جمعه ۳۱ شهریور ۱۳۹۶ / Friday, 22 September, 2017

چه کسی افشارطوس را کشت؟


با اینکه آن زمان (بهار ۱۳۳۲)، در کلاس اول ابتدایی دبستان پهلوی در شاهرود درس می‌خواندم و برای اولین بار در عمرم قرار بود چند وقت دیگر در امتحانات آخر سال شرکت کنم، کاری که تا بیش از ربع قرن بعد، بارها و بارها تکرار شد، اما از آن روزهای پرالتهاب خاطرات زیبا و هیجان‌انگیزی را به‌خاطر می‌آورم: از مدیر مقتدر و دوست داشتنی‌مان تا خبرهای داغ، داغ رادیو و خبرگزاری شبانه‌روزی کوچه و بازار که شایعات را به‌سرعت برق و باد می‌پراکند و به میل خود تفسیر می‌کرد و شاخ وبرگ زیادی به آن می‌افزود. برای من خبرهای مهم در آن سال‌های سرنوشت‌ساز، عبارت بودند از:
ـ ‌مصدق قرضه ملی منتشر می‌کند
ـ ‌شاه در حال رفتن است
ـ ‌مشمولین غایب می‌توانند سربازی خود را بخرند(که البته این بهترین خبر برای خانواده ما بود، چرا که پدرم مشمول بود و فراری و به لطف این تصمیم کابینه، با پرداخت – فکر می‌کنم ۱۰۰ تومان- به صندوق دولت مثل خیلی‌های دیگر معاف شد. دیگر محمد یوسف پاسبان نمی‌توانست او را سرکیسه کند!)
ـ ‌یکروز هم خبر این بود: «افشار طوس را کشتند!» که البته گویا خبر بسیار مهمی بود! چرا که بزرگتر‌ها با آب وتاب در موردش پر حرفی می‌کردند. آخر، او رئیس کل پاسبان‌ها بود!!! این خبر مدت‌ها داغ‌ترین خبر روز به‌شمار می‌رفت، به‌خصوص که هیچوقت نه برای ما بچه‌ها و نه برای بزرگترها اصل ماجرا روشن نشد. پرونده هم گویا ماست مالی شد!
سرتیپ محمود خان افشار طوس پسر حسین‌خان شبل‌السلطنه معروف به باشی برادر مادری مهدی‌قلی‌خان مجدالدوله که در سال ۱۳۳۱ خورشیدی از طرف دکتر محمد مصدق نخست‌وزیر وقت به‌سمت ریاست کل شهربانی منصوب گردید. او در تاریخ ۲/۲/۱۳۳۲ در یک ماجرای اسرارآمیز به فجیع‌ترین وضع ممکن کشته شد.
معروف است که سابقه اعمال و رفتار او مخصوصا در مازندران چندان تعریفی نداشته است.
هم آن موقع و هم بعدها حرف‌های زیادی درمورد عاملین و نحوه انجام این جنایت گفته شد و کسان زیادی از جمله شخص شاه، سپهبد زاهدی، دکتر بقائی،حسین خطیبی و... متهم می‌شدند که در این ماجرا دست داشته‌اند. اما شاید یکی از قابل اعتناترین روایت‌ها در این باره، روایت آقای نصراللـه خازنی معاون بازرسی دفتر نخست وزیری و مسوول حفظ امنیت و جان دکتر مصدق باشد که در مصاحبه با آقای محمود تربتی سنجابی مولف کتاب «کودتاسازان» مطرح شده است. آنچه از این مصاحبه مستفاد می‌شود، این است که در این قتل، شاه، سرتیپ نصرالـله زاهدی (با سپهبد فضل‌اللـه زاهدی متفاوت است)،سرتیپ بایندر، سرتیپ دکتر منزه، سرگرد بلوچ قرایی و حسین خطیبی دست داشته‌اند. لازم به‌ یاد‌آوری است که آقای خازنی بنا به دستور دکترمصدق و ابلاغی ( آقای نصراللـه خازنی...از این تاریخ تحت نظر مستقیم اینجانب انجام وظیفه خواهید کرد» که از سوی ایشان به نام آقای خازنی صادر می‌شود، برای رتق و فتق امور خانه دکتر مصدق که در حقیقت محل اصلی نخست‌وزیری بود انتخاب شده( «آقای خازنی، تمام کارمملکت در منزل من انجام می‌شود. من شما را انتخاب کردم که اینجا بیایید و کارها را سروسامان بدهید... ضمنا حفظ جان من به عهده شماست»و ناظر و مسوول تمامی اموری بودند که در منزل دکتر مصدق می‌گذشت. بنابراین، شهادت ایشان در مورد وقایع آن دوره از جمله قتل سرتیپ افشار طوس که از جمله مهمترین اتفاقات آن زمان بوده است می‌تواند بسیار موثق ارزیابی گردد.
