان یک بوم‌سازگان زنده و به‌هم‌پیوسته است؛ مجموعه‌ای از درختان، بوته‌ها، قارچ‌ها، حشرات، پرندگان، پستانداران، خزندگان، دوزیستان، خاک، آب و میلیون‌ها موجود زنده دیگر که در ارتباط با یکدیگر زندگی می‌کنند. در چنین شبکه‌ای، یک وزغ کوچک هم سهم خود را دارد.

«وزغ هیرکانی» یا «وزغ تالشی» که با نام علمی Bufo eichwaldi شناخته می‌شود، دوزیست بومی جنگل‌های کهن شمال است. این گونه در پژوهش‌های مربوط به جنگل‌های هیرکانی جنوب خزر مورد توجه قرار گرفته و شرایط اقلیمی و میزان بارش از عوامل مهم در مطلوبیت زیستگاه آن شناخته شده‌اند.

وزغ‌ها بخشی از شبکه غذایی طبیعت‌اند و از حشرات و دیگر بی‌مهرگان تغذیه می‌کنند. این نقش در باغ‌ها و زیست‌بوم‌های کشاورزی نیز اهمیت دارد. وجود دوزیستان می‌تواند بخشی از کنترل طبیعی جمعیت برخی حشرات را بر عهده داشته باشد. اهمیت حفاظت از برکه‌ها

حفاظت از وزغ هیرکانی تنها به مراقبت از خود جانور محدود نمی‌شود. زیست این جانور به محیط‌های مناسب جنگلی و شرایط رطوبتی وابسته است. اما یک مرحله از زندگی آن اهمیت ویژه‌ای دارد: فصل تولیدمثل. وزغ‌ها در دوره زادآوری به‌سوی محیط‌های آبی حرکت می‌کنند و همین جابه‌جایی فصلی، آن‌ها را در معرض مجموعه‌ای از خطرها قرار می‌دهد.

اگر زیستگاه تولیدمثلی از بین برود، حفاظت از جانور به‌تنهایی کافی نخواهد بود. به همین دلیل، حفظ و ترمیم برکه‌های محل تخم‌گذاری اهمیت ویژه‌ای دارد.

در پارک جنگلی هیرکانی «النگدره» گرگان که از ۱۷ اسفند ۱۴۰۲ به روی خودروها و وسایل نقلیه موتوری بسته شده است نیز توجه به این زیستگاه‌های کوچک اما حیاتی، اهمیت ویژه‌ای دارد. حفظ آبگیرها و برکه‌هایی که می‌توانند در دوره تولیدمثل مورد استفاده دوزیستان قرار گیرند، در واقع بخشی از حفاظت از چرخه طبیعی زندگی آن‌هاست. …