پنجشنبه, ۲۷ دی, ۱۴۰۳ / 16 January, 2025
ولنتاین روز شما نیست منتظر مهرگان باشید
کریسمس امسال، ایرانیان مقیم آمریکا و به دنبال آنها بسیاری از ایرانیان سراسر دنیا ایمیل مبتکرانهای را دریافت کردند که با شوخی تندی به آنها یادآوری میکرد جشن کریسمس به ایرانیان مسلمان ارتباطی ندارد. اما شاید مبتکر این ایمیل فراموش کرده بود که بسیاری از همین ایرانیها، از چند روز بعد در تدارک جشن دیگری خواهند بود که به اعتقاد گروهی دیگر، اصلاً قرابتی با فرهنگ آنها ندارد. ۱۴ فوریه یا ۲۵ بهمنماه (امسال به علت سال کبیسه با ۲۶ بهمن مصادف شده است) از سالهای بسیار دور میلادی به عنوان روز «ولنتاین» جشن گرفته میشود و در کشور ما در سالهای اخیر به «روز عشاق» معروف شده است. ولنتاین ایرانیها با گاوهای چینی این روز که در سالهای قبل با رد و بدل کردن هدیههای نه چندان گرانقیمت مثل شکلات و عطر بین دخترها و پسرها به شب میرسید، امسال با دگرگونی جالب توجهی مواجه شده است. انگار قرار است به دلایل نامعلوم ولنتاین جوانان ایرانی امسال با «گاوهای چینی» برگزار شود؛ چه از همان یکماه پیش که تب و تاب این روز آغاز شد، بیشترین چیزی که در فروشگاهها عرضه میشود، همین عروسکها هستند. از بین عروسک و لوازم تزیینیفروشی سطح شهر تهران که در نقاط مختلفی از جمله انقلاب، آریاشهر و شمال شهر تهران انتخاب شدند، قیمتهای این قبیل کالاها متغیر است. به گفته فروشندگان، عروسکهای چینی از دو تا ۶۰ هزار تومان و کارت پستال از ۲۰۰ تومان تا ۹ هزار تومان به فروش میرسند. البته به گفته یکی از فروشندگان، قیمت کارتهای ایرانی و خارجی خیلی تفاوت دارد و بیشتر خریداران ترجیح میدهند کارتهای خارجی را بخرند. شکلات هم که همچنان از کادوهای پرطرفدار «ولنتاین» است، از بستهای ۴۰۰ تومان تا چند هزار تومان قیمت دارد. برخی از مردم هم وسایل تزیینی دیگری را با قیمتهای مختلف میخرند.
به گفته بسیاری از فروشندگان، امسال عروسک به ویژه «گاو» از طرفداران بیشتری برخوردار است. حمید، فروشندهای که تا سالهای پیش بیشتر عروسکهای کوچک یا قلبهای تزیینی را در روزهای نزدیک به جشن میفروخت، در این مورد میگوید که امسال با ورود عروسکهای بزرگ و گرانقیمتتر، فروش چندین برابری را تجربه کرده است و هنوز به روز ولنتاین نرسیده، به اندازه سه ماه گذشته فروش کرده است. بسیاری از کسانی که به دنبال برگزاری جشن ولنتاین میروند، حتا با معنی آن آشنا نیستند نکته جالب توجه این است که بسیاری از کسانی که به دنبال برگزاری جشن ولنتاین میروند، حتا با معنی آن آشنا نیستند. در میان ۵۰ نفری که مورد پرسش قرار گرفتند، حدود ۳۴ نفر اطلاعی در مورد معنای این مراسم نداشتند و دیگران هم اطلاعات دست و پا شکستهای را از شبکههای خارجی دریافت کرده بودند. سمیرا، یکی از افرادی است که اگرچه هر سال برای دوست خود کادوی ولنتاین میخرد، اما معنای آن را نمیداند. او میگوید: به نظر من «ولنتاین» روز عشاق است و بقیه معانی و تاریخچه آن مهم نیست. آرش ولنتاین را یکجور سرگرمی میداند. او که این اسم را به اشتباه «ولنتایم» تلفظ میکند، میگوید: اگرچه من هر سال از دوستانم هدیه میگیرم و برای آنها هم هدیه میخرم اما معنای آن برایم چندان اهمیتی ندارد. جشن ولنتاین در حالی سال به سال رو به پررنگتر شدن در بین جوانان ایرانی میگذارد که برداشت مردم سایر کشورهای جهان در اینباره قدری متفاوت به نظر میرسد. گوستاو، آمریکایی و ساکن هلند است و نخستین هدیه ولنتاین خود را به مادرش داده است. او هر سال هدیه کوچکی را به معلم، مادر و یا یکی از دوستان مورد علاقهاش میدهد و از اینکه این رسم در بین مسلمانان نیز رواج پیدا کرده، قدری متعجب