تلاشهای دیپلماتیک برای احیای مذاکرات تحت توافق ژوئن در هفتههای اخیر متوقف شده است. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران گفته که تنگه هرمز تا زمانی که ایالات متحده به توافق اولیه بازگردد، بازگشایی نخواهد شد. این در حالی است که وزیر خزانهداری ایالات متحده مدعی برنامههای جدید برای فشار اقتصادی بیسابقه علیه ایران شده است. تغییر استراتژی دفاعی به تهاجمی؟
این مقام ایرانی به رویترز گفته: «در مدت کوتاه چند هفتهای که ایران تعیین کرده، تمام مفاد توافق باید توسط ایالات متحده اجرا شود. این پیششرط مذاکرات بیشتر با ایالات متحده است». این مقام افزود که میانجیها جزئیات ضربالاجل تهران را با واشنگتن و کشورهای منطقه به اشتراک خواهند گذاشت.
خبر مرتبط انقضای توافقی که مرده به دنیا آمد؛ تهران و واشنگتن برای دور دیگری از جنگ تمام عیار آماده میشوند؟
اکوایران: به نظر میرسد انقضای تفاهمنامهای که واشنگتن و تهران در ماه ژوئن امضا کردند، برای دو طرف اهمیت چندانی ندارد، چرا که این توافق از همان ابتدا مرده به دنیا امده بود.
به گفته این مقام: «نهادهای ایرانی باید برای تشدید تنشها در تنگه هرمز و منطقه وسیعتر آماده باشند، زیرا ایران آماده تصمیمگیری و اقدام در مورد تصمیمات دشوار خواهد بود». این مقام ایرانی گفت که تهران در حال تغییر سیاست خود از دفاع به حمله است، زیرا اعتماد خود را به مزایای دیپلماسی با واشنگتن از دست میدهد. این یک واقعیت اثبات شده است که ایالات متحده در مورد آتشبس جدی نیست و به هیچ تعهدی پایبند نخواهد بود، بنابراین اعمال فشار بر دشمن یا تکیه بر میانجیها به امید دستیابی به آتشبس دائمی واقعبینانه نیست». تدوین یک استراتژی پایدار برای بازدارندگی
این در شرایطی است که تحلیلگران به روزنامه نیویرکتایمز گفتهاند که تغییرات اساسی امنیتی و نظامی اخیر، از جمله در شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران و فرماندهان ارشد نظامی تازه، نشان میدهد که تهران قصد دارد برای شرایط جنگ آماده باشد. تحلیلگران خاطرنشان کردند که این انتصابها همچنین نشان دهنده تلاش برای تدوین یک استراتژی پایدار برای بازدارندگی در برابر واشنگتن است، زیرا تهران به دنبال راهی برای پایان دادن به جنگ بدون از دست دادن اهرم استراتژیکی است که به دست آورده -به ویژه از طریق کنترل تنگه هرمز- است.
دیوارنگاره در تهران با موضوع بسته شدن تنگه هرمز/ عکس از گتی ایمیجز
بر اساس این گزارش، برخی مقامات در تهران آمادهاند تا برای کسب امتیازات بیشتر مقاومت کنند و ترجیح میدهند موضع تهاجمی خود را حفظ کنند تا ایالات متحده را از انجام مداخلات نظامی جدید منصرف کند. آنها خاطرنشان میکنند که دو جنگ آخر که توسط ایالات متحده و اسرائیل، در حالی آغاز شد که آنها در حال مذاکره با دولت ترامپ بودند. آنها همچنین به تجربه توافق هستهای ۲۰۱۵ که که ترامپ در سال ۲۰۱۸ از آن خارج شد، اشاره میکنند.
به گفته تحلیلگران، این رویکرد به معنای رویگردانی ایران از دیپلماسی با ایالات متحده نیست. بلکه نشان دهنده رویکردی سختتر به دیپلماسی است. در واقع، تهران مایل به شرکت در مذاکرات برای پایان دادن به جنگ است، اما همچنین برای یک درگیری طولانی آماده است تا اینکه یک توافق ناقص یا موقت را بپذیرد که آن را در برابر فشار یا حمله مجدد ایالات متحده آسیبپذیر میکند. جنگ اصلی هنوز آغاز نشدهر
روزنامه والاستریت ژورنال در گزارشی مدعی شده تهران تفاهمنامه ماه ژوئن با واشنگتن را نه یک مسیر دیپلماتیک برای پایان درگیری، بلکه مانوری تاکتیکی از سوی ایالات متحده و اسرائیل برای کاهش فشار بر بازارهای جهانی انرژی و آمادهسازی جهت حملات بعدی ارزیابی کرده است. بر اساس این گزارش، تهران بهجای اعتماد به این تفاهمنامه، خود را برای درگیری گستردهتر با آمریکا آماده کرده و از فرصت ۶۰ روزه تنفس برای بازسازی ساختار نظامی، فشردهسازی خطوط تولید موشکی و آمادهسازی نیروهای مسلح جهت یک مواجهه تمامعیار بهرهبرداری کرده است.
دیوارنگاره ضدآمریکایی در تهران/ عکس از خبرگزاری آناتولی
به گفته مقامهای ایرانی و عرب، از نظر تهران، این توافق احتمالا صرفا تلاشی از سوی آمریکا و اسرائیل بود تا فشار بر اقتصاد جهانی را کاهش دهند و برای حملهای بزرگتر در آینده زمان بخرند. آنها بهجای اعتماد به مذاکرات، دو ماه گذشته را صرف آماده شدن برای جنگی بزرگتر کردند.
محمدحسن سنگتراش، تحلیلگر دفاعی مستقر در تهران به وال استریت ژورنال گفته: «دیدگاه گستردهای در ایران وجود دارد که جنگ اصلی هنوز آغاز نشده است. آنچه تاکنون دیدهایم، بهطور فزایندهای از دریچه تاکتیکهای قاچقاچ کردن تفسیر میشود؛ تشدید محدود و تدریجی که برای تضعیف توانمندیها پیش از یک رویارویی بزرگتر طراحی شده است».
این رویکرد نشان میدهد که تهران تنشزدایی موقت را به عنوان یک وقفه استراتژیک برای ترمیم نقاط ضعف، افزایش ذخایر تسلیحاتی و تثبیت مواضع خود در تنگه هرمز در نظر گرفته است. بدین ترتیب، آمادگی جمهوری اسلامی ایران برای جنگ، شکاف عظیمی را میان نحوه نگاه واشنگتن و تهران به این مرحله از جنگ نشان میدهد. این اختلاف باعث شده موضع ایران در مذاکرات سختتر شود و مقامات تهران تمایلی به نهایی کردن توافقهای مورد نظر ترامپ را نداشته باشند.
