چهارشنبه, ۳۰ خرداد, ۱۴۰۳ / 19 June, 2024
مجله ویستا

تکنولوژی اطلاع رسانی، فرهنگ و نهادهای اجتماعی


تکنولوژی اطلاع رسانی، فرهنگ و نهادهای اجتماعی
مدیریت رایانه، علوم اطلاعات و (CLSE) و مدیریت رفتار اجتماعی و علوم اقتصادی (SBE) و نیز مدیریت آموزش و منابع انسانی (EHR) در پاسخ به این کمبود مشوق طرحهای بین رشته های تحقیقاتی در حوزه های علوم رفتاری و اجتماعی تحقیقات مربوط به آموزش و فنآوری اطلاعاتی هستند. این طرحها ممکن است شکلهای استاندارد منطبق با برنامه های موجود را بپذیرد .
هدف از تحقیقات پیشنهاد شده باید افزایش درک ما از این مطلب باشد که تکنولوژیهای اطلاعاتی تا چه حد ابعاد معرفتی،اجتماعی و فرهنگی گروهها، سازمانها، نهادها و جوامع را شکل داده و از آنها شکل گرفته اند. نیروی برانگیزاننده برای این تکامل، گستردگی زیاد رایانه ها همراه با افزایش شدید تواناییهای پردازش، ارتباطات و ذخیره سازی است. تحقیق باید در پی درک شکلهای جدید محتویات دیجیتالی و ارتباطات قابل دسترسی بر بخشهای وسیعی از جامعه و نیز نهادهای ملی و جهانی مانند دولت ـ شهروندها، شرکتهای چند ملیتی و نهادهای مالی باشد. رهیافت روش شناسانه مورد نظر باید با واحد تحلیل و سؤالات تحقیق تناسب داشته باشد. به عنوان مثال یک تحقیق درباره تأثیر فرهنگ ممکن است بر چگونگی یادگیری و استفاده مردم از تکنولوژی اطلاعات در وضعیتهای واقعی زندگی یا بر عوامل تکنولوژیک، اجتماعی و سازمانی دارای تعامل که استفاده و آموزش دارای بهره وری را تسهیل کرده یا تحت تأثیر قرار میدهند، متمرکز است. مطالعه تأثیر تکنولوژی اطلاعات بر دولت شهروندها، ممکن است بر ماهیت متحول حاکمیت متمرکز باشد. مخصوصاً طرح هایی پذیرفته و مورد استقبال قرار میگیرند که هدف آنها ارائه تبیین هایی کلی از طریق تئوری یا دیگر رهیافت های جاافتاده باشد. سهم علوم اجتماعی در طراحی نظامهای تأثیرگذار بر بخشهای عظیمی از جمعیت نیز مورد استقبال قرار میگیرد. این نمونه، دربرگیرنده عوامل شناختی، فرهنگی، اقتصادی، اخلاقی، بینال اشخاصی، سیاسی، جامعه شناسانه و فضایی ( Spatial ) هستند که باید در نظامهای طراحی شده برای شهروندان عادی گنجانیده شوند.
ما به طور کلی به مطالعات مربوط به ابعاد رفتاری، اجتماعی و فرهنگی فنآوریهای اطلاعاتی جدید علاقمند هستیم. به عنوان مثال، برخی از موضوعات تحقیقاتی ممکن در ذیل به صورت فهرست وار آمدهاند:
مطالعات قومنگاری درباره این که چگونه تکنولوژیهای اطلاعاتی هویت یابی مردم را با اجتماعات مشروعیت میبخشد و چگونه پویاییهای انسانی ـ رایانه ای در محل کار،فرایند کاری را ساختارمند کرده و بر بهره وری تأثیر میگذارد.
مطالعاتی که به بررسی نهادها و سازمانهای اقتصادی شامل ساختار سازمانی، پیوند میان تکنولوژی، تعامل کارگزاران و بهره وری در کارخانه و دیگر سازمانها و تأثیر تکنولوژی اطلاعاتی بر تکامل همزمان نهادهای اقتصادی و هنجارهای فرهنگی می پردازند.
موضوعاتی که بازار کار را با تکنولوژی اطلاعاتی پیوند میدهند، شامل تأثیر آن بر توزیع درآمد، مشارکت نیروی کار، سرمایه گذاری در تعلیم و تربیت، ساختار خانواده و تخصیص منابع در درون خانواده.
تحقیقاتی در خصوص پارادوکس بهره وری. اقتصاددانان همچنان این بحث را مطرح میسازند که چرا افزایش بهرهوری در ایالات متحده، علیرغم سرمایه گذاریهای عظیم بخش خصوصی در تکنولوژی اطلاعات، کم تحرک مانده است؟
تحقیقات در خصوص نقشهای تغییر یابنده نهادهای اصلی. تکنولوژیهای اطلاعات و ارتباطات، هم تهدیدها و هم فرصتهایی را برای سازمانهای موجود، به وجود میآورند. به عنوان مثال برخی از دانشگاهها ممکن است بتوانند با گسترش خدمات آموزش از راه دور به دانشجویان غیر سنتی خدمت رسانند.
