بیانیه نهایی اجلاس که در اول سپتامبر منتشر شد، خواستار ایجاد یک بانک توسعه جدید شد که به گفته ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، «حداکثر استقلال را از سیستمهای مالی کشورهایی که از ابزارهای اقتصادی برای دستیابی به مزایای یکجانبه در امور بینالمللی استفاده میکنند، خواهد داشت.»
این اجلاس تنها یک هفته پس از اعلام آخرین بسته تحریمها علیه ایران توسط ایالات متحده برگزار شد که به جای انزوا، در بیشکک با استقبال گرمی روبرو شد. همانطور که گردهمایی سازمان همکاری شانگهای نشان داد، واشنگتن در حال حاضر با مشکلات بزرگی در تضمین پایبندی بینالمللی به تحریمهای خود روبرو است.
شاید بزرگترین رقیب آن چین باشد. پکن بار دیگر در کنار ایران ایستاده است - نه از روی انگیزههای اخلاقی یا ایدئولوژیک، بلکه به این دلیل که میتواند و به این دلیل که به نفعش است.
تحریمهای بیاثر
چین با خرید ۹۰ درصد از صادرات نفت ایران، به تنهایی اقتصاد ایران را سرپا نگه داشته است - در حالی که از طریق شبکهای پیچیده از «ناوگان سایه» (کشتیهایی که برای پنهان کردن منشأ ایرانی محمولههای خود استفاده میشوند) و پالایشگاههای «تیپات» (پالایشگاههای خصوصی که به دلیل اندازه نسبتاً کوچکشان به این نام خوانده میشوند) از تحریمهای ایالات متحده فرار میکند.
سخنگوی وزارت امور خارجه چین در پاسخ به اولتیماتوم «با ما یا علیه ما» واشنگتن در مورد تحریمها گفت که «چین تمام تلاش لازم را برای محافظت قاطع از حقوق و منافع خود انجام خواهد داد». چین که چند جنگ تجاری را با آمریکا به بنبست رسانده، تحمل بالایی در برابر درد اقتصادی تحمیلشده از سوی آمریکا - و به همان اندازه تحمل پایینی در برابر تحت فشار قرار گرفتن - پیدا کرده است.
برای پکن، دخالت خارجی در روابط تجاری دوجانبه با یک کشور ثالث قابل قبول نیست. مهمتر از آن، تهدید واشنگتن را بیاثر میداند - و دلیل خوبی هم دارد. چین به خوبی از تحریمهای ثانویه مرتبط با ایران توسط ایالات متحده مصون است. …
