ما و نوای موسیقی خیابانی

عصر ایران؛ مهدی مالمیر - چند روز پیش نگارندهٔ این خطوط سر و مغز پکرش را داشت از دهانهٔ بلعندهٔ ایستگاه مترویی در تهران بیرون می‌آورد که هیبت جوان شاخ شمشادی نظرش را جلب کرد. جوان گیتاری در دست داشت و تصنیف قدیمی‌یی می‌خواند با مضمون اندوه جدایی دل‌داده از دل‌دار. الحق و‌الانصاف چیره‌دست بود. رقص دستانش بر روی پرده‌های گیتار نظر‌گیر بود و زخمه‌هایی قدرت‌مند بر سیم‌های گیتار می‌نواخت.

ساعت هفت صبح آن هم دمِ مترو و مردمی شتاب‌زده و سر در گریبان به تنها چیزی که می‌اندیشند، به موقع رسیدن به محل کار و بارشان است و این پرسش را در ذهن نیرو می‌بخشید که چرا جوانی هنرمند، نه تصنیف خوبی برای صبح علی‌الطلوع برگزیده نه جای مناسبی را برای هنرنمایی؟!

غمِ درونی نگارنده با آواز حزین جوان بیشتر شد. شاید بی‌جهت نبود که هنوز کلاه جوان خالی بود و چیزی دشت نکرده بود. هر چند که چراغ اول را خود نگارنده در حد توان روشن کرد!

باری، به نظر نمی‌آمدحرفه‌ای این کار باشد و انگار فشار خرد کنندهٔ مالی او را به این کار واداشته بود. شاید پُر بیراه نباشد اگر بگوییم این موزیسین‌هایی که در کوچه و خیابان‌های شهر، هنر‌نمایی می‌کنند، اگر شغل و درآمد خوبی از موسیقی یا جای دگر داشتند، موسیقی را به این سبک و سیاق پی نمی‌گرفتند.

شوربختانه هستند کسانی از بین این موزیسین‌ها، که جای درست و زمان درست را برای نمایش کارشان برنمی‌گزینند و گهگاه موجب سد معبر می‌شوند و اعصاب رهگذران خسته را می‌فرسایند.

در کشورهای بیشتر توسعه یافته، قوانینی برای موزیسین‌های خیابانی در نظر گرفته شده است. به عبارت دیگر، افزون بر مهارت بر ساز و هنر موسیقی، ضروری است موزیسین میان آرامش عمومی، ایمنی عابران و بیان آزادانه هنری تعادلی برقرار کند.

موزیسین‌های خیابانی، در استفاده کردن از « آمپلی فایر» یا ( بلندگو) محدودیت‌هایی دارند. برخی قوانین فقط به آنها اجازهٔ دریافت پول نقد می دهد و مجاز نیستند در کنار خیابان مثلا به فروش سی‌دی و آلبوم بپردازند.

اجراهای خیابانی زمان مشخصی دارد. ضروری است گروه‌های هنرمند در خیابان فاصلهٔ خود را با مناطق مسکونی، بیمارستان‌ها و جاهایی که نیازمند سکوت است مثل کتابخانه‌ها، رعایت کنند. …