میشود. بسیاری از دوستان گوستاو پایبند به برگزاری جشن ولنتاین نیستند و این رسم در بین آنها خیلی جدی تلقی نمیشود. اما سارا که بیشتر عمر خود را در ایران سپری کرده، چند سالی است که در کانادا به سر میبرد. او گرایش ایرانیان را به ولنتاین نمیپسندد و میگوید: «این جشن فقط برای پولدار کردن تولیدکنندگان و فروشندگان است و فقط به همین منظور به ایران وارد شده است». به اعتقاد سارا، بهتر است که جوانان ایرانی به رسوم فرهنگی خود بیشتر پایبند باشند تا اینکه از رسوم کشورهای غربی تبعیت کنند. شاید منظور سارا از رسوم سنتی همان جشن مهرگانباد باشد که به گفته کارشناسان، در فرهنگ ایرانی روز عشق است و با ولنتاین برابری میکند. مهرگان در فرهنگ ایرانی روز عشق حقیقی و واقعی است اسفندیار اختیاری، نماینده زرتشتیان مجلس هشتم معتقد است که مهرگان در فرهنگ ایرانی روز عشق حقیقی و واقعی نامیده شده و مردم باید به جای ولنتاین این روز را زنده کنند. بختیاری که از رواج فرهنگ غربی در ایران ناخرسند است، تصریح میکند: به دلیل نبود برنامههایی برای فرهنگسازی، بسیاری از رسوم زیبای ایرانی مورد غفلت واقع شدهاند. به گفته او «مهرگان» همزمان با ششم مهرماه، بهترین زمان برای ابراز علاقه به دوستان و بستگان است.
اصغر مهاجری، جامعهشناس و استاد دانشگاه هم نقص در مدیریت برنامهریزان کشوری در برجستهسازی و استفاده از ظرفیتهای فرهنگی را دلیل گرایش نادرست جوانان ایرانی به «ولنتاین» میداند و میگوید: فرهنگ مردم ایران غنی و توسعهیافته است و هم در پیشینه ملی و هم در پیشینه مذهبی نمادهایی از «روز عشق» به چشم میخورد. اول ذیحجه یا جشن مهرگان میتوانند جایگزینهای مناسبی برای روز ولنتاین باشند به گفته او، اول ذیحجه در مناسبات مذهبی و جشن مهرگان در فرهنگ ایرانی هر دو میتوانند جایگزینهای مناسبی برای روز ولنتاین باشند و از پیشینه غنی و در خور برخوردارند. چین، ژاپن، کره جنوبی و مصر هر کدام روزهایی را معادل «ولنتاین» در کشور خود جشن میگیرند جایگزینی روزهای متناسب با ولنتاین همان کاری است که بسیاری از کشورها انجام دادهاند، مثلاً چین، ژاپن و مصر هر کدام روزهایی را معادل «ولنتاین» در کشور خود جشن میگیرند. در کشور چین این روز «شب هفتها» نامیده میشود و در ژاپنیها به «تاناواتا» معروف است. در کره جنوبی نیز مردم روز «پپرو» را جشن میگیرند و مصریها هم روز چهارم نوامبر هر سال را به عنوان روز عشق برگزار میکنند. تاریخچه ولنتاین به هر حال تاریخچه ولنتاین به زمان اعدام کشیشی با همین نام برمیگردد اما تاریخچه کامل و دقیق ولنتاین در دست نیست. بنابر برخی روایات، در سده سوم میلادی که مطابق میشود با اوایل شاهنشاهی ساسانی در ایران، در روم باستان فرمانروایی بوده است به نام کلاودیوس دوم (CLAUDIUS II). کلاودیوس عقیده داشت مردان مجرد نسبت به آنانی که همسر و فرزند دارند، سربازان جنگجوتر و بهتری هستند. از این رو ازدواج را برای سربازان امپراتوری روم قدغن میکند. کلاودیوس به قدری بیرحم و فرمانش به اندازهای قاطع بود که هیچکس جرات کمک به ازدواج سربازان را نداشت. (شایان ذکر است که در آن هنگام هنوز امپراتوری روم، به آیین مسیحیت نگرویده بود و این امر تقریباً ۴۰ سال پس از دوران کلاودیوس دوم یعنی در دوران کنستانتین اول، موسوم به کنستانتین کبیر صورت گرفت) اما کشیشی به نام والنتین (والنتیوس)، مخفیانه عقد سربازان رومی را با دختران محبوبشان جاری میکرد. هنگامی که کلاودیوس این امر را دریافت، والنتین را دستگیر و زندانی کرد. کلاودیوس به منظور منصرف ساختن والنتین از باور خویش، به زندان و به استقبال وی شتافت و او را مورد محبت فراوان قرار داد.
