بازار
خبرگزاری تسنیم _ گروه فرهنگی: گرچه لیبرالیسم همواره در کنار دموکراسی و آزادی حق انتخاب تعریف میشود، اما در نگاه وارثان لیبرالیسم در عصر مدرن، این گفتمان، تعهد و الزامی به حفظ و صیانت از دموکراسی ندارد. در باور فدریش فون هایک، میلتون فریدمن و جریان نئولیبرالیسم جهان، هنگامی که حفظ دموکراسی و آزادی حق انتخاب، موجودیت و وسعت نهاد مالکیت خصوصی، بازار آزاد و حاکمیت ساز و کار های اقتصاد لیبرال را تهدید کند باید دموکراسی را از سر راه نهاد اقتصاد بازار و نهاد مالکیت خصوصی برداشت.
در نگاه نئولیبرال‌ها هرگاه ایجاد یا حفظ اقتصاد بازار، نفی دموکراسی و اصول لیبرالیسم سیاسی را اقتضاء کند، اولویت قطعی این است که از بازار آزاد و وجوه اقتصادی لیبرالیسم صیانت شود و حفظ دموکراسی و آزادی سیاسی هیچ ضرورتی ندارد. از این رو هایک و فریدمن در قامت پدران معنوی نئولیبرالیسم در کودتای ژنرال آگوستو پینوشه در سپتامبر 1973 و براندازی دولت قانونی سالوادور آلنده به ستایش دیکتاتور گرایی پینوشه پرداختند و وداع با دموکراسی و حاکمیت قانون را جشن گرفتند، چرا که هایک و فریدمن برخلاف جان لاک و جریان لیبرالیسم متأخر بر این نظریه باور دارند که پیش نیاز تأمین آزادی، استقرار دموکراسی و برخورداری از امکان انتخاب آزاد سرنوشت سیاسی نیست. بنابراین گذار از یک نظام مردم‌سالار ولی فاقد پایه های اقتصاد لیبرال مجاز و ضروری است.
از نظر هایک آنچه نقش حیاتی و تعیین‌کنندهایی در تأمین آزادی یک جامعه ایفا می کند، پویایی ساز و کارهای دموکراتیک و مناسک رأی‌دهی نیست، بلکه تأمین آزادی از راه ایجاد نهاد مالکیت خصوصی است. به باور هایک آنچه برای یک جامعه آزادی به ارمغان می آورد، نهادینه‌سازی نظام اقتصاد لیبرال و حق مالکیت خصوصی است. بر این اساس اگر در یک نظام مردم‌سالار، حق مالکیت خصوصی مطلوب لیبرالیسم هرچند به انتخاب خود مردم سلب شود، تأمین آزادی در چنین شرایطی از راهی جز راه سرنگونی این نظام و فراهم‌سازی زمبنه های استقرار نظم اقتصادی لیبرال و تثبیت حق مالکیت خصوصی ممکن نخواهد بود. …
