ریشه‌های دوردست

بعضی اتفاق‌ها چنان عمیق در زندگی انسان ریشه می‌دوانند که گذر زمان نیز نمی‌تواند آن‌ها را به گذشته بسپارد. آدمی ممکن است سال‌ها از سرزمینش دور باشد، اما بخشی از وجودش همچنان در همان نقطه‌ای باقی بماند که همه‌چیز تغییر کرد. رمان «رفقای من» نوشته «هشام مطر»، روایت انسان‌هایی است که ناخواسته از وطن خود جدا شده‌اند؛ انسان‌هایی که نه توان بازگشت دارند و نه می‌توانند گذشته را پشت سر بگذارند.

داستان درباره «خالد» است؛ جوانی لیبیایی که برای تحصیل به بریتانیا می‌رود و در آنجا با «مصطفی» آشنا می‌شود. زندگی او در ابتدا قرار است مسیری معمولی داشته باشد، اما شرکت در تظاهراتی علیه حکومت «معمر قذافی» در لندن، سرنوشتش را تغییر می‌دهد. در آوریل ۱۹۸۴، تیراندازی از داخل سفارت لیبی به‌سوی معترضان، حادثه‌ای خونین رقم می‌زند. خالد و دوستش مصطفی در جریان این واقعه زخمی می‌شوند و از آن پس، بازگشت به کشور برایشان به امری دشوار و خطرناک تبدیل می‌شود. آن‌ها در بریتانیا می‌مانند؛ اما ماندن در سرزمینی دیگر لزوماً به معنای یافتن آرامش و تعلق نیست.

سال‌ها بعد، خالد در خیابان‌های لندن قدم می‌زند. بدرقه دوست قدیمی‌اش، «حسام»، او را به سفری در خاطرات چند دهه گذشته می‌برد. پیاده‌روی او در شهر بهانه‌ای برای مرور زندگی، دوستی‌ها و انتخاب‌هایی می‌شود که مسیر آینده‌اش را شکل داده‌اند. در این میان، رابطه خالد با مصطفی و حسام اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند؛ سه انسانی که در غربت، در میان خاطرات مشترک و نگرانی‌های بی‌پایان، به بخشی از زندگی یکدیگر تبدیل شده‌اند.

در جهان این رمان، تبعید صرفاً دوری از یک جغرافیا نیست. مسئله، زندگی در وضعیتی است که انسان نه به گذشته تعلق کامل دارد و نه می‌تواند خود را با اکنون آشتی دهد. فاصله از خانواده، نگرانی برای عزیزانی که در … …