تحقیقات جدید دانشگاه «ریدینگ» (Reading) نشان میدهد که مصرف روزانه دوز بالای مکمل ویتامین B ۶ میتواند علائم افسردگی را در افرادی که از آن رنج میبرند، بهطور قابلتوجهی کاهش دهد.
در این کارآزمایی تصادفیسازیشده و دوسوکور که نتایج آن در ماه جاری در نشریه «افسردگی و اضطراب» (Depression and Anxiety) منتشر شد، از شرکتکنندگان خواسته شد تا به مدت یک ماه، روزانه یک قرص ۱۰۰ میلیگرمی ویتامین B ۶ مصرف کنند. افرادی که در ابتدای مطالعه علائم افسردگی خفیف یا شدیدتر داشتند، در مقایسه با کسانی که دارونما یا ویتامین B ۱۲ دریافت کرده بودند، کاهش علائم را نشان دادند.
این یافتهها نخستین نتایج حاصل از یک کارآزمایی کنترلشده و تصادفیسازیشده هستند که پتانسیل ویتامین B ۶ را به عنوان درمانی برای افسردگی اثبات میکنند و بر پایه شواهد اپیدمیولوژیکِ قابلتوجهی بنا شدهاند که وضعیت ویتامین B ۶ را با خطر ابتلا به افسردگی مرتبط میدانند.
دیوید فیلد، نویسنده اصلی این پژوهش از دانشکده روانشناسی و علوم بالینی زبان در دانشگاه ردینگ، گفت: افسردگی یکی از شایعترین اختلالات سلامت روان در جهان است، اما بسیاری از بیماران ترجیح میدهند از درمانهای دارویی موجود استفاده نکنند؛ یا به دلیل عوارض جانبی و یا به این دلیل که آنها را بیاثر میدانند.
وی افزود: ویتامین B ۶ نقش حیاتی در تولید چندین پیامرسان شیمیایی در مغز، از جمله سروتونین و گابا (GABA) ایفا میکند که هر دو برای تنظیم خلق و خو نقشی اساسی دارند. افزایش این انتقالدهندههای عصبی محتملترین دلیلی است که نشان میدهد مصرف منظم دوز بالای B ۶ به مدت یک ماه، منجر به کاهش قابلتوجه علائم افسردگی در افراد مبتلا شده است.
دیوید فیلد تصریح کرد: این نتیجهای امیدوارکننده است و به باور ما، انجام کارآزماییهای بالینی در مقیاس بزرگ را برای ارزیابی دقیق ویتامین B ۶ به عنوان درمانی برای افسردگی - چه بهتنهایی و چه در کنار درمانهای موجود - توجیه میکند. اگرچه شرکتکنندگان در این مطالعه هیچگونه عارضه جانبی گزارش نکردند، اما در هرگونه کارآزمایی آتی نیز عوارض جانبی احتمالی پایش خواهد شد.
منابع غذایی ویتامین B ۶
ویتامین B ۶ در طیف وسیعی از مواد غذایی روزمره یافت میشود، از جمله گوشت مرغ و بوقلمون، ماهی، جگر، تخممرغ، غلات کامل (مانند جو دوسر و برنج قهوهای)، موز، غلات صبحانه غنیشده، عدس، سبزیجات برگدار، تخمه آفتابگردان، گردو و آووکادو. یکی دیگر از منابع خوب ویتامین B ۶، «مارمایت» (Marmite) است.
کمبود شدید ویتامین B ۶ نادر است، اما یافتههای مطالعات پیشین نشان میدهد که سطوح پایینتر از حد طبیعی، علائم افسردگی را تشدید میکند؛ در حالی که افزایش سطح آن به مقادیری فراتر از میزان دریافتی از طریق رژیم غذایی معمول، باعث کاهش این علائم میشود.
این مطالعه در ادامه پژوهشی انجام شده است که در سال ۲۰۲۲ و به سرپرستی «فیلد» منتشر شد؛ پژوهشی که نشان میداد مصرف دوز بالای ویتامین B ۶ باعث کاهش علائم اضطراب میشود.
در این مطالعه جدید، مجموعاً ۲۶۸ شرکتکننده بهطور تصادفی انتخاب شدند تا به مدت یک ماه، ویتامین B ۶، ویتامین B ۱۲ یا دارونما دریافت کنند. شرکتکنندگان بر اساس وضعیتشان در ابتدای مطالعه به دو گروه تقسیم شدند: کسانی که علائم خفیف یا شدیدترِ افسردگی، اضطراب یا استرس داشتند، و کسانی که فاقد این علائم بودند.
افرادی که در آغاز مطالعه علائم افسردگی داشتند، در مقایسه با دو گروه دیگر، کاهش چشمگیری را در علائم خود نشان دادند. این اثر، هرچند با شدت کمتر، در شرکتکنندگانی نیز مشاهده شد که نمراتشان اندکی پایینتر از حد آستانه بالینی برای افسردگی خفیف قرار داشت.
