بازار
سعیده سادات فهری| در شرایطی که محدودیت‌های دریایی در جنوب ایران، ضرورت بازنگری در مسیرهای تجاری و ترانزیتی کشور را بیش از گذشته برجسته کرده است، ظرفیت‌های اقتصادی و ژئوپلیتیک کشورهای آسیای مرکزی و قفقاز در شمال ایران بار دیگر مورد توجه قرار گرفته‌اند. همزمان با سفر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور به ترکمنستان و شرکت در اجلاس کشورهای مشترک المنافع و دیدار با پوتین و سران اوراسیا بار دیگر ظرفیت همسایگان شمالی ایران محل بحث واقع شده است.
محمود شوری، معاون موسسه ایران و اوراسیا(ایراس) در گفت‌گو با روزنامه «دنیای اقتصاد» با تاکید بر اهمیت راهبردی کشورهای آسیای مرکزی و قفقاز برای ایران، توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل، تقویت دیپلماسی اقتصادی و تسهیل مبادلات تجاری با این کشورها را ضروری می‌داند. به گفته این کارشناس مسائل روسیه، هدف از گسترش همکاری با این کشورها، نباید جایگزین مسیرهای جنوبی باشد، بلکه تنوع‌بخشی به مسیرهای تجاری و کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد ایران در برابر بحران‌های احتمالی باید در نظر گرفته شود.
با توجه به ظرفیت‌های اقتصادی کشورهای آسیای مرکزی و قفقاز و فرصت‌های مغفول‌مانده ایران در این منطقه، در شرایط تداوم محدودیت‌های دریایی در جنوب، این کشورها تازه می‌توانند به کاهش فشارهای اقتصادی بر ایران کمک کنند؟
مرزهای شمالی ایران در شرایط کنونی، از منظر ژئوپلیتیک و اقتصادی اهمیت بیشتری یافته‌اند؛ بااین‌حال، نمی‌توان از تغییر مرکز ثقل ژئوپلیتیک کشور از جنوب به شمال سخن گفت. اساسا ظرفیت‌های تجاری و ترانزیتی مرزهای شمالی با بنادر جنوبی ایران قابل مقایسه نیست. در حال حاضر، سهم محدودی از تجارت خارجی و ترانزیت کشور از مسیرهای شمالی انجام می‌شود و بخش عمده این مبادلات همچنان به بنادر جنوبی وابسته است. با وجود این، در شرایطی که ایران با محاصره و محدودیت‌های دریایی مواجه است، کشورهای حوزه آسیای مرکزی و قفقاز اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند. …
