از آن زمان، نحوه جنگیدن ایالات متحده نیز مورد بررسی دقیق قرار گرفته است. اقدامات آن در ایران باید تحت نظارت، بررسی و در صورت وجود شواهد، تحت پیگرد قانونی قرار گیرد. این لحظهای حیاتی برای قوانین بینالمللی در مواجهه با تلاشهای هماهنگ برای تضعیف و بیاعتبار کردن آن است.
قوانین جنگ
مجموعه قوانینی که در درگیریها اعمال میشود، قوانین بشردوستانه بینالمللی یا گاهی به سادگی قوانین جنگ نامیده میشود. حقوق بینالملل بشردوستانه برای محدود کردن ابزارها و روشهای جنگی طراحی شده تا از رنج بیمعنی رزمندگان و غیرنظامیان جلوگیری شود. بسیاری از موارد نقض این قوانین (اما نه همه آنها) به عنوان جنایات جنگی شناخته میشوند.
ایده پشت این مجموعه قوانین، انسانی کردن جنگ است. سون تزو، از ۵۰۰ سال پیش از میلاد، معتقد بود که تصرف یک کشور و یک ارتش به صورت دستنخورده بهتر از نابودی آنهاست. با توجه به این موضوع، قانون بینالمللی بشردوستانه حمله به غیرنظامیان و اهداف غیرنظامی را ممنوع میکند. تمایز روشنی بین غیرنظامیان و رزمندگان و بین اهداف غیرنظامی و نظامی قائل شده است.
اهداف غیرنظامی شامل مدارس، بیمارستانها، پلها، نیروگاهها، زیرساختهای کشاورزی، سدها و تصفیهخانههای آب میشود. طبق این قانون، ارتشها همچنین باید "تمام اقدامات احتیاطی ممکن" را برای به حداقل رساندن تلفات غیرنظامیان، آسیب به غیرنظامیان و آسیب به اهداف غیرنظامی انجام دهند. این امر مستلزم تأیید این است که اهداف واقعاً اهداف نظامی هستند.
جنگ بدون محدودیت
تهدیدهای مکرر دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده، برای تخریب پلها، نیروگاهها، چاههای نفت و کارخانههای نمکزدایی، تمایل آشکاری را برای نقض این قوانین و ارتکاب جنایات جنگی نشان میدهد. در واقع، ترامپ تهدید کرده است که کل تمدن ایران را نابود خواهد کرد.
حمله به مدرسه میناب
بیایید چند حمله خاص در شش ماه گذشته را بررسی کنیم. در روز آغاز جنگ، یک مدرسه ابتدایی دخترانه در شهر جنوبی میناب بمباران شد. صبح شنبه، روز مدرسه برای کودکان ایرانی بود. حداقل ۱۵۶ نفر کشته شدند، از جمله ۱۲۰ کودک.
مدرسه بدون شک یک شیء غیرنظامی است. از آنجا که معلمان و دانشآموزان در آن حضور داشتند، حمله به غیرنظامیان نیز محسوب میشد. این بدان معناست که در ظاهر، این حمله غیرقانونی بوده است.
شواهد جمعآوریشده از زمان حمله همچنین نشان میدهد که در این بمباران از یک موشک هدایتشونده تاماهاک استفاده شده است. ایالات متحده این موشکها را در زرادخانه خود دارد؛ ایران ندارد.
دولت ترامپ مسئولیت این بمباران را نپذیرفته است. با این حال، ارزیابی اولیه ایالات متحده نشان داد که نیروهای آمریکایی «احتمالاً» پشت آن بودهاند و به اطلاعات هدفگیری قدیمی استناد کرد. با این حال، ایالات متحده ظاهراً هنوز ارزیابی اطلاعاتی جامعی انجام نداده و تحقیقات کامل خود را در مورد این حادثه منتشر نکرده است.
ایالات متحده میتواند استدلال کند که مدرسه هنگام هدف قرار دادن ساختمانهای سپاه به اشتباه مورد اصابت قرار گرفته است، بنابراین مسئولیتی در قبال حمله به یک شیء غیرنظامی ندارد. با این حال، به نظر میرسد آمریکا اقدامات احتیاطی لازم قانونی و تأیید هدف را برای محافظت از غیرنظامیان انجام نداده است، که قطعاً نقض قوانین جنگ است.
حمله به تأسیسات آب
در ماه ژوئن، دو مخزن ذخیره آب در حملاتی در نزدیکی تنگه هرمز آسیب دیدند. این تأسیسات آب مورد نیاز ۲۰ هزار غیرنظامی را تأمین میکرد. مشخص نیست که آیا ایالات متحده عمداً به مخازن آب حمله کرده است یا خیر.
با این حال، نشانههایی وجود دارد که این حمله عمدی بوده است. کارشناسان مستقل سلاح مورد استفاده در این حمله را یک بمب هدایتشونده دقیق توصیف کردهاند و گفتهاند که دور بودن تأسیسات آب نیز نشان دهنده یک حمله دقیق است.
کارخانههای آبشیرینکن نیز در طول جنگ توسط ایالات متحده و ایران هدف قرار گرفتهاند. کارخانههای آبشیرینکن و تأسیسات ذخیرهسازی آب برای تأمین آب شیرین برای جمعیت غیرنظامی منطقه ضروری هستند. چیزی که این حملات را جدیتر میکند این واقعیت است که خاورمیانه منطقهای بسیار خشک است که اغلب با کمبود آب مواجه است.
بنابراین، حمله به این اشیاء غیرنظامی، دسترسی مردم به آب را به طور جدی تحت تأثیر قرار میدهد. به همین دلیل، این یک جنایت جنگی محسوب میشود.
عدالت برای جنایات جنگی
اگر ایالات متحده و ایران قصد تحقیق و پیگرد پرسنل خود را ندارند، آیا دادگاه بینالمللی کیفری میتواند وارد عمل شود؟
متأسفانه، دیوان کیفری بینالمللی در این جنگ صلاحیت قضایی ندارد، زیرا نه ایالات متحده و نه ایران عضو این دادگاه نیستند. این بدان معناست که تنها گزینه باقیمانده، تحقیق و پیگرد قانونی افراد توسط کشور دیگری در دادگاه داخلی خود است. با این حال، این نوع پروندهها پیچیده هستند و مستلزم محاکمه آمریکاییها در خارج از کشور است که دستیابی به آن بسیار دشوار و از نظر سیاسی بعید است.
به همین دلیل است که تحقیقات و پیگردهای کامل در مورد اقدامات نظامی در جنگ باید هم در ایالات متحده و هم در ایران انجام شود. پاسخگویی کلید تضمین عدالت برای کسانی است که مرتکب جرم شدهاند و همچنین به جلوگیری از جرایم آینده کمک میکند.
