پنجشنبه, ۱۰ خرداد, ۱۴۰۳ / 30 May, 2024
مجله ویستا

پیشنهاد هسته ای ایران برای ژنو


پیشنهاد هسته ای ایران برای ژنو

شهر ژنو روزهای سه شنبه و چهارشنبه ۲۳ و ۲۴ مهرماه میزبان دور جدید مذاکرات ایران و ۱ ۵ است

سیاست خارجی دولت تدبیر و اعتدال که به گفته رییس‌جمهور گام‌هایی به اندازه ۵۰۰ روز برداشته است، از طرح جدید مکتوبی برای مذاکرات هسته‌ای ژنو خبر داده است که گام‌های عملیاتی در مذاکرات ۱+۵ و همچنین رفع نگرانی‌های جامعه بین‌المللی را شامل می‌شود. ارائه این طرح در دور جدید مذاکرات می‌تواند به پیشبرد بازی برد - برد کمک زیادی کند و روند گفت‌وگوها را در یک دالان روشن و هدفمند با دستاوردهای ملموس و دورنمای خوش‌بینانه به پیش ببرد.

گفت‌وگوهایی که به‌زعم وزیر امور خارجه چارچوب زمانی مشخصی خواهد داشت و مذاکره برای مذاکره نخواهد بود. هرچند در این میان بازار گمانه‌زنی رسانه‌ها و مقامات غربی در خصوص رسیدن به یک توافق هم گرم شده است و از هفته‌های گذشته خبر از بسته‌های پیشنهادی ایران و ۱+۵ داده‌اند. به گزارش خبرگزاری فارس، شهر ژنو روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه ۲۳ و ۲۴ مهر ماه (۱۵ و ۱۶ اکتبر) میزبان مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ برای چهارمین بار است و البته با تفاوت‌هایی نسبت به سه نشست قبل و اینکه این بار ژنو برای اولین بار در دولت یازدهم میزبان این مذاکرات است. تیم ایرانی به ریاست ظریف در این دور از مذاکرات با جدیت و با اختیارات لازم برای مذاکره‌ای هدفمند و رو به جلو آماده است و قرار است طرح پیشنهادی جدید و مکتوب خود را که مبتنی بر رویکردهای واقع‌بینانه است به ۱+۵ ارائه کند. درحقیقت درمذاکرات ژنو، ایران و گروه ۱+۵ مدالیته یا نقشه‌ای را طراحی خواهند کرد که در آن بخشی از تحریم‌ها علیه ایران لغو شده و ایران حق غنی‌سازی داشته و نگرانی‌های طرف مقابل نیز برطرف شده است. در این میان درصد غنی‌سازی مهم‌ترین موضوعی است که در چند هفته گذشته تاکنون مورد بحث بوده و می‌تواند مورد گفت‌وگو و توافق قرار گیرد. در همین خصوص حسن روحانی تاکید کرده است که تهران طرح جدیدی را در ژنو روی میز خواهد گذاشت. روحانی با اشاره به نشست اخیر وزرای خارجه ایران و گروه ۱+۵ در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل، تصریح کرده است: توافق نیویورک این بود که ایران طرحش را روی میز بگذارد، ایران طرح دقیقی را برای این مرحله آماده کرده و انشاءالله با طرف خارجی ۱+۵ وارد مذاکره می‌شود. هیات ایرانی در حالی در این دور از مذاکرات حضور خواهد یافت که محمدجواد ظریف اخیرا با صراحت اعلام کرد که پیشنهاد ارائه شده در نشست آلماتی یک از سوی ۱+۵ مورد پذیرش ایران نیست و همانطور که عنوان کرد این طرح به تاریخ پیوسته است.

در همین ارتباط، دستیار وزیر خارجه آمریکا در امور کنترل تسلیحاتی با تاکید بر ضرورت آگاهی از فرصت‌های بالقوه تاریخی در قبال ایران، اعلام کرد دولت واشنگتن آماده مذاکره و اتخاذ رویکرد دیپلماتیک پیچیده است تا با ایران به توافق هسته‌ای برسد. به گزارش خبرگزاری «فرانسه»، «رز گوته مولر» دستیار وزیر خارجه آمریکا اعلام کرد که دولت واشنگتن آماده مذاکره و به دقت گوش کردن در گفت‌وگو با ایران است. بر اساس این خبر، این مقام آمریکایی خطاب به اعضای این نشست که دیپلمات‌های ایرانی نیز در آن حضور داشتند، اعلام کرد: ما باید از فرصت‌های بالقوه تاریخی آگاه و در عین حال درباره آنها محتاط باشیم؛ ما باید به اعمال فشار خود برای برگرداندن ایران به مسیر تعهدات بین‌المللی هسته‌ای‌اش ادامه دهیم.

