در تابستان سال ۱۹۸۹ و پیش از آنکه گسست فیزیکی دیوار برلین رخ دهد، فرانسیس فوکویاما در مقاله جنجالی خود تحت عنوان پایان تاریخ در نشریه نشنال اینترست استدلال کرده بود که شکست ایدئولوژیک بلوک شرق به معنای نقطه پایان تکامل ایدئولوژیک بشر و پیروزی محتوم دموکراسی لیبرال است. بر پایه همین گفتمان مسلط، روایتهای حاکم مدعی بودند که موازنه سرزمینی کلاسیک جای خود را به گردش نامحدود سرمایه و انسان خواهد داد و مرزهای فیزیکی به خاطرهای از گذشته بدل خواهند شد.
با این حال، دادههای مرکز مطالعات مرزی دانشگاه کبک به سرپرستی پروفسور الیزابت واله نشان میدهد که تعداد دیوارهای مرزی و نظامی جهان از حدود ۱۵ دیوار سنتی در سال ۱۹۸۹، طی سه دهه اخیر جهشی چشمگیر داشته و به بیش از ۷۴ دیوار رسمی و مستحکم در سالهای اخیر رسیده است که این پدیده تناقضی آشکار با رویاپردازیهای اولیه دوران پساسقوط برلین دارد. صورتبندی سهگانه موانع فیزیکی؛ از بازدارندگی تا تحمیل واقعیت
برای درک این چرخش پارادایمیک، بررسی گونهشناسی حصارکشیهای مدرن نشان میدهد که دولتها در مواجهه با بحرانهای ساختاری، مرزها را به سه دسته متمایز تقسیم و بازتولید کردهاند.
دسته نخست، دیوارهای ژئوپلیتیک سنتی با هدف بازدارندگی نظامی هستند. این دیوارها احیای مفهوم کلاسیک مرز به عنوان خط مقدم دفاعی در برابر دولتهای رقیب محسوب میشوند. لهستان در سال ۲۰۲۲ حصاری به طول ۱۸۶ کیلومتر در مرز بلاروس برپا کرد و فنلاند نیز در سال ۲۰۲۳ طرح ساخت دیواری ۲۰۰ کیلومتری در مرز روسیه را پیش برد که هر دو در واکنش به سیاستهای فشار مستقیم و جنگهای هیبریدی تعریف شدهاند. این حصارها که یادآور خطوط کنترل در منطقه کشمیر میان هند و پاکستان نیز هستند، در زمره دیوارهایی قرار میگیرند که حاکمیت ملی را در تقابل مستقیم نظامی بازتعریف میکنند و هدفشان ممانعت از نفوذ ارتش یا نیروهای نیابتی در منازعات رسمی است. …

بازار

































































































































