ایشان تا آخرین لحظه‌ها یعنی تا صبح روز ۲۹ مرداد ۱۳۳۲ و قبل از تسلیم آقای دکترمصدق به نیروهای کودتا، در منزل مادر آقای دکتر معظمی در خدمت نخست‌وزیر بوده و تنها بعد از دستور حضرتشان «... تو حتما می‌روی و سعی کن به ‌این زودی گیر نیفتی...»، منزل را ترک می‌کنند
آقای خازنی در جواب سوال «درمورد قتل افشار طوس و شخصیت قاتلین و چگونگی حادثه چه می‌دانید؟» می‌گویند:
«سرتیپ افشار طوس در اول بهمن ۱۳۳۱ از طرف آقای دکتر مصدق به ریاست شهربانی انتخاب شد. از تراژدی قتل آنچه یادم می‌آید گزارشی است مشروح از طرف اداره کل آگاهی که توسط شخصی به نام آقای ملک شاهی برای آقای دکتر مصدق فرستاده شده بود. در این گزارش آمده بود:«چند روز قبل از حادثه، شاه، از طریق خط مستقیم تلفنی که بین او و رئیس شهربانی وجود داشت و ماموران هم آن را کنترل می‌کردند، به افشار طوس تلفن می‌کند و می‌گوید:«جمعی از افسران بازنشسته خواسته‌هایی دارند و شما بروید و ببینید چه می‌‌گویند و در این مورد با سرتیپ نصراللـه زاهدی صحبت کنید».سرتیپ نصراللـه زاهدی دوست و هم شاگردی دوران دبیرستان و دانشکده افسری افشارطوس بود. آنها با یکدیگر رفیق و صمیمی بودند و دوستی آنها به قدری بود که افشار طوس به فکرش خطور نمی‌کرد که توطئه‌ای در کار باشد، خاصه از سوی صمیمی‌ترین دوستش. به همین جهت هم اسلحه همراه خود نداشت. نصراللـه زاهدی آدرس منزل حسین خطیبی را که کارمند راه‌آهن بود و در خیابان خانقاه قرارداشت به وی می‌دهد و او را برای شب ۳۱ فروردین به آنجا دعوت می‌کند.در شب موعود حدود ساعت ۹ شب افشار طوس درخیابان سعدی مقابل خانقاه از اتومبیلش پیاده می‌شود و شوفر را مرخص می‌کند و پس از پیمودن نیمی از مسافت خیابان از شاگرد مغازه خواروبار فروشی آدرس خانه حسین خطیبی را سوال می‌کند. شاگرد اظهار بی‌اطلاعی می‌کند.همین بعدا سرنخی به دست ماموران می‌دهد.به هر حال درخانه خطیبی، سرتیپ نصراللـه زاهدی، سرتیپ بایندر و سرتیپ دکتر منزه (شاگرد پزشک احمدی، تزریقات چی زندان) و سرگرد فریدون قرایی و خود خطیبی، دوست نزدیک دکتر مظفر بقایی، اجتماع کرده بودند. در آنجا غفلتا از قفا پتویی روی سر افشار طوس می‌اندازند و دکتر منزه با تزریق آمپولی افشار طوس را بیهوش می‌کند. سپس او را در صندوق عقب اتومبیل یکی از حضار جا داده به لشکرک، به خانه‌ای می‌برند و پس از شکنجه و کشیدن ناخن‌هایش وی را به غار تلو برده و در آنجا فریدون قرایی افشار طوس را خفه می‌کند.قرایی پس از ارتکاب قتل به قزوین فرار کرده در خانه جعفر ورشوند از مالکان و مخالفان دکترمصدق و دوست سرتیپ تشعری مخفی می‌شود. ولی پس از تجسس، ماموران به مخفیگاه او پی می‌برند و دستگیرش می‌کنند.»