دیگر دانشگاهها ممکن است دانشجویان و شهریههای پرداختی آنها را به نفع «دانشگاههای اصلی» یا ناشرانی که میتوانند دورههایی را با هزینه کمتر ارائه کنند، از دست دهند. برخی پیشنهاد دادهاند که کارکردهای دانشگاه (مدیریت، مدرک دهی، آموزش و امکانات فیزیکی) «تجزیه شود» یا مشخص شود که چگونه سازمانهای عمده به چالشها و فرصتهای مرتبط با تکنولوژی اطلاعات پاسخ میدهند و چه اصول تئوریکی تبیین کننده این تحول است؟
مطالعات مربوط به کاربردهای فضایی و جغرافیایی و رفتار مرتبط با گسترش و استفاده از تکنولوژی اطلاعات.
تحقیقاتی برای ارائه تئوریها، روشها، مفاهیم و اصولی که بنیان هایی را برای کاربردهایی در مقیاس وسیع، مبتنی بر همکاری و تشریک مساعی و دارای محتوای غنی فراهم آورند که بر چارچوبهای سازمانی و اجتماعی تأثیر عملی برجای میگذارند. تحقیقاتی که به بررسی عملیات، تأثیرات و الگوهای استفاده از تکنولوژیهای رایانه ها در مقیاس سازمانی و محتوا و تشریک مساعی میپردازند و هدف از آنها بازخورد دانش حاصل به صورت تکنولوژیها و رهیافتهای جدید برای همگرایی آنها در آن بستر است.
تحقیقاتی که به بررسی نحوه استفاده از منابع کتابخانهای دیجیتالی در حوزه آموزش، علوم و تکنولوژی میپردازند. چگونه سرعت کار و غنای کتابخانه های دیجیتالی و ابزار مرتبط با آنها میتواند ماهیت تحقیق و آموزش را متحول سازد؛ چگونه پیوند اجتماعی علم تغییر مییابد و چگونه میتوان این تفسیر را به بهترین وجه به صورت کالا درآورده مورد مصرف قرار داد؟
مطالعاتی در خصوص فرایندهای تحقیق، طراحی، توسعه و اجرا که تکنولوژیهای اطلاعاتی جدیدی را به وجود میآورد و نیز مطالعه درخصوص تأثیر اینگونه تکنولوژیها بر خلاقیت، بهره وری و زندگی اجتماعی در محیط های مختلف شامل مدارس، محل کار و خانه. تحقیق درباره بررسی و ارزشگزاری هنجارهای اخلاقی در توسعه و استفاده از تکنولوژیهای جدید اطلاعات و ارتباطات.
تحقیق درباره نقشی که این تکنولوژیها در تعارض اجتماعی، فرهنگی سیاسی و اقتصادی میتوانند ایفا کنند، مانند تقویت موقعیت رقابتی برخی از انسانها به اعمال قدرت بر دیگران بپردازند.
تحقیقاتی به منظور تسهیل توسعه قانون و مقررات شبه قانونی که امکان دسترسی، استفاده و بهره برداری از نتایج تکنولوژی اطلاعات را فراهم میآورند.
تحقیق درباره تأثیر فرهنگها و خرده فرهنگها بر نهادینه شدن و همگرایی تکنولوژی اطلاعات به عنوان یک کارگزار تحول (به عنوان مثال در مدارس و دیگر محلهای کار) .
تحقیقاتی که به بررسی تأثیر تکنولوژی اطلاعاتی بر کیفیت و به طور کلی عملکرد سازمانها مثلاً از طریق همگرایی بهتر با مصرفکنندگان، بهبود فرایند، یا هماهنگی بهتر زیرمجموعه های سازمانی میپردازند. هم اکنون معادل ۲۰هزار تا ۵۰هزار دلار برای ۱۲ تا ۱۸ ماه برای کمک در تهیه طرحهای بین رشتهای در دسترس است و ممکن است نیازمند تشریک مساعی میان دانشمندان علوم اجتماعی و رفتاری و همکارانشان در علوم رایانهای و مهندسی باشد. به عنوان مثال دانشمندان علوم اجتماعی ممکن است مایل باشند در پروژههای عظیم و بین رشتهای تحت حمایت مالی NSF(بنیاد ملی علم) که بر تکنولوژیهای اطلاعات متمرکزند، مانند کتابخانه های دیجیتالی، همکاری و مشارکت در زیر ساختههای رایانهای پیشرفته (PACI) ، خدمات شبکهای با کارکرد بسیار بالا (VBNS) ، مراکز تحقیقات مهندسی و مراکز علم و تکنولوژی به همکاری با محققان بپردازند .
دیگر نمونه های تحقیقات ممکن در حوزه تکنولوژی اطلاعاتی و فرهنگ را میتوان در گزارش کارگاه «فرهنگ، جامعه و تکنولوژی پیشرفته اطلاعات» که از طریق مؤسسه تحقیقات رایانهای قابل دسترس است info@cra.org,) به شماره فاکس ((۲۰۲)۶۶۷-۱۰۶۶ یا از طریق مؤسسه مردم شناسی آمریکا (peggy@mhs.compuserve.com,fax:(۷۰۳)۵۲۸-۳۵۴۶) یا بر روی شبکه جهانی (http://cra.org/Report/Aspects)Web یافت.
این بنیاد امیدوار است حدود ۱۰ جایزه را در سال ۱۹۹۸ به صندوقها و طرحهای با شایستگی بالای علمی اختصاص دهد. این جایزه ها ۵۰ تا ۵۰۰ هزاردلار است.
منبع : مرکز توسعه و تبادل دانش فناوری اطلاعات