ناترازی انرژی در ایران چگونه برطرف می‌شود؟

یکتا  اشرفی-ناترازی انرژی در نگاه نخست یک مساله فیزیکی به نظر می‌رسد: تقاضا از عرضه پیشی گرفته است. اما در اقتصاد انرژی، هر شکاف میان عرضه و تقاضا الزاما به معنای ضرورت افزایش عرضه نیست، زیرا تقاضا نیز متغیری اقتصادی و قابل سیاستگذاری است. پرسش بنیادی‌تر آن است که آیا انرژی موجود به کاراترین شکل ممکن تخصیص یافته و آیا تمام تقاضای ثبت‌شده واقعا برای دریافت «خدمت انرژی» ضروری است، یا بخشی از آن حاصل ناکارایی فناوری، شدت بالای مصرف، ضعف اطلاعات و ناکارآمدی سازوکارهای تنظیم تقاضاست.

به گزارش اعتماد، از این منظر، مساله اصلی ناترازی، انتخاب کم‌هزینه‌ترین ترکیب میان توسعه عرضه، افزایش بهره‌وری، مدیریت بار، انعطاف‌پذیری مصرف و اصلاح رفتار تقاضاست. اگر بتوان همان سطح از رفاه و تولید را با انرژی کمتر، فناوری کاراتر یا انتقال مصرف از ساعات پرهزینه به ساعات کم‌هزینه تأمین کرد، بخشی از ظرفیت مورد نیاز سیستم را می‌توان نه با ساخت نیروگاه و تأسیسات جدید، بلکه با اصلاح تقاضا ایجاد کرد. پرسش سیاستگذار پس دیگر صرفا این نیست که چقدر انرژی بیشتری تولید شود، بلکه باید پرسید ارزان‌ترین راه تأمین یک واحد خدمت انرژی چیست. همین تغییر در صورت مساله، نقطه عزیمت از مدیریت عرضه  به حکمرانی تقاضاست.  تقاضا، متغیری برون‌زا  نیست …