آقای خازنی سپس می‌افزاید:
«این اصل ماجرای قتل افشار طوس بود و منظور طراحان آن ایجاد وحشت و متزلزل کردن و بی‌ثباتی حکومت آقای مصدق بود. درباره شخصیت بلوچ قرایی هم باید بگویم که او از افسران شرور و فاسد ژاندارمری بود.»
این هم قرائتی بود از ماجرای یکی از سیاسی‌ترین قتل‌های معاصر که با توجه به اطلاعاتی که از سایر منابع به‌دست می‌آید، به واقعیت نزدیک به نظر می‌رسد. شاید برای پی بردن به کل اسرار این قتل فجیع، هنوز زمان زیادی در پیش باشد.
در خاتمه لازم است اضافه کنم که:
‌بنا براسناد سیا، امکان موفقیت کودتا بدون این قتل ناجوانمردانه غیرممکن می‌بود، بطوری که سیا از این «تجربه» بعدها نیز استفاده کرد. نخستین قتلی که به‌دست سیا در کودتای پینوشه علیه آلنده صورت پذیرفت، همانا قتل فجیع سرهنگ اشنایدر رئیس شهربانی سان دیاگو، پایتخت شیلی بود.


منبع : روزنامه اعتماد ملی

مطالب مرتبط

کلمات در حال جستجو
داروی مخدر , هدف جنگ علیه عراق , نکونام , معلم بروجردی , فرهاد نطری , پیتزا رژِیمی , حقوق معادن , طرح دادپزشک , 11 ایالت , تکمیل مدارس , راجیو مهریشی , مرکز فیلمنامه نویسی , معاون عمرانی استانداری کرمانشاه , دقيقه هاي آخر , سوپر , ابتذال فرهنگی , حجت الاسلام مصلحی , رونمایی دارو رازک , درگاه اینترنتی , رمان «رئیس جمهور گم شده است» , در خواست پلیس بلژیک , ساخت مدارس توسط خیرین , شهرتهران , معاون فرماندار سقز , محسن یگانه , آپوئل , شهرک سیاسی , پیودی , باراندگی , نیکلا استرجون , مزار جناح , نان ساجی , اعتراف به قتل , سیسی , صنعت قهوه , فدریکو لومباردی , عبدالله محمودیان , احمد ناطق نوری , اختلاس گران , زاهدانی , اجنه , دومنیکو اسکالا , نوزادان نارس , استهلاک , گرمازدگی، , نیاز عاطفی , آقای حکایتی , السیدی , کریس گودفری , آ ب و هوا ,

برخی از مطالبی که کاربران هم اکنون در حال خواندن آن هستند
علف‌های هرز , علی سبیل التمثیل , درمان , ز تو گر یک نظر آید به جانم , جنبه‌های پیشگیری , ای بوده در قفای تو دایم دعای من , الکتروانسفالوگرافی , مالکیت مشترک , عذر گفتن نظم کننده و مدد خواستن , سیر و پیش‌آگهی , فرهاد میرزا پسر ولیعهد , گروه‌های بزرگ و بسیار بزرگ , ابوریحان بیرونی (۴۴۰-۳۶۲ هـ.ق) , نقش وسایل ارتباطی جمعی در جامعه , سلنیوم , روغن‌های تماسی , پدید گشت یکی آهوی در این وادی , اوضاع لهستان در جنگ جهانی دوم (۲) , الحاق با بر بعضی اسامی (۲) , طرح مشاهده غیرمشارکتی ,

برخی منابع مهم خبری
