5 ناحیه بحرانی در تهران؛ دستفروشی کجا به معضل شهری تبدیل شده است؟

یک پژوهش تازه یافته‌های متفاوتی درباره دستفروشی در تهران دارد،‌ در این پژوهش چرایی روی آوردن به شغل دستفروشی و مهم‌ترین دغدغه آن‌ها و بیشترین تعارض آن‌ها با کسبه و مردم عنوان شده است. اکوایران: از دستفروشی عموما به عنوان فعالیت اقتصادی‌ای یاد می‌شود که می‌تواند در یک راسته تضاد منافع ایجاد کند،  از یک سو فروشندگان و مغازه‌داران با این شغل سیار تضادهای اقتصادی دارند و از سویی دیگر  برخی عابران پیاده هنگام عبور از مکان‌های در اشغال دستفروشان با تعارضاتی مواجه می‌شوند. اما دستفروشی در شهرهای مختلف جهان چگونه مدیریت می‌شود و چرا سیاست‌های ساماندهی آن در برخی شهرهای ایران موفق نبوده است؟ پژوهشی که دانشگاه تربیت مدرس برای مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران انجام داده، با بررسی تجربه شهرهایی مانند آمستردام، برلین، پورتلند، نیویورک، استانبول و آنکارا و مطالعه میدانی هشت محدوده تهران و نظرسنجی از تعدادی دستفروش و کسبه، به دنبال پاسخی برای این پرسش بوده است.

این پژوهش دستفروشی را صرفاً مسئله‌ای مربوط به سد معبر و بی‌نظمی شهری نمی‌داند، بلکه آن را پدیده‌ای اقتصادی، اجتماعی و فضایی معرفی می‌کند که با بیکاری، محدودیت فرصت‌های شغلی، معیشت خانوارها و رقابت با اصناف ثابت ارتباط دارد. تجربه شهرهای جهان در ساماندهی دستفروشی

در میان الگوهای بررسی‌شده، آمستردام بالاترین امتیاز را کسب کرده است. این شهر از نظام مجوزدهی چندلایه استفاده می‌کند. دستفروشان باید کسب‌وکار خود را ثبت کنند، مجوز اشغال مکان بگیرند و در صورت فروش مواد غذایی، آموزش‌های بهداشتی را بگذرانند. یکی از ویژگی‌های تجربه آمستردام، مقابله با فساد در مدیریت بازارهای خیابانی است. پس از تحقیقاتی که در سال ۲۰۰۹ دریافت پول توسط برخی ناظران بازار برای واگذاری مکان‌های بهتر را آشکار کرد، نظام چرخشی مدیریت بازار اجرا شد. همچنین حدود ۲۰ مدیر خیابان در بیش از ۵۰ محدوده فعالیت می‌کنند و شهرداری نیمی از هزینه مدیریت خیابان را تأمین می‌کند. …