۱. افول هژمونی و پایان «چتر امنیتی» بیچونوچرای آمریکا:
شاید مهمترین پیامد این جنگ، آشکار شدن محدودیتهای قدرت آمریکا در منطقه باشد. هدف اعلامشده واشنگتن، تضعیف یا سرنگونی نظام ایران بود، اما پس از ماهها درگیری، نه تنها این هدف محقق نشد، بلکه ایران توانست با اتکا به موقعیت راهبردی خود در تنگه هرمز و نمایش توان نظامی، به عنوان بازیگری غیرقابلحذف باقی بماند . این واقعیت تلخ برای متحدان منطقهای آمریکا، به ویژه کشورهای شورای همکاری خلیج فارس، آشکار شد که «چتر امنیتی» چندین میلیارد دلاری آمریکا نتوانست از آنها در برابر موشکهای ایرانی محافظت کند و حتی آنها را در معرض تلافیجویی قرار داد . به گفته تحلیلگران، آمریکا بیش از هر بازیگر دیگری در این جنگ متحمل شکست راهبردی شد و اعتماد متحدانش را از دست داد .
۲. استقلالطلبی امنیتی و ظهور نظمی چندقطبی:
نتیجه طبیعی این افول اعتماد، حرکت کشورهای منطقه به سمت ساختن نظمی امنیتی مستقل و چندقطبی بود. این تغییر به وضوح در شکلگیری اتحادهای جدید بدون مشارکت آمریکا نمایان شد. مهمترین نمونه، امضای توافقنامه دفاعی مشترک میان عربستان، ترکیه و پاکستان در اوت ۲۰۲۶ (پیمان «ناتوی اسلامی») است که نشاندهنده عزم این کشورها برای مدیریت امنیت خود به دور از واشنگتن است .
به موازات آن، دیپلماسی منطقهای جایگزین وابستگی به قدرتهای فرامنطقهای شد. نقش میانجیگری پاکستان در پایان دادن به جنگ، شاهدی بر این مدعاست که کشورهای منطقه میتوانند نقشآفرینی مؤثرتری داشته باشند … …