mizanonline.ir خبرگزاری میزان , shahrsakhtafzar.com شهر ‌سخت افزار , eghtesadoma.com اقتصادوما , hamrahannews.ir همراهان , kheybaronline.ir خیبرآنلاین , irna.ir خبرگزاری جمهوری اسلامی , irandoc.ac.ir مدارک علمی ایران , iccim.ir اتاق بازرگانی , didban.ir دیدبان , alamto.com آلامتو , fararu.com فرارو , parstourism.ir پارس توریسم , atynews.com آتی نیوز , banoo1.com بانو , ictpress.ir آی سی تی , farjamnews.com فرجام نیوز , banifilm.ir بانی فیلم , nay.ir نی , shahrdaronline.com شهردارآنلاین , javanonline.ir روزنامه جوان , tehranpress.com تهران پرس , eghtesadnews.com اقتصادنیوز , uromnews.ir اروم‌نیوز , khedmat.ir خدمت , bartarinha.ir برترینها , boursenews.ir بورس نیوز , faradeed.ir فرادید , arw.ir دیده بان حیوانات , winbeta.net وین بتا , mashreghnews.ir مشرق نیوز ,

وبگردی
نگار جواهریان همسر رامبد جوان در خندوانه / فیلم
نگار جواهریان همسر رامبد جوان در خندوانه / فیلم - رامبد جوان همسر سوم خود نگار جواهریان را به خندوانه دعوت کرد.
بالاخره خودروی چینی بخریم یا نه؟
بالاخره خودروی چینی بخریم یا نه؟ - جیلی، چری، لیفان، ام وی ام، جک و ... همگی اسامی ماشین های چینی است که در چند سال اخیر بازار ایران را قرق کرده اند. ماشین های خوش بر و رویی که حالا مشتری های زیادی هم پیدا کرده اند و به دلیل آپشن های مختلفی که دارند، خیلی ها را به سمت خودشان جلب کرده اند اما از آنجا که پشت سر اجناس چینی هیچ وقت خوب حرف نمی زنند، این ماشین ها هم هیچ وقت با اقبال عمومی مواجه نشدند.
مشاهده زندگی جدید خانم رهنما فعلآ بلامانع است / عکس
مشاهده زندگی جدید خانم رهنما فعلآ بلامانع است / عکس - عقد «بهاره رهنما» و همسرش در حرم امام رضا (ع)
اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش / فیلم
اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش / فیلم - فیلم - اولین گفت‌وگو با بهاره رهنما و همسر دومش بعد از شروع زندگی مشترک را تی وی پلاس منتشر کرد.
لحظه دیدار امیرعباس (کچلیک) و محمدرضا گلزار!
لحظه دیدار امیرعباس (کچلیک) و محمدرضا گلزار! - امیر کچلیک، کودک خوش زبان مازندرانی را حالا همه می شناسند. کودک بامزه ای که با ویدئوی کچلیک در اینستاگرام مشهور شد و به برنامه ماه عسل هم راه پیدا کرد. او چندی پیش در یک ویدئوی دیگر گفت که آرزو دارد محمدرضا گلزار را ببیند. آرزوی امیر حالا برآورده شده و او توانسته با محمدرضا گلزار دیدار کند. عکس العمل تماشایی امیر کچلیک را در لحظه دیدن گلزار در ویدئوی زیر ببینید.
تصاویر ازدواج مجدد بهاره رهنما
تصاویر ازدواج مجدد بهاره رهنما - بهاره رهنما که بیشتر کارهای او با مضمون ظنز و کمدی است . روز شنیه 4 شهریور با امیر خسرو عباسی ازدواج کرد.
جنجال جدید جواد خیابانی
جنجال جدید جواد خیابانی - «فدای سرت که سرم را می‌بری» این جمله یعنی اینکه من اصلا کاری که تو می‌کنی (داعش) برام مهم نیست. من اینجا آمده ام تا در دفاع از حریم و حرمت خاندان پیامبرم سر بدهم.