این در حالی بود که والنتین نیز به گونهای متقابل کوشید تا کلاودیوس را به آیین مسیحیت فراخواند؛ امری که موجبات خشم امپراتور روم را فراهم ساخت و حکم به اعدام وی داد. هنگامی که والنتین در زندان به سر میبرد، یکی از زندانبانان دختری نابینا داشت که به زندان میآمد و به تفصیل با والنتین سخن میگفت و درست پیش از آنکه والنتین به اعدام محکوم شود، برای آن دختر نابینا کارتی فرستاد که بر روی آن نگاشته بود: «از طرف والنتین ِ تو» (FROM YOUR VALENTINE)؛ اصطلاحی که تا به امروز مورد استفاده قرار گرفته و به وفور بر روی کارتهای والنتین مشاهده میشود. افسانه دیگر حاکی از آن است که هنگامی که والنتین را به زندان افکندند، مردم برای وی یادداشتهایی کوچک که در لفافه پیچانده بودند و در شکافهای دیواره سلول وی جاسازی میکردند، میفرستادند و او آنها را یافت و در حق آنان نیایش کرد. به دیگر سخن، بنیاد تاریخی کارت والنتین همین امر است. کشیش والنتیوس در ۱۴ فوریه ۲۷۰ میلادی (در برخی روایات ۲۶۹ و مطابق با برخی روایات دیگر ۲۷۳ بعد از میلاد) اعدام شد. بنابراین او را به عنوان فدایی و شهید راه عشق میدانند و از آن زمان والنتین تبدیل به نمادی برای عشق شده است و بدین رو است که در کشورهای جهان، به ویژه کشورهای اروپایی و آمریکای شمالی، مراسم روز ولنتاین همه ساله در ۱۴ فوریه برگزار میشود. در ایمیلی که ایرانیان مقیم آمریکا در روز کریسمس دریافت کردند، ضمن تبریک عید کریسمس نوشته شده بود: «کریسمس به شما ربطی ندارد، منتظر نوروز باشید». پس شاید بد نباشد این جمله را در مورد «ولنتاین» نیز تکرار کنیم.
ایران مسعود پزشکیان دولت چهاردهم پزشکیان مجلس شورای اسلامی محمدرضا عارف دولت مجلس کابینه دولت چهاردهم اسماعیل هنیه کابینه پزشکیان محمدجواد ظریف
پیاده روی اربعین تهران عراق پلیس تصادف هواشناسی شهرداری تهران سرقت بازنشستگان قتل آموزش و پرورش دستگیری
ایران خودرو خودرو وام قیمت طلا قیمت دلار قیمت خودرو بانک مرکزی برق بازار خودرو بورس بازار سرمایه قیمت سکه
میراث فرهنگی میدان آزادی سینما رهبر انقلاب بیتا فرهی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی سینمای ایران تلویزیون کتاب تئاتر موسیقی
وزارت علوم تحقیقات و فناوری آزمون
رژیم صهیونیستی غزه روسیه حماس آمریکا فلسطین جنگ غزه اوکراین حزب الله لبنان دونالد ترامپ طوفان الاقصی ترکیه
پرسپولیس فوتبال ذوب آهن لیگ برتر استقلال لیگ برتر ایران المپیک المپیک 2024 پاریس رئال مادرید لیگ برتر فوتبال ایران مهدی تاج باشگاه پرسپولیس
هوش مصنوعی فناوری سامسونگ ایلان ماسک گوگل تلگرام گوشی ستار هاشمی مریخ روزنامه
فشار خون آلزایمر رژیم غذایی مغز دیابت چاقی افسردگی سلامت پوست