روی دیگر ساموئل بکت در آلمان نازی

به گزارش ایسنا، دفترچه‌های خاطرات ساموئل بکت - نمایشنامه‌نویس نامدار ایرلندی - که برای نخستین‌بار در این ماه منتشر می‌شوند، تصویری متفاوت از روزهایی ارائه می‌دهد که او پیش از آغاز جنگ جهانی دوم در آلمان گذراند و نشان می‌دهد چگونه ظهور نازیسم را درک می‌کرد و نسبت به آن احساس نگرانی و انزجار داشت.

جنگ هنوز در اکتبر ۱۹۳۶ به‌طور مستقیم متصور نمی‌شد که ساموئل بکت به شهر هامبورگ آلمان سفر کرد اما پس از مشاهده خشم و هیجانی که فریادهای آدولف هیتلر در میان مردم عادی آلمان ایجاد می‌کرد، مطمئن شد که صلح نمی‌تواند دوام بیاورد.

او در ۶ اکتبر در دفتر خاطراتش نوشت: «آن‌ها به‌زودی مجبورند، بجنگند یا منفجر شوند.»

۶ دفترچه‌ای که بکت در جریان سفر ۶ ماهه‌اش در آلمان، از اواخر سپتامبر ۱۹۳۶ تا آوریل ۱۹۳۷، گردآوری کرد و قرار است، انتشارات آلمانی «سورکمپ» برای نخستین‌ بار در ۲۰ اگوست امسال منتشرشان کند، دیدگاه رایجی را درباره نویسنده «در انتظار گودو» زیر سؤال می‌برد؛ دیدگاهی که بکت را شاعری صرفا بدبین می‌دانست که به ناامیدی و سکون علاقه داشت اما نسبت به سیاست و رویدادهای واقعی زندگی بی‌تفاوت بود.

منتقدان گذشته با تکیه بر نامه‌ها و بخش‌هایی از دفتر خاطرات او به این نتیجه رسیده بودند که برنده نوبل ادبیات ۱۹۶۹ در جریان سفرش به آلمان غرق در مسائل شخصی خود بوده و توجهی به ظهور دیکتاتوری نداشته است. اما دفترهای خاطرات در شکل کاملشان نشان می‌دهند که بکت با دقت، نارضایتی و ایدئولوژی نازیسم را زیر نظر داشته است.

بکت که در سال ۱۹۴۰ به مقاومت فرانسه پیوست، در آن زمان عمدتا انزجار خود را از نازیسم پنهان می‌کرد و تنها از طریق شوخی‌ها و تقلیدهای ظریف از رفتارهای تمامیت‌خواهانه اعتراض خود را نشان می‌داد؛ مثلا زمانی که از او خواسته می‌شد سلام نازی را انجام دهد، دست اشتباهش را بالا می‌برد. خاطرات ساموئل بکت از سفر به آلمان

مارک نیکسون، یکی از ویراستاران این دفترچه‌ها و استاد ادبیات مدرن و مطالعات بکت در دانشگاه «ریدینگ» می‌گوید: «او می‌دانست که ممکن است دفترهای خاطراتش توقیف شوند. بنابراین باید مراقب می‌بود، چون لازم بود همراه آنها از آلمان خارج شود. شاید اگر چنین خطری بالای سرش نبود، می‌توانست، صریح‌تر بنویسد. اما این دفترها به‌وضوح نوعی شورش علیه گفتمان نازی‌ها هستند.» …