● تیم جدید هسته‌ای ایران

یک منبع نزدیک به تیم مذاکره کننده ایران اعلام کرد: در صورتی که گروه ۱+۵ در سطح وزیران در اجلاس ژنو حاضر نشوند وزیر امور خارجه ایران تنها در نشست افتتاحیه مذاکرات ایران و ۱+۵ حضور خواهد داشت و ادامه مذاکرات با حضور معاونان برگزار خواهد شد و مذاکره‌کننده ارشد هسته‌ای ایران عباس عراقچی خواهد بود. یک منبع نزدیک به هیات مذاکره‌کننده ایران در مذاکرات ژنو در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر درباره ترکیب هیات‌های دو طرف در این دور از مذاکرات، گفت: کماکان ایران در سطح عالی یعنی وزیر امور خارجه در مذاکرات ژنو شرکت دارد و مسوول هیات ایرانی وزیر امور خارجه است. این منبع آگاه افزود: ترکیب هیات ایرانی در مذاکرات ژنو؛ محمد جواد ظریف، عباس عراقچی معاون بین‌الملل وزیر امور خارجه، مجید تخت روانچی معاون اروپا و آمریکای وزارت امور خارجه، حمید بعیدی نژاد مدیر کل سیاسی و امور بین‌الملل وزارت امور خارجه، امیری مدیر کل پادمان وزارت امور خارجه و احتمالا بهروز کمالوندی، معاون اداری و مالی وزارت امور خارجه خواهند بود. وی همچنین با اشاره به اینکه هیات طرف مقابل نسبت به مذاکرات آلماتی تغییری نکرده است، اظهار کرد: تنها نماینده چین تغییر کرده است. به گفته این منبع آگاه ، به غیر از کاترین اشتون و معاون وی اشمید در این نشست، وندی شرمن از آمریکا، سرگئی ریابکوف از روسیه، سایمون گس از انگلیس، ژاک او دیبر از فرانسه و هانس دیتر لوکاس از آلمان حضور خواهند داشت.

پیش‌تر ترکیب تیم ایران در مذاکرات نیویورک را ظریف، عراقچی، تخت‌روانچی، امیرحسین زمانی‌نیا، اسحاق آل‌حبیب، حمید بعیدی نژاد و نمایندگانی از سازمان انرژی اتمی و شورای عالی امنیت ملی تشکیل دادند. آخرین نشست ایران و ۱+۵ در دولت دهم با حضور سعید جلیلی دبیر سابق شورای عالی امنیت ملی، کاترین اشتون مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و معاونان وزرای خارجه ۱+۵ طی روزهای ۱۶ و ۱۷ فروردین ماه سال جاری (۱۳۹۲) در آلماتی قزاقستان برگزار شده بود. تیر ماه ۱۳۸۷، مهر ماه ۱۳۸۸، آذر ماه ۱۳۸۹ به ترتیب مذاکرات ژنو یک، دو و سه برگزار شد و استانبول در بهمن ۱۳۸۹ و همچنین ۲۶ فروردین ماه ۱۳۹۱ میزبان دور بعدی گفت‌وگوها بود. این مذاکرات سوم و چهارم خرداد در بغداد و ۲۹ و ۳۰ خرداد ماه در مسکو و هشتم و نهم اسفند ماه ۱۳۹۱ در آلماتی برگزار شده بود.

● توافق موقت با ایران امکان‌پذیر است

هاآرتص به نقل از دیپلمات‌های عالی‌رتبه رژیم صهیونیستی و اروپایی گزارش داد که انگلیس و فرانسه احتمال رسیدن به یک توافق موقتی با تهران را که به لغو برخی تحریم‌ها علیه ایران در ازای محدودیت‌های قابل توجه روی برنامه غنی‌سازی اورانیوم و افزایش نظارت روی تاسیسات هسته‌ای ایران بینجامد، منتفی نمی‌دانند.

به گزارش «ایسنا»، روزنامه هاآرتص در ادامه این گزارش نوشت که دیپلمات‌های عالی رتبه انگلیسی و فرانسوی روز چهارشنبه به اراضی اشغالی سفر کردند تا با همتاهای صهیونیستی خود دیدار و گفت‌وگو کنند. این هیات شامل ژاک اودیبر، نماینده ارشد فرانسه در مذاکرات (با ایران) و مایکل هاولز، معاون رییس تیم مذاکراتی انگلیس بود. این دیپلمات‌ها به همتاهای صهیونیستی خود گفتند که اگرچه شک دارند در مذاکرات ژنو دستاوردی حاصل شود، آنها قصد دارند جدیت نیات ایران را بیازمایند. همچنین سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در این باره گفت که با توجه به اظهارات اخیر مقامات جدید ایران چشم‌انداز خوبی برای افزایش فعالیت به‌منظور حل موضوع هسته‌ای ایران وجود دارد که بتوانیم این مساله را از حالت سکون خارج کنیم.

