بازسازی در حد وعده ماند

«بارزان جماران»، کنشگر میراث‌فرهنگی مشهد، درباره تخریب کلیسای انجیلی در خیابان امام خمینی، کوچه ۲۵ گلستانی شرقی، می‌گوید: «این بنا در ۱۴ خرداد امسال با تخریب شبانه بخشی از ساختمان، وارد مرحله تازه‌ای از آسیب می‌شود. این کلیسا از دو بخش تشکیل شده بود؛ یک بخش آن کاربری مذهبی داشت و محل عبادت بود و بخش دیگر به فعالیت‌های اداری اختصاص داشت. در محوطه این مجموعه چند قبر نیز وجود داشت که اهمیت موضوع را از منظر تاریخی و فرهنگی بیشتر می‌کرد. بنابراین، با ساختمانی معمولی مواجه نبودیم، بلکه مجموعه‌ای با اجزای مختلف و پیشینه‌ای قابل بررسی در بافت شهری مشهد وجود داشت که به‌تدریج تخریب می‌شد.»

او ادامه می‌دهد: «تصاویر قدیمی هوایی می‌توانند اطلاعات دقیق‌تری درباره وضعیت گذشته این مجموعه، محدوده بنا و اجزای مختلف آن ارائه کنند. در تصاویر قدیمی، بخش‌های مختلف ساختمان و موقعیت آن روشن‌تر دیده می‌شود؛ اما در حال حاضر، امکان تهیه تصاویر هوایی جدید از این محدوده وجود ندارد. اگر امکان پرواز و تصویربرداری هوایی فراهم بود، شخصاً برای ثبت وضعیت بنا اقدام می‌کردم تا دست‌کم مستنداتی از شرایط آن پیش و پس‌از تخریب در اختیار داشته باشیم.»

جماران با اشاره به ادامه عملیات تخریب می‌گوید: «در مرحله بعد، بقایای ساختمان جلویی و پشتی را هم به‌طور کامل تخریب می‌کنند و عملیات خاکبرداری در محوطه انجام می‌شود. آنچه از بنا باقی مانده بود نیز، عملاً از بین می‌رود. شبانه همسایه‌ها با من تماس گرفتند و از صدای ماشین‌آلات سنگین خبر دادند. براساس اطلاعاتی که از ساکنان اطراف دریافت می‌کنم، ماشین‌آلات معمولاً حدود ساعت ۱۰ یا ۱۱ شب فعالیت خود را آغاز می‌کنند و عملیات تا صبح ادامه پیدا می‌کند. تخریب و خاکبرداری به‌گونه‌ای انجام می‌شود که بخش عمده بقایای ساختمان نیز از بین می‌رود.»

او می‌افزاید: «اکنون، وضعیت بنا به مرحله‌ای رسیده که تقریباً چیزی از آن باقی نمانده است. محوطه را تسطیح و خاکبرداری کرده‌اند و به نظر می‌رسد ماجرا عملاً از مرحله امکان حفاظت از ساختمان عبور کرده است. کسی که می‌خواسته است این مجموعه را از بین ببرد، به هدف خود رسیده و احتمالاً در آینده نیز ساخت‌وساز جدیدی در این محل انجام می‌شود.» خروج تدریجی بنا از دایره توجه و حفاظت …