عراقچی در این نامه اقدامات اخیر آمریکا را «عملیات تروریسم اقتصادی» توصیف کرده و مدعی شده است که واشنگتن با تهدید به اعمال تحریمهای ثانویه و محروم کردن کشورها از نظام مالی آمریکا، تلاش میکند دولتهای مستقل را مجبور به تغییر روابط اقتصادی و تجاری خود با ایران کند. به گفته وزیر خارجه ایران، چنین اقدامی با اصل برابری حاکمیت کشورها و حق دولتها برای تعیین مستقل سیاست خارجی و اقتصادی خود در تعارض است.
یکی از محورهای اصلی نامه، پیامدهای انسانی تحریمها است. عراقچی ادعا کرده که این فشارها دسترسی شهروندان ایرانی به غذا، دارو، تجهیزات پزشکی، انرژی و سایر نیازهای اساسی را تحت تأثیر قرار میدهد و از سازمان ملل خواسته است آثار انسانی و حقوق بشری تحریمهای آمریکا را بررسی و مستندسازی کند.
وزیر امور خارجه ایران همچنین به رأی سال ۲۰۱۸ دیوان بینالمللی دادگستری اشاره کرده است. بر اساس روایت مطرحشده در نامه، دیوان در آن زمان از آمریکا خواسته بود موانع مربوط به صادرات دارو و تجهیزات پزشکی، مواد غذایی و برخی تجهیزات مرتبط با ایمنی هوانوردی غیرنظامی به ایران را برطرف کند. عراقچی اقدامات اخیر آمریکا را در تضاد با این چارچوب حقوقی دانسته است.
درخواست مهم تهران از سازمان ملل چیست؟ عراقچی از شورای امنیت و کشورهای عضو سازمان ملل خواسته است استفاده آمریکا از اقدامات قهری یکجانبه و تحریمهای ثانویه را محکوم کنند، این اقدامات را به رسمیت نشناسند و در اجرای آنها مشارکت نکنند. همچنین از واشنگتن خواسته شده تهدیدها و فشارهایی را که با هدف تغییر روابط اقتصادی کشورهای ثالث با ایران اعمال میشود، متوقف کند.
عراقچی در بخش دیگری از نامه اعلام کرده است که ایران حق خود را برای استفاده از سازوکارهای موجود در حقوق بینالملل برای پیگیری مسئولیت آمریکا و مطالبه جبران خسارت محفوظ میداند. خبرگزاری آناتولی نیز گزارش داده که تهران خواستار جبران کامل خسارتهای ناشی از تحریمهای یکجانبه آمریکا شده است.
این نامه در حالی مطرح شده که موضوع تحریمهای جدید آمریکا به یکی از محورهای اصلی تنش میان تهران و واشنگتن تبدیل شده است. گزارشهای خارجی نشان میدهد ایران پیش از این نیز نسبت به همکاری کشورهای دیگر با تحریمهای جدید آمریکا هشدار داده بود؛ در مقابل، واشنگتن تلاش دارد فشار مالی بر ایران را از طریق هدف قرار دادن شبکههای تجاری و مالی مرتبط با این کشور افزایش دهد.
در مجموع، نامه جدید عراقچی را میتوان تلاش دیپلماتیک تهران برای بینالمللی کردن موضوع تحریمهای آمریکا و افزایش هزینه سیاسی اقدامات واشنگتن دانست. با این حال، اینکه شورای امنیت یا سایر کشورهای عضو سازمان ملل چه واکنشی به درخواست ایران نشان خواهند داد، هنوز مشخص نیست.