اولین گفتگو با حمید صفت پس از دستگیری / تصاویر
اولین گفتگو با حمید صفت پس از دستگیری / تصاویر - حمید صفت خواننده رپ،پس از پنج ساعت انکار سرانجام در جریان تحقیقات پلیس به قتل پدرخوانده اش اعتراف کرد.
فیلم حضور تینا آخوندتبار در مسابقات بوکس!
فیلم حضور تینا آخوندتبار در مسابقات بوکس! - این بازیگر ایرانی که مدتهاست خبری از حضور او در عرصه هنر نیست برای اولین بار مقابل حریف چینی مسابقه داد.
فیلم لحظه فوت میوه فروش پس از درگیری با ماموران شهرداری
فیلم لحظه فوت میوه فروش پس از درگیری با ماموران شهرداری - در صحنه درگیری ماموران شهرداری قم بادستفروشی درخیابان شاهد،ماموران باکوبیدن سردستفروش به جدول خیابان وی رابقتل رساندند
ویدیو کامل از نبرد و اسارت شهید حریم آل الله محسن حججی
ویدیو کامل از نبرد و اسارت شهید حریم آل الله محسن حججی - شهید محسن حججی از مدافعان حرم در سوریه بود که پس از اسارت بدست تروریست های داعش به شهادت رسید.
جشن تولد ۶۰ سالگی مهرانه مهین‌ترابی
جشن تولد ۶۰ سالگی مهرانه مهین‌ترابی - جمعه ۲۰ مرداد بیست و پنجمین مراسم «تولد ماه» به مناسبت سالروز تولد مهرانه مهین‌ترابی، بازیگر سینما و تلویزیون، با حضور جمعی از هنرمندان در موزه هنرهای دینی برگزار شد.
سلفی حقارت فراموش شدنی نیست
سلفی حقارت فراموش شدنی نیست - تصویر پشت صحنه برنامه رادیویی فرزاد حسنی و دوستانش را مشاهده می کنید.
دختر خلخالی: پدرم خشن نبود/ اهل مماشات نبود
دختر خلخالی: پدرم خشن نبود/ اهل مماشات نبود - مدرسه که می‌رفتم تقریباً همه معلم‌های من می‌دانستند که پدر من کیست. این خیلی اذیت می‌کرد. تک‌وتوک می‌آمدند و سفارش دوست و آشنایی را برای کاری می‌کردند.
اسکورت تامل برانگیز و عجیب خودروی مهران مدیری در مشهد!
اسکورت تامل برانگیز و عجیب خودروی مهران مدیری در مشهد! - مهران مدیری که برای حضور در جمع مخاطبان فیلم سینمایی «ساعت 5 عصر» به مشهد رفته بود با اسکورت ویژه به سینمایی رفت که هوادارانش برای استقبال منتظر او بودند.
حرکات عجیب احمدی  نژاد هنگام تعریف خاطرات بقایی از زندان!
حرکات عجیب احمدی نژاد هنگام تعریف خاطرات بقایی از زندان! - حرکات عجیب احمدی نژاد هنگام تعریف خاطرات حمید بقایی از دوران زندان کوتاه مدتش
آزاده نامداری تیتر یک پرتیراژترین روزنامه سوئیس/ عکس
آزاده نامداری تیتر یک پرتیراژترین روزنامه سوئیس/ عکس - روزنامه پرتیراژ عصر سوییس بنام بلیک که بصورت رایگان توزیع میشود ، این تیتر را برای آزاده نامدارى انتخاب کرد:دورویی!
چرا واکنش افکار عمومی به آزاده نامداری بی رحمانه است؟
چرا واکنش افکار عمومی به آزاده نامداری بی رحمانه است؟ - متاسفانه جامعه ما و نظام ها و نهادهای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی جامعه افراد را تشویق و حتی وادار می کنند چیزی غیر از آن خود واقعی خود باشند. اگر خانم نامداری خود را خیلی محجبه نشان نمی داد شاید این واکنش بی رحمانه نسبت به ایشان ایجاد نمی شد.
پربازدیدها