معمار لباس‌های دهه ۵۰ ایران که دیگر نفس نمی‌کشد

برترین‌ها: کیوان خسروانی، معمار و طراحی که بخش مهمی از زندگی حرفه‌ای خود را به وارد کردن پارچه، بافت و سوزن‌دوزی ایرانی به طراحی لباس معاصر اختصاص داد، در ۸۸ سالگی درگذشت.

با این حال اهمیت کار او تنها در استفاده از نقش و پارچه ایرانی نبود. خسروانی می‌کوشید صنایع دستی را با نیازهای طراحی معاصر سازگار کند. او گاه جنس پارچه را تغییر می‌داد، گاه مقیاس نقش را، گاه چاپ و گلدوزی را با یکدیگر ترکیب می‌کرد و گاه بافت پارچه را از ابتدا متناسب با فرم لباس، طراحی می‌کرد.

همین شیوه مواجهه با سنت را می‌توان در معماری او نیز دید. برای خسروانی، سنت مجموعه‌ای از فرم‌های آماده برای تکرار نبود. همان‌طور که در معماری به مصالح، اقلیم، شیوه ساخت و زندگی مردم توجه داشت، در طراحی لباس نیز نگاهش پیش از نقش‌های تزیینی، به پارچه، بافت، چاپ، سوزن‌دوزی و مهارت سازندگان آن معطوف بود.

خسروانی ۷ مرداد ۱۳۱۷ در تهران به دنیا آمد. پدر او، سپهبد مرتضی خسروانی، رئیس اداره دادرسی ارتش بود. معماری را در دانشگاه تهران، در دوره‌ای که هوشنگ سیحون از استادان تاثیرگذار این دانشکده بود، آموخت و با درجه ممتاز فارغ‌التحصیل شد. سپس با بورس دولت فرانسه، در مدرسه هنرهای زیبای پاریس ادامه تحصیل داد.

خسروانی در 82 سالگی

اقامت در پاریس علاوه بر معماری، او را از نزدیک با جهان مد سطح بالای فرانسه هم آشنا کرد. در زندگی‌نامه رسمی او آمده است که از طریق کاساندر، مدل پی‌یر بالمَن، با این طراح فرانسوی آشنا شد و در برخی برنامه‌های خانه مد بالمَن همکاری کرد. این تجربه بعدها، هنگام بازگشت به ایران، معنای دیگری پیدا کرد. از بوتیک مدرن تا لباس رسمی دربار

خسروانی پس از بازگشت به ایران در دهه ۱۳۵۰، علاوه بر معماری و فعالیت‌های فرهنگی، وارد حوزه طراحی مد شد. او با کامران دیبا بوتیک پوشاک مردانه «الگانت ۲۷» را راه‌اندازی کرد و پس از آن بوتیک‌های «نامبر وان» و «میس نامبر وان» را تاسیس کرد؛ فضاهایی که بخشی از فرهنگ تازه بوتیک‌داری و پوشاک جوانان در تهران دهه‌ ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ بودند.اما آنچه که کار او را از طراحی لباس تجاری فراتر برد، فکر استفاده از صنایع‌دستی و منسوجات ایرانی در پوشش رسمی فرح پهلوی بود. …