طرح بی‌سرانجام صلح در غزه

تحلیلگران غربی در تلاش برای سفیدشویی، مخالفت نتانیاهو را به سیاست‌های انتخاباتی در سرزمین‌های اشغالی که دو ماه دیگر برگزار می‌شود، مرتبط دانسته‌اند. انتخابات ۲۷ اکتبر چالش بزرگی برای نتانیاهو است که سال هاست سمت نخست وزیری اسرائیل را برعهده دارد و به طولانی‌مدت‌ترین نخست‌وزیر اسرائیل لقب یافته و در عین حال، با کاهش حمایت عمومی، آیندهٔ سیاسی او به خطر افتاده است.

اما در واقع انتخابات بهانه‌ است؛ اسرائیل هرگز واقعا به طرح ترامپ متعهد نبوده و این رژیم با وجود اینکه توافق شرم‌الشیخ را امضا کرده هر کاری برای جلوگیری از اجرای آن انجام داده است. حملات نظامی روزانه‌ به غزه  و شهادت بیش از ۱۰۰۰ فلسطینی بخشی از این نقض‌هاست.

این رژیم با وجود آتش‌بسی که اکتبر گذشته با میانجی‌گری آمریکا برقرار شد و همچنین پس از اعلام طرح ۱۵ ماده‌ای، بمباران‌های خود علیه غزه را شدت داده است. این رژیم کنترل بیش از ۷۰ درصد از نوار غزه را در دست گرفته و اشغال خود را حتی عمیق‌تر هم کرده است. مقامات نظامی اسرائیل متعهد شده‌اند که نیروهایشان به‌طور نامحدود در «مناطق امنیتی» ادعایی در غزه باقی بمانند و هیچ جدول زمانی برای عقب‌نشینی مشخص نکرده‌اند. نتانیاهو همچنین اجازه نداد که کمیته ملی اداره غزه متشکل از ۱۳ عضو فلسطینی، وارد غزه شود. کرانه باختری نیز از حملات مرگبار اسرائیل در امان نبوده است. یک مقام ارشد سازمان ملل هشدار داد که کرانه باختری در آستانه فروپاشی قرار دارد. حملات نظامی اسرائیل به لبنان و اشغال مناطق جنوبی آن نیز نشان‌دهنده نیات تجاوزکارانه تل‌آویو و عدم تمایلش به آتش‌بس است.

و در برابر همه این خشونت‌ها واشنگتن منفعل و ساکت مانده است. از ابتدای اعلام طرح ترامپ برای غزه، آمریکا نه تنها رویکردی منصفانه و متوازن نداشته بلکه موضعی به‌وضوح طرفدار اسرائیل اتخاذ کرده است. واشنگتن هیچ اقدامی برای جلوگیری از نقض آتش‌بس توسط اسرائیل و توقف کشتار فلسطینیان در غزه انجام نداد و چشم خود را بر گسترش مناطق تحت کنترل اسرائیل بست. آمریکا حتی در برابر خلع سلاح حماس در مورد تعهد متقابل اسرائیل برای عقب‌نشینی از غزه چیزی نگفت.

تاکنون، واشنگتن در قبال رد طرح غزه توسط نتانیاهو سکوت کرده است. مقامات دولت ترامپ به‌طور خصوصی به روزنامه‌نگاران می‌گویند که مایل هستند به نتانیاهو برای مدیریت فضای انتخاباتی اکتبر، «اختیار عمل» بدهند.

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا گهگاه از اسرائیل به خاطر مواضعش انتقاد کرده است. اما این موضوع تاثیر چندانی بر لابی سنگین اسرائیل بر تصمیمات دولت ترامپ در خاورمیانه نداشته است. با وجود اینکه جایگاه اسرائیل در میان اکثر آمریکایی‌ها به شدت تنزل یافته است، این وضعیت همچنان ادامه دارد.

چشم‌اندازهای آینده برای صلح در غزه به این بستگی دارد که آمریکا چقدر فشار بر اسرائیل وارد کند تا تل‌آویو را مجبور کند مخالفت را کنار بگذارد و با واشنگتن همراه شود. اگر آمریکا نتواند یا نخواهد این کار را انجام دهد، آنگاه این فقط اسرائیل نخواهد بود که این طرح را نابود می‌کند، بلکه خود آمریکا به طرح صلح خودش خاتمه خواهد داد.

ماه گذشته، شورای صلح غزه یک طرح ۱۵ ماده‌ای برای اجرای مراحل بعدی ابتکار صلح دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا اعلام کرد. توافق بر سر این طرح که با میانجی‌گری آمریکا حاصل شد، در ۳۰ ژوئیه توسط ترامپ اعلام گردید. او این طرح را «نقطه عطفی بزرگ» خواند. هدف سند ۱۵ ماده‌ای، پیشبرد روند صلح از طریق تایید مجدد و تدوین جزئیات تعهدات خاص برای اجرا توسط طرفین درگیری بود.

دومین بخش از ۱۵ بند این طرح اسرائیل را ملزم می‌کرد که به تمام «تعهدات باقی‌مانده» خود تحت یادداشت تفاهم شرم‌الشیخ، به‌ویژه پایان دادن به عملیات نظامی خود علیه غزه پایبند باشد. این بند از حماس و دیگر گروه‌های فلسطینی می‌خواست که اقدامات نظامی خود را تحت این طرح صلح متوقف کنند. ۱۵ بند همچنین چارچوب حکمرانی غزه را تشریح کرد از جمله مسئولیت‌های کمیته ملی اداره غزه. این نهاد انتقالی که متشکل از تکنوکرات‌های فلسطینی است، در ماه ژانویه توسط شورای صلح تشکیل شد، اما اسرائیل از ورود آن به غزه جلوگیری کرد و از آن زمان تاکنون در قاهره باقی مانده است. چارچوب ۱۵ ماده‌ای به‌وضوح مشخص می‌کند که در بازهٔ زمانی تعیین‌شده، کمیته ملی اداره غزه باید وارد این باریکه شده و اداره روزمره آن را آغاز کند.

نقشهٔ راه شامل گام‌های متقابل است. بند ۱۳، نیروهای اسرائیل را متعهد می‌کند که «عقب‌نشینی تدریجی خود را از نوار غزه بر اساس جدول زمانی توافق‌شده کامل کنند». حماس در ازای عقب‌نشینی تدریجی نظامی اسرائیل و استقرار حکمرانی توسط کمیته تکنوکرات فلسطینی، خلع سلاح خواهد شد.

انتهای پیام