● روایتی از ادعای مذاکرات محرمانه ایران و آمریکا

اما برخی منابع اسرائیلی مدعی در جریان بودن مذاکراتی پشت پرده میان ایران و آمریکا در موضوع هسته‌ای شده‌اند که با هدف تسهیل حصول توافق هسته‌ای صورت گرفته است.

به گزارش تابناک، یک شبکه تلویزیونی رژیم اسرائیل مدعی شده ایران و ایالات متحده در مذاکرات محرمانه و پشت پرده خود در موضوع هسته‌ای، به پیشرفت‌های قابل توجهی دست یافته‌اند. بنا بر گزارش این شبکه، هدف از این مذاکرات، حفظ فاصله دو تا سه ساله ایران تا رسیدن به توانایی ساخت سلاح هسته‌ای و در مقابل، کاهش تحریم‌ها علیه جمهوری اسلامی ایران است.

در گزارشی که توسط کانال ۲ تلویزیون رژیم صهیونیستی اسرائیل پخش شده، این ادعا مطرح شده که مذاکرات پشت پرده ایران و آمریکا بسیار بیش از آنچه تاکنون گمان می‌رفت پیشرفت داشته و کشور عمان، در این زمینه نقش میانجی را ایفا کرده است.

پیش‌تر هم روزنامه وال استریت ژورنال روز چهارشنبه به نقل از دیپلمات‌های غربی گزارش داد که ایران قصد دارد پیشنهادی را در مذاکرات ژنو ارائه کند که شامل توقف غنی‌سازی با غنای ۲۰ درصد و ارسال ذخایر اورانیوم غنی شده به یک کشور ثالث است. این دیپلمات گفت که اگر پیشنهادی که ایران در ژنو ارائه می‌کند مانند آنچه روزنامه وال استریت ژورنال گزارش داده است باشد، پیشنهادی منطقی محسوب خواهد شد.

دیپلمات‌های اروپایی گفتند که کشورهای عضو گروه ۱+۵ با لغو تحریم‌ها علیه تجارت ایران در زمینه طلا و محصولات پتروشیمی موافقت خواهند کرد، ولی تحریم‌های نفتی اتحادیه اروپا و نیز محدویت‌ها علیه سیستم بانکداری ایران در جای خود باقی خواهد ماند و لغو آنها نیازمند مصالحات بیشتر از جانب ایران است. گمانه زنی هایی که باز ادامه پیدا کرد و مصاحبه لاریجانی را هم تحریف کرد. خبرگزاری آسوشیتدپرس در مصاحبه با علی لاریجانی به نقل از رییس مجلس آورده بود که ایران بیش از نیاز خود اورانیوم غنی‌ شده دارد و قصد دارد از آن در گفت‌وگوهای هفته آینده در ژنو به‌عنوان برگ برنده استفاده کند. موضوعی که از سوی روابط عمومی مجلس شورای اسلامی تکذیب شد.

● تکاپوی جدید نتانیاهو و منافقین در آستانه نشست ژنو

در همین اثنا و در آستانه مذاکرات ژنو گروهک تروریستی منافقین مدعی شده که ایران یک برنامه نظامی هسته‌ای را به سایتی نظامی در ۵/۱ کیلومتری تهران منتقل کرده و در حدود ۱۰۰ کارشناس ایرانی در حال انجام آزمایش‌های کوچک در این سایت نظامی هستند. این ادعاها در حالی مطرح می‌شود که گزارش‌های آژانس تا به امروز همه بر شفافیت و صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌‌ای ایران دلالت دارد و این‌گونه ادعاهای بی‌اساس ره به جایی نمی‌برد. همچنین بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی روز پنج‌شنبه در گفت‌وگو با روزنامه آلمانی فرانکفورتر آلگماینه زایتونگ خواستار این شد که تحریم‌ها علیه ایران افزایش یابد، نه اینکه کاهش پیدا کند. به گزارش خبرگزاری فرانسه، نتانیاهو مدعی شد: یک توافق بد از توافق نکردن بدتر است. نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی با تکرار اتهامات قبلی خود مبنی بر نظامی بودن برنامه هسته‌ای ایران مدعی شد که ایران خواستار لغو تحریم‌ها خواهد شد و به این ترتیب توانایی داشتن قابلیت هسته‌ای تسلیحاتی را حفظ خواهد کرد.