منطقه ۲۱؛ صدرنشین سالمندی تهران

هفت صبح | تنهایی، بزرگ‌ترین چالشی است که امروز سالمندان با آن روبه‌رو هستند؛ پدیده‌ای که به گفته کارشناسان، مقابله با آن تنها از راه مشارکت خود مردم ممکن است و نه صرفاً با حضور کارشناسان و نهادها. در تهران، آخرین آمارهای ارائه‌شده از سوی نهادهای کشوری نشان می‌دهد سهم سالمندان از میانگین کشوری بیشتر است و در برخی مناطق، جمعیت سالمند به ۱۵ تا ۱۶ درصد می‌رسد در حالیکه سهم سالمندی در کشور 13 درصد است. برآوردها حاکی از آن است که در هر محله تهران با میانگین سی هزار نفر جمعیت، نزدیک به سه هزار و پانصد سالمند زندگی کند. سالمندانی که بیشترین تراکم جمعیتی آنها در منطقه 21 تهران است..

 

حمید صاحب، رئیس مرکز سلامت شهرری تهران، درباره وضعیت سالمندان می‌گوید مسئله اصلی آنان فقط تنهایی نیست و باید سه محور را هم‌زمان دید. نخست، چالش تنهایی و انزوا که مقابله با آن نیازمند همراهی خود مردم است. دوم، محدودیت‌ها و بیماری‌های جسمی که ایجاب می‌کند زیرساخت‌هایی برای غربالگری و مشاوره دوره‌ای فراهم شود. سوم، مسائل روحی و روانی که به گفته او اهمیتش کمتر از دو مورد دیگر نیست.

 

به گفته صاحب، بخشی از سالمندان با آسیب‌های اجتماعی مزمن زندگی کرده‌اند یا در شرایط دشوار روحی و روانی به سر می‌برند؛ وضعیتی که ریشه در آن دارد که مهارت‌های زندگی سالم را به‌درستی کسب نکرده‌اند. این شرایط، مداخله فوری می‌طلبد و این مداخله می‌تواند در قالب مشاوره‌های فردی و گروهی و آموزش شیوه درست و منطقی زندگی ارائه شود.او تأکید می‌کند این اقدامات باید مردمی اجرا شود و نباید به دعوت از کارشناس و سپردن کار به آنها محدود بماند. به باور او، توانمندسازی باید از طریق خود مردم و به شکل زنجیره‌ای انجام شود، تا آنان بتوانند دیگران را نیز توانمند کنند. 

 

صاحب در توضیح این روش به شبکه‌های محلی اشاره می‌کند و می‌گوید در محله‌های تهران نیز، هم شبکه مجازی وجود دارد و هم شبکه فیزیکی. گروه‌های سالمندان خودشان بقیه را گرد هم می‌آورند و عضوگیری می‌کنند. یعنی اگر می‌خواهیم توانمندان احساس زنده بودن داشته باشند و زندگی عزتمندانه‌ای داشته باشند باید خود خانواده‌ها و مردم «میزبان» برنامه‌ها و طرح‌های حمایتی سالمندان باشند نه مسئولان. در چنین رویه‌ای مسئولان و نهادها و ارگان‌های متولی باید هزینه اجرای این طرح‌ها را تامین کنند.

  …