با اینکه سازمان هواشناسی پیش از وقوع، بارندگیها را پیشبینی کرده بود، صحنههای ثبتشده در گیلان، مازندران و گلستان حاکی از فاجعهای تکراری بود، غرق شدن دسترنج کشاورزان، ورود گلولای به خانههای مردم و قفل شدن شبکه راهها و خیابانها. این اتفاقات بار دیگر این واقعیت تلخ را آشکار کرد که میان اعلام هشدار روی کاغذ و میزان آمادگی واقعی شهرها و روستاها فرسنگها فاصله وجود دارد؛ فاصلهای که حالا با ورود یکی از بیسابقهترین پدیدههای اقلیمی تاریخ مدرن یعنی ابر ال نینو، میتواند به بهای بسیار سنگینی برای کشور تمام شود.
دادههای بینالمللی و تحلیلهای دانشمندان اقلیم در مراکزی مانند برکلی ارث و کالج دارتموث نشان میدهد جهان با ال نینویی روبهرو است که تمام رکوردهای ثبتشده در ۱۵۰ سال گذشته را میشکند. افزایش دمای آب اقیانوس آرام تا ۳.۶ درجه سانتیگراد فراتر از وضعیت عادی، زنگ خطر را در سطح بینالمللی به صدا درآورده است. این یعنی الگوهای جوی کره زمین با شتابی خارقالعاده دگرگون میشوند و کشور ما نیز از این تکانههای شدید در امان نخواهد ماند.
در چنین اقلیمی، بارشها از حالت توزیع یکنواخت و سودمند خارج شده و به شکل بارانهای ناگهانی، متمرکز و سیلابی ظاهر میشوند؛ پدیدهای که زمینهای تشنه و پوشش گیاهی تخریبشده ایران توان جذب آن را ندارند.
اما پرسش اساسی و بیتعارف این است که آیا زیرساختهای کشور برای مهار پدیدهای با این ابعاد مهیا هستند؟ سیلابهای اخیر شهریورماه در شمال کشور بیپرده نشان داد که پاسخ این سوال متاسفانه منفی است. …
