هشدارهای پنج‌ساله درباره ایمنی ام‌دی‌ها؛

چرا برخی شرکت‌ها به‌جای نوسازی یا کنار گذاشتن هواپیماهای ناایمن، خواستار ادامه پرواز هستند؟

زمین‌گیری ۴۱ فروند هواپیمای عملیاتی ام‌دی، بار دیگر یک پرسش مهم را درباره مدیریت صنعت هوانوردی کشور مطرح کرده است: چرا با وجود هشدارهای ایمنی از سال ۱۴۰۰، برخی شرکت‌های هواپیمایی در طول پنج سال گذشته برای جایگزینی این هواپیماها اقدام مؤثر و کافی انجام ندادند؟ قیمت پایین خرید، ظرفیت بالای صندلی و درآمدزایی قابل‌توجه این هواپیماها، از عوامل جذابیت آنها برای شرکت‌های بهره‌بردار بوده است؛ اما در مقابل، موضوع رعایت الزامات صلاحیت پروازی و حفظ جان مسافران، مسئله‌ای نیست که بتوان آن را به ملاحظات تجاری تقلیل داد.

ام‌دی؛ هواپیمایی که ارزان خریداری شد و گران برای ایمنی تمام شد

هواپیماهای بوئینگ ام‌دی از سال ۱۳۸۷ وارد ناوگان هوایی ایران شدند. پس از زمین‌گیری تدریجی هواپیماهای توپولف در اواخر سال ۱۳۸۹، حضور ام‌دی‌ها در ناوگان کشور افزایش یافت و این هواپیماها به‌تدریج به یکی از گزینه‌های مورد توجه شرکت‌های هواپیمایی تبدیل شدند.

قیمت خرید هر فروند ام‌دی حدود ۲ تا ۴ میلیون دلار عنوان شده است؛ رقمی که در مقایسه با هواپیماهای دیگر، هزینه اولیه پایین‌تری برای شرکت‌های هواپیمایی ایجاد می‌کرد. ظرفیت حدود ۱۸۰ مسافر و یکسان بودن نرخ پایه صندلی پرواز در برخی هواپیماهای مورد استفاده در مسیرهای داخلی نیز از عواملی بود که بهره‌برداری از این هواپیما را برای شرکت‌ها جذاب می‌کرد.

در شرایطی که شرکت هواپیمایی می‌توانست با سرمایه‌گذاری چندمیلیون‌دلاری، هواپیمایی با ظرفیت بالا وارد ناوگان کند، طبیعی بود که از منظر حساب‌وکتاب تجاری، ادامه استفاده از آن را به خرید هواپیمای گران‌تر ترجیح دهد؛ اما مسئله اصلی اینجاست که آیا چنین محاسبه‌ای بدون در نظر گرفتن هزینه‌های نگهداری، ریسک‌های فنی و الزامات ایمنی، می‌تواند مبنای تصمیم‌گیری در صنعت هوانوردی باشد؟ …