به گزارش فرارو به نقل از سایتک دیلی، در طول خواب عمیق، جریانی از مایعی شفاف و آبمانند در میان ساختارهای ظریف مغز به حرکت درمیآید تا مواد زائد حاصل از متابولیسم سلولی را شستوشو داده و تخلیه کند. موادی خطرناک که از مهمترین عوامل بروز بیماریهای خطرناک عصبی نظیر آلزایمر به شمار میروند.
این فرآیند حیاتی پاکسازی، «سیستم گلیمفاتیک» نام دارد. این پدیده نخستین بار در سال ۲۰۱۲ میلادی توسط دکتر مایکن ندرگارد، دانشمند پیشگام علوم اعصاب و مدیر مشترک مرکز نورومدیسین دانشگاه راچستر، کشف و برای جامعه علمی توصیف شد. اگرچه از زمان این کشف مهم تاکنون دانستههای علمی درباره سازوکار دفع سموم مغز به میزان چشمگیری ارتقا یافته است، اما ابهامات بنیادینی پیرامون ماهیت دینامیکی آن همچنان حلنشده باقی مانده بود.
یکی از چالشبرانگیزترین مجهولات، تعیین سرعت دقیق جابهجایی این مایع در بخشهای مختلف بافت مغز زنده بود. اندازهگیری چنین جریان آهستهای در سامانهای زنده و فعال، بدون ایجاد آسیبهای ماندگار و برگشتناپذیر، سالها سد راه پژوهشگران بوده است.
پروفسور داگلاس کلی از دانشکده مهندسی مکانیک دانشگاه راچستر در این باره میگوید: «با بهرهگیری از میکروسکوپ میتوان تنها بخش بسیار محدودی از بافت را با وضوح بالا رصد کرد، اما این کار تنها چشماندازی جزئی از کل فرآیند ارائه میدهد. در مقابل، دستگاه امآرآی امکان تصویربرداری سهبعدی از کل مغز را فراهم میسازد، اما یک نقص بنیادین دارد: فناوری امآرآی توانایی ثبت دقیق سرعت جریانهای فوقالعاده کند را ندارد